T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/13841
Karar No : 2023/3926
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.
VEKİLLERİ : Av. … - Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Belediye Başkanılğı / …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; İstanbul ili, Kadıköy ilçesi, … Mahallesi, … Sokak, No:… adresinde bulunan ve davacı tarafından işletilen market faaliyet konulu işyerinin mühürlenerek faaliyetten men edilmesine ilişkin … günlü, … sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; 07/03/2014 günü düzenlenen ruhsat denetleme raporu ile işyerinin bulunduğu binanın ortak alanlarının davacı tarafından kullanıldığını gösterir tespite istinaden 15 gün içerisinde belirtilen eksikliklerin giderilmesi yönünde yapılan uyarıya rağmen eksikliklerin giderilmemesi üzerine işyeri açma ve çalışma ruhsatının Başkanlık oluru ile 16/04/2014 tarihinde iptal edildiği, davacı tarafından 29/04/2014 günlü dilekçeyle davalı idareye başvurarak işyerinin projeye uygun hale getirilebilmesi için iki ay ek süre istenildiği, davacıya ticari faaliyette bulunmamak şartıyla ve eksiklerini tamamlaması için 15 gün ve 10/07/2014 tarihinde de 30 günlük ek süre verildiği halde eksikliklerin giderilmediği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, davalı idarece ileri sürülen ortak alanların işyeri tarafından kullanıldığı iddiasının afaki ve soyut beyandan ibaret olduğu, şayet ortak alanlar iddia edildiği gibi usulsuz şekilde işyeri tarafından kullanılıyor olsa idi apartman sakinleri tarafından da bu duruma izin verilemeyeceğinden, usul ve yasaya aykırı olan kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile sonucu itibarıyla usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının gerekçesi değiştirilmek suretiyle onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Onuncu Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
İstanbul ili, Kadıköy ilçesi, … Mahallesi, … Sokak, No:… adresinde bulunan ve davacı tarafından işletilen market faaliyet konulu işyerinde 07/03/2014 günü idarece yapılan denetimde tutulan ruhsat denetim raporuyla işyerinin bulunduğu binanın ortak kullanım alanlarının da işyeri tarafından kullanıldığının tespiti üzerine, 11/03/2014 günlü yazıyla davacıya eksikliklerin giderilmesi için verilen 15 günlük süre sonunda eksikliklerin giderilmediğinden bahisle … günlü, … sayılı Başkanlık oluru ile davacı şirket adına düzenlenmiş … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline karar verildiği, davacı şirketin talebi doğrultusunda ticari faaliyette bulunulmaması kaydıyla eksikliklerin giderilmesi amacıyla gerekli tadilatın yapılabilmesi için verilen ek süreler sonunda işyerinin projeye uygun hale getirilmemesi nedeniyle işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline karar verildiğinden bahisle İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliği'nin 6. maddesi uyarınca mühürlenmek suretiyle faaliyetten men'i yönünde tesis edilen … günlü, … sayılı işlemin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 3. maddesinde, belediye hudutları ve mücavir alan içinde kalan işyeri ve işletmelerden büyükşehir belediyesi olan yerlerde, sıhhi ve sair işletmeler için büyükşehir belediyesi içinde kalan diğer belediye başkanlıklarının işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermeye yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.
10/08/2005 günlü, 25902 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in "işyeri açılması" başlıklı 6. maddesinde; "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.
İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır; ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmaz." düzenlemesine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesinde ve ruhsatın iptali konusunda belediyenin yetkili olduğu; ruhsatsız işyerlerinin ise, yetkili idareler tarafından kapatılacağı açıktır.
Sözü edilen düzenlenmelerle, herhangi bir ruhsatı bulunmayan, fiilen işyeri açarak faaliyette bulunulan yerlerin, ruhsatlı işyerleri bakımından getirilen hukuki statüden ve hukuki korumalardan yararlandırılmasının önüne geçilmiş olup; bu gibi ruhsatsız şekilde faaliyette bulunulan işyerlerinin faaliyet göstermesinin engellendiği ve kapatma kararının uygulanmasının özel kolluk biriminin görev ve yetkileri arasında yer aldığında da kuşku yoktur.
Uyuşmazlık konusu olayda, dava konusu işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatının … günlü, … sayılı Başkanlık Oluru ile iptaline karar verildiği, ruhsat iptaline ilişkin işleme karşı açılmış bir dava da bulunmadığı görülmekle, yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılmasına ve çalıştırılmasına hukuken olanak bulunmaması, işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerlerinin yetkili idareler tarafından kapatılacağı hususu göz önünde bulundurulduğunda, dava konusu işlem tarihinde ruhsatsız olduğu sabit olan işyerinin mühürlenmek suretiyle faaliyetten men'ine yönelik işlemde hukuka aykırılık, davanın reddi yolunda verilen temyize konu Mahkeme kararında ise sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. ... İdare Mahkemesince verilen …günlü, E:…, K:… sayılı kararın YUKARIDA BELİRTİLEN GEREKÇEYLE ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davacı üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren (15) onbeş gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 05/07/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.