Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2021/16626 E. , 2022/824 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/16626
Karar No : 2022/824
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Valiliği
VEKİLİ : Av. ...
DİĞER DAVALI : ... Bakanlığı
VEKİLİ : ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, davalı idarelerden Manisa Valiliği tarafından, yargılama giderleri yönünden dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Manisa ili, ...Tohum Sertifikasyon Test Müdürlüğü emrinde araştırmacı olarak görev yapmakta olan davacının, aynı unvanla Manisa Valiliği emrine atanmasına ilişkin (mülga) Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının ... günlü,... sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
... İdare Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla; Manisa ili, ... Tohum Sertifikasyon Test Müdürlüğü emrinde araştırmacı olarak görev yapan davacının, kasıtlı olarak kurumun çalışmalarını yavaşlatmaya yönelik tavırlar içerisinde olduğundan bahisle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun'un 125/A-(a) maddesi uyarınca ... günlü, ... sayılı işlemle uyarma, yine idarenin yazılı emirlerine rağmen, kullanmakta olduğu odayı tahliye etmemesi hususunda kasıtlı davrandığı sonuç ve kanatine ulaşıldığından, aynı Yasa'nın 125/C-(a) maddesi gereğince ... günlü, ... sayılı işlemle 1/30 oranında aylıktan kesme cezalarıyla tecziye edildiği, davalı idarece; anılan disiplin cezaları dayanak alınarak teklif yazısına istinaden dava konusu ... günlü, ... sayılı Bakanlık işlemi ile, Manisa Valiliği emrine atandığı; bilahare 18/12/2014 günlü Manisa Valiliği işlemiyle, Selendi İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü emrine atamasının yapıldığı, davacı hakkında disiplin yönünden tesis edilen uyarma ve 1/30 oranında aylıktan kesme cezaları verilmesine ilişkin işlemlerin yargı yerlerince iptaline hükmedildiği, bu nedenle dava konusu işlemin hukuksal dayanaklarının Mahkeme kararlarıyla iptal edilmiş olması karşısında dava konusu atama işleminde de hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline hükmedilmiştir.
Anılan karara yönelik davalı idarelerin temyiz başvuruları üzerine Danıştay İkinci Dairesinin 20/11/2019 günlü, E:2016/3033, K:2019/6455 sayılı kararıyla; davacının daha önce farklı tarihlerde geçirdiği soruşturmalar neticesinde, muhakkik raporlarına istinaden getirilen teklifler doğrultusunda, hakkında disiplin yönünden tesis edilen uyarma ve aylıktan kesme cezalarının iptal edildiğinden bahisle dava konusu naklen atama işleminin hukuki dayanaktan yoksun kaldığı gerekçesiyle iptaline hükmedilmiş ise de; söz konusu disiplin cezalarından (1/30) oranında aylıktan kesme cezası verilmesine ilişkin 27/12/2013 günlü işlemin iptali yolunda ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın davalı idarece temyiz edilmesi üzerine Danıştay Onikinci Dairesinin 04/05/2017 günlü, E:2016/2094, K:2017/2213 sayılı kararı ile bozulduğu, diğer taraftan; usul hukukunun en temel ilkelerinden biri olan taleple bağlılık ilkesi uyarınca, idare mahkemelerinin talebe bağlı kalarak hukuki uyuşmazlığı görüşüp, çözümünü yapması gerektiği, bakılan davada; davacıya ait dava dilekçesi ve 27/08/2015 günlü ikinci dilekçesinde belirtildiği üzere; ... günlü, ... sayılı Manisa Valiliği emrine araştırmacı olarak atanmasına ilişkin Bakanlık işleminin dava konusu edildiği, ... İdare Mahkemesince verilen 17/06/2015 günlü ara kararı ile Manisa Valiliğinin de hasım mevkiine alınmasına sebep olarak gösterilen, 18/12/2014 günlü Selendi İlçe (mülga) Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü emrine atanmasına dair Valilik işleminin davaya konu olmadığı, bu durumda; Danıştay Onikinci Dairesince verilen bozma kararı üzerine yeniden yapılacak inceleme sonucunda verilecek karar dikkate alınmak suretiyle dava konusu 26/11/2014 günlü işlem ile ilgili hukuki irdeleme yapılarak hüküm kurulması gerektiği, gerekçesiyle bozulmuştur.
Söz konusu bozma kararına yönelik davacı tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuş ve Danıştay İkinci Dairesinin 23/09/2020 günlü, E:2020/851, K:2020/2564 sayılı kararıyla; karar düzeltme istemi kısmen kabul edilerek, Mahkeme kararının, davacının ... günlü, ... sayılı Bakanlık işlemiyle Manisa Valiliği emrine atanmasına ilişkin işlemin iptaline yönelik kısmının onanmasına; davacının 18/12/2014 günlü Manisa Valiliği işlemi ile Selendi İlçe (mülga) Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü emrine atanması işleminin iptaline ilişkin kısmının bozulması yönünden ise karar düzeltme isteminin reddine hükmedilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: Bozma kararına uyularak ... İdare Mahkemesince verilen temyize konu kararla; bozulan kısım yönünden Mahkemelerince yeniden yapılan incelemede, idari yargı mercilerinin hukuka uygunluk denetimi yaparak taleple bağlılık ilkesi uyarınca karar vermeleri gerektiği, davacı tarafından Selendi İlçe (mülga) Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü emrine atanmasına ilişkin olarak tesis edilen 18/12/2014 günlü Manisa Valiliği işleminin iptali istenilmediğinden, anılan işlem hakkında karar verilmesine yer olmadığına kararı verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı Manisa Valiliği tarafından; davacı hakkında kendilerince tesis edilen işlemin davaya konu edilmediği, bu durumun bozma kararına uyularak verilen kararda da belirtildiği, buna karşın yargılama giderlerinden, diğer davalı Tarım ve Orman Bakanlığı ile birlikte sorumlu tutulmalarının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Mahkeme kararının hüküm fıkrasının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmüştür.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 24. maddesinin (f) bendinde; yargılama giderleri ve hangi tarafa yükletildiğinin kararlarda bulunacak hususlardan olduğu hükme bağlanmış, anılan Kanun'un 31. maddesinin gönderme yaptığı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 326. maddesinin 1. fıkrasında; kanunda yazılı haller dışında yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği, 2. fıkrasında ise; davada, iki taraftan her biri kısmen haklı çıkarsa, mahkemenin yargılama giderlerini tarafların haklılık oranına göre paylaştırılacağı hükme bağlanmıştır.
2577 sayılı Kanun'un, 6545 sayılı Kanun'un 22. maddesiyle değişik "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde; temyiz incelemesi sonunda kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa Danıştayın kararı düzelterek onayacağı hükme bağlanmıştır.
Anılan Kanun maddesinin gerekçesinde; temyiz incelemesinde sadece maddi hatalarda değil, aynı zamanda yeniden yargılama yapılmasını gerektirmeyen eksiklik ya da yanlışlıklarda da düzelterek onama kararı verilmesinin sağlandığı, uygulamada, vekâlet ücretine, yargılama giderlerine ya da faize hükmedilmesinin unutulması ya da bunların yanlış hesaplanması gibi, kararın asli olmayan unsurlarında görülen bir kısım eksiklik ya da yanlışlıklar nedeniyle bozma kararları verildiği, bunun mahkeme tarafından tekrar karara bağlandığı ve yine bu kararlara karşı yeniden kanun yollarına başvurulabilmesi nedeniyle hem zaman hem de emek kaybına neden olunduğunun görüldüğü, bu suretle esasa etkili olmayan konularda Danıştayın kesin karar vermesi sağlanarak uyuşmazlığın hızla sonuçlandırılmasının amaçlandığı hususlarına yer verilmiştir.
Uyuşmazlıkta; bozma kararına uyularak verilen İdare Mahkemesi kararında, davacının Selendi İlçe (mülga) Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü emrine atanmasına ilişkin 18/12/2014 günlü Manisa Valiliği işleminin dava konusu edilmediği belirtilerek "karar verilmesine yer olmadığına" dair karar verildiği, yargılama giderlerinin ise davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine hükmedildiği görülmektedir.
Bu durumda; davanın açılmasına sebebiyet vermeyen ve herhangi bir kusuru bulunmayan davalı Manisa Valiliğinin, tesis ettiği işlem dava konusu edilmemesine rağmen yargılama giderlerinden müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmasında hukuki isabet görülmemiştir.
Bu husus, yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan, düzeltilmesi mümkün eksiklik olarak görüldüğünden, hüküm fıkrasında yer alan "...682,05-TL yargılama giderinin davalı idareler tarafından müştereken ve müteselsilen davacıya ödenmesine..." ibaresinin, "...682,05-TL yargılama giderlerinin davalı idarelerden Tarım ve Orman Bakanlığından alınarak davacıya verilmesine..." şeklinde düzeltilerek onanması gerektiği sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI MANİSA VALİLİĞİNİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, yargılama giderlerine yönelik hüküm fıkrasının yukarıda belirtildiği şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştayda karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 24/02/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.