T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/16520
Karar No : 2021/1900
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
Türk Standardları Enstitüsü Akdeniz Bölge Koordinatörlüğüne bağlı Antalya Belgelendirme Müdürlüğü bünyesinde kıdemli memur olarak görev yapmakta iken, hakkında yürütülen disiplin soruşturma sonucunda "işten çıkarma" cezası ile tecziye edilen davacı … vekili Av. … tarafından; müvekkilinin, "işten çıkarma" cezasının iptali istemiyle açtığı davada verilen iptal kararı üzerine Türk Standardları Enstitüsü Doğu Anadolu Bölge Koordinatörlüğüne bağlı Van Belgelendirme Müdürlüğüne atanmasına ilişkin … günlü, … sayılı Yönetim Kurulu kararının iptali istemiyle Türk Standardları Enstitüsüne karşı açılan davada; Antalya ... İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla davanın reddine hükmedilmiştir.
Söz konusu kararın davacı tarafından istinaf yoluyla incelenmesinin istenilmesi üzerine, Konya Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla, olayda, davacının işten çıkarma cezası sonucunda kamu görevi ile ilişiğinin kesildiği, sonrasında ise yargı kararı sonucunda görevine iade edildiğinde doğrudan Van ilinde göreve başladığı, eski görev yeri olan Antalya ilindeki eski göreviyle bir bağlantısının kalmadığı, bir başka ifade ile uyuşmazlığa konu işlemin 2577 sayılı Kanun'un 33/1. maddesinde yer verilen atama ve nakil işlemleri kapsamında olmadığı açık olup, Van ilinde görev yapan davacının Antalya iline atanma istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada yetkili mahkemenin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 33. maddesinin 1. fıkrası uyarınca Van İdare Mahkemesi olduğu, bu durumda, davanın yetki yönünden reddedilerek dava dosyasının uyuşmazlığı çözmekle yetkili Van İdare Mahkemesine gönderilmesi gerekmekte iken, yetkisiz Mahkeme tarafından verilen istinaf başvurusuna konu Mahkeme kararında usul hükümlerine uyarlık görülmediği gerekçesiyle, davacının istinaf başvurusunun kabulüne, Antalya ... İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararının kaldırılmasına, yeniden karar verilmek üzere dosyanın Antalya ... İdare Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Antalya ... İdare Mahkemesince, Konya Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … günlü, E:…, K:… sayılı sayılı kararına uyularak, olayda, davacının işten çıkarma cezası sonucunda kamu görevi ile ilişiğinin kesildiği, sonrasında ise yargı kararı sonucunda görevine iade edildiğinde doğrudan Van ilinde göreve başladığı, eski görev yeri olan Antalya ilindeki eski göreviyle bir bağlantısının kalmadığı, bir başka ifade ile uyuşmazlığa konu işlemin 2577 sayılı Kanun'un 33/1. maddesinde yer verilen atama ve nakil işlemleri kapsamında olmadığı açık olup, Van ilinde görev yapan davacının Antalya iline atanma istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada yetkili mahkemenin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 33. maddesinin 1. fıkrası uyarınca Van İdare Mahkemesi olduğu yolunda verilen … günlü, E:… K:… sayılı sayılı karar ile Van ... İdare Mahkemesince, uyuşmazlıkta; davacının dava tarihi itibarıyla kamu görevlisi olduğu, işten çıkarılmasına ilişkin işlemin Konya Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararı ile iptal edilmesi üzerine davacının hukuki durumunun işlem hiç tesis edilmemiş gibi işlemin ilk tesis edildiği andaki haline dönmesi gerektiği, Mahkeme kararının uygulanması amacıyla davacı hakkında yeniden bir atama işleminin tesis edilmesi gerekmekte ise de bu atamanın yeni bir atama olmadığı, davacının işlemin iptali üzerine Türk Standardları Enstitüsü Akdeniz Bölge Koordinatörlüğü Antalya Belgelendirme Müdürlüğünde halen görev yapıyor olarak sayılması gerektiği, aksi durumun kabulünün idare hukukunun temeli olan idari işlemlerin niteliğine aykırı olacağı gibi iptal davalarının sonucunu da etkisiz kılacağı anlaşılmakta olup, yargı kararı sonucunda görevine iade edilen davacının, görevine iade edilmesinin akabinde Türk Standardları Enstitüsü Doğu Anadolu Bölge Koordinatörlüğü Van Belgelendirme Müdürlüğüne atanmasının Akdeniz Bölge Koordinatörlüğü Antalya Belgelendirme Müdürlüğünden Van Belgelendirme Müdürlüğüne atanması olarak kabul edilmesi gerektiği, işbu uyuşmazlığın 2577 sayılı Kanun'un 33/1 maddesi kapsamında kamu görevlisinin atanması niteliğinde olduğu ve davacı tarafından bu işlemin iptali istemiyle eski veya yeni görev yerinde dava açabileceği görüldüğünden, 2577 sayılı Kanun'un 33/1 maddesi kapsamında davacı yanca atama işleminin iptali istemiyle 2577 sayılı Kanun'un 33/1 maddesi uyarınca eski görev yeri idare mahkemesi tercih edilmek suretiyle Antalya İdare Mahkemesinde davanın açılması sebebiyle uyuşmazlığın görüm ve çözümünde Antalya İdare Mahkemesinin yetkili olduğu yolunda verilen … günlü, E:…, K:… sayılı karar üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 43. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca incelenerek gereği düşünüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 33/1 maddesinde, "Kamu görevlilerinin atanması ve nakilleri ile ilgili davalarda yetkili mahkeme, kamu görevlilerinin yeni veya eski görev yeri idare mahkemesidir." hükmü yer almaktadır.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının, Türk Standardları Enstitüsü Akdeniz Bölge Koordinatörlüğüne bağlı Antalya Belgelendirme Müdürlüğü bünyesinde kıdemli memur olarak görev yapmakta iken hakkında yürütülen disiplin soruşturma sonucunda … günlü, … sayılı işlem ile Türk Standardları Enstitüsü Personel Yönetmeliği'nin 109/E-(f) maddesi uyarınca işten çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına karar verildiği, anılan işlemin iptali istemiyle açılan davada; Konya Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … günlü, E …, K:… sayılı kararıyla, Danıştay Onikinci Dairesinin 18/09/2019 günlü, E:2018/1157, K:2019/6038 sayılı bozma kararına uyularak, istinaf istemine konu edilen davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verildiği, anılan kararın 03/02/2020 tarihinde davalı idareye tebliğ edilmesi üzerine, dava konusu … günlü, … sayılı Türk Standardları Enstitüsü Yönetim Kurulu kararı ile yargı kararının uygulanması amacıyla, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının … günlü, … sayılı Genelgesi çerçevesinde davacının işe iade işlemlerinin gerçekleştirilerek, Van Belgelendirme Müdürlüğü hinterlandında yer alan belediyelerle yeni asansör protokolünün imzalanması ile birlikte idari işlerde yaşanan artış sebebiyle Van Belgelendirme Müdürlüğü emrinde kıdemli memur kadrosunda çalışmak üzere atandığı, 15 gün içinde Van Belgelendirme Müdürlüğünde göreve başlaması gerektiğinin 20/02/2020 günlü davalı idare işlemiyle davacıya bildirilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bakılan davada, uyuşmazlığın çözümünde yetkili olan yargı yerinin tespit edilebilmesi için, dava konusu işlemin naklen veya açıktan atama niteliğinde olduğunun belirlenerek uyuşmazlığın açıkça ortaya konulması gerekmektedir.
"2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 2.maddesinin 1.fıkrasının (a) bendinde, iptal davaları; idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı, iptalleri için, menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan davalar olarak tanımlanmıştır. Davanın konusu, idari işlemin bizzat kendisidir. Amaç, hukuka aykırı olarak nitelendirilen dava konusu idari işlemin, yapıldığı tarih itibariyle hukuk düzeninden çıkarılmasının sağlanmasıdır. İdari işlemin hiç yapılmamış, hiç doğmamış hale getirilmesidir. Özetle idari işlemin hukuka aykırılığı nedeniyle, kesin bir hükümle sakat işlemlin geriye yürür bir şekilde ortadan kalkmasını sağlayan yargı kararlarıdır." (DERBİL Süheyl, İdare Hukuku, Ankara: A.Ü.H.F.Y., No:133, 1959, Besinci Bası, sahife 193)
İdarelerce tesis edilen işlemlere karşı açılan davalarda yargı yerlerince verilen iptal kararları üzerine, yargı denetimine konu edilerek iptaline karar verilen işlemlerin hukuk aleminde hiç var olmadığının kabulü gerektiği idare hukukunun temel ilkelerinden olup, yargı yerince iptal edilen idari işlemler tesis edildiği andan itibaren bütün hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalkacaktır.
Yukarıdaki anlatımlar ışığında davaya konu uyuşmazlık irdelendiğinde, Türk Standardları Enstitüsü Akdeniz Bölge Koordinatörlüğüne bağlı Antalya Belgelendirme Müdürlüğü bünyesinde kıdemli memur olarak görev yapmakta iken, hakkında işten çıkarma cezası verilmesi yolunda idari işlem tesis edilen davacının, anılan işlemin iptali istemiyle açtığı davada yargı yerince iptal kararı verilmesi üzerine, iptal edilen işlemin bütün hüküm ve sonuçlarıyla birlikte ortadan kalktığı, dolayısıyla davacının söz konusu yerdeki görevinden hiç ayrılmamış diğer bir anlatımla aynı yerde görevine devam ediyormuş gibi değerlendirilmesi gerektiği açıktır.
Nitekim, dava konusu … günlü, … sayılı Türk Standardları Enstitüsü Yönetim Kurulu kararı incelendiğinde, davacının açıktan atama niteliğinde doğrudan Van Belgelendirme Müdürlüğüne atanmadığı, yargı kararı uyarınca görevine iade edilmesi sonrasında Van Belgelendirme Müdürlüğü hinterlandında yer alan belediyelerle yeni asansör protokolünün imzalanması ile birlikte idari işlerde yaşanan artış sebebiyle anılan yere atamasının yapıldığı, sonuç olarak dava konusu işlemin, davacının Antalya Belgelendirme Müdürlüğünden Van Belgelendirme Müdürlüğüne naklen atanması niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.
Diğer taraftan, dava dosyasında yer alan ve davacının yargı kararıyla iptal edilen işten çıkarma cezasının tesis edildiği tarihte görev yaptığı yerin bağlı olduğu Türk Standardları Enstitüsü Akdeniz Bölge Koordinatörlüğünün … günlü, … sayılı işlemi incelendiğinde, davacının yeni görev yeri olan Van Belgelendirme Müdürlüğündeki görevine başlamasıyla, önceki görev yerinden çıkış işlemlerinin gerçekleştirildiği görülmektedir.
Bu durumda; Türk Standardları Enstitüsü Akdeniz Bölge Koordinatörlüğüne bağlı Antalya Belgelendirme Müdürlüğü bünyesinde kıdemli memur olarak görev yapmakta iken hakkında yürütülen disiplin soruşturma sonucunda "işten çıkarma" cezası ile tecziye edilen davacının, anılan cezanın iptali istemiyle açtığı davada verilen iptal kararı üzerine görevine iade edildikten sonra Türk Standardları Enstitüsü Doğu Anadolu Bölge Koordinatörlüğüne bağlı Van Belgelendirme Müdürlüğüne atanmasına ilişkin … günlü, … sayılı Türk Standardları Enstitüsü Yönetim Kurulu kararının iptali istemiyle açılan davaya konu uyuşmazlığın çözümünde, bakılan davanın, davacının eski görev yeri Mahkemesi olarak yetkili olduğu açık olan Antalya ... İdare Mahkemesinde açıldığı; davacı iradesinin, açılan davanın yetkili mahkeme olduğunda tereddüt bulunmayan Antalya ... İdare Mahkemesinde görülmesi yolunda olduğu göz önüne alındığında, 2577 sayılı Kanun'un 33/1. maddesi uyarınca davacının eski görev yerinin yetki açısından bağlı bulunduğu Antalya İdare Mahkemesi yetkili bulunmaktadır.
Açıklanan nedenlerle, dava dosyasının, davanın görüm ve çözümünde yetkili olduğu belirlenen Antalya 4. İdare Mahkemesine gönderilmesine, kararın Van 1. İdare Mahkemesine ve taraflara bildirilmesine, 02/06/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.