Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2021/16990 E. , 2022/1477 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/16990
Karar No : 2022/1477
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : ..
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Devlet gelir uzman yardımcısı olarak görev yapan davacı tarafından; 21-22 Ocak 2015 tarihlerinde yapılan Devlet gelir uzmanlığı yeterlik yazılı sınavında başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte tarafına ödenmesi istemiyle açılmıştır.
…. İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla; uyuşmazlığın çözümü teknik bilgiyi gerektirdiğinden yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen rapor esas alınarak dava konusu işlemin iptaline, yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine hükmedilmiş; anılan karar Danıştay İkinci Dairesinin 21/12/2016 günlü, E:2016/7765, K:2016/6219 sayılı kararıyla, 2577 sayılı Kanun'un 31. maddesinin göndermede bulunduğu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 267. maddesinde "Mahkeme, bilirkişi olarak, yalnızca bir kişiyi görevlendirebilir. Ancak, gerekçesi açıkça gösterilmek suretiyle, tek sayıda, birden fazla kişiden oluşacak bir kurulun bilirkişi olarak görevlendirilmesi de mümkündür." hükmünün yer aldığı, İdare Mahkemesince iki kişinin bilirkişi olarak tayin edildiği ve hükme esas alınan bilirkişi raporunun da yine bu iki bilirkişi tarafından hazırlandığı, yukarıda metnine yer verilen 6100 sayılı Kanunun açık hükmüne karşın, çift sayıda (iki kişi) bilirkişi görevlendirilerek ve bu bilirkişilerce hazırlanan rapor esas alınarak verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle bozulmuştur.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : Danıştay İkinci Dairesinin anılan bozma kararına uyularak yaptırılan bilirkişi incelemesi ve yapılan yargılama sonunda … İdare Mahkemesince verilen temyize konu kararla; uyuşmazlığın çözümünün, uzman bilgisi gerektirmesi nedeniyle Mahkemelerinin 19/10/2018 günlü, 2018/714 sayılı ara kararı ile davacının sınav kağıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde bilirkişiler tarafından davacının sınav kağıtları yeniden değerlendirilerek düzenlenen bilirkişi raporunda özetle; "..davacıya ait sınav kağıtları ile emsal sınav kağıtlarının karşılaştırılması neticesinde; Vergi Hukuku sınavından 63,80 puan, Maliye Bakanlığı ve Teşkilat Kanunu sınavından 62,50 puan aldığı sonuç ve kanaatine varıldığı..." kanaatinin belirtildiği, anılan rapora davalı idarece yapılan itirazlar raporu kusurlandıracak nitelikte bulunmadığından, karara esas alınabilecek nitelikte olduğu sonucuna varıldığı; bilirkişi raporu ve dosyadaki bilgi, belgeler birlikte değerlendirildiğinde, davacının Devlet Gelir Uzmanlığı Yeterlik sınavında girmiş olduğu Vergi Hukuku sınavından 63,80 puan, Maliye Bakanlığı ve Teşkilat Kanunları sınavından 62,50 puan alması gerektiği, bilirkişi raporunda belirtilen notların asgari geçme notu olan 60 puan ve üzerinde olduğu, bu nedenle bu sınavlardan başarılı sayılması gerektiği dikkate alındığında; davacının Devlet Gelir Uzmanlığı Yeterlik sınavında başarısız sayılmasına dair dava konusu işlemde hukuka uygunluk görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline; hukuka aykırılığı saptanan işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal hakların tazmininin Anayasa'nın 125. maddesi uyarınca zorunlu olduğu gerekçesiyle işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine hükmedilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; davacının katılmış olduğu yeterlik sınavında her konudan asgari 60 (altmış) puan alma şartını sağlamaması nedeniyle başarısız sayıldığı; bilirkişi raporuna yapılan itirazların dikkate alınmadığı; kararın hukuka aykırılık teşkil ettiği ileri sürülerek İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Davalı idarenin temyiz isteminin kısmen kabulüyle, Mahkeme kararının, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine hükmedilmesine ilişkin kısmının bozulması; temyiz isteminin kısmen reddiyle, Mahkeme kararının, dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay İkinci Dairesince; … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … günlü, E:…, K:…. sayılı görev ret kararı ile Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
02/04/2011 tarihinde yazılı, 25-26 Mayıs 2011 tarihleri arasında sözlü kısmı gerçekleştirilen Devlet gelir uzman yardımcılığı sınavında başarılı olan davacı, 31/10/2011 tarihinde göreve başlamış; üç yıllık yardımcılık döneminin sonunda 21-22 Ocak 2015 tarihlerinde yapılan Devlet gelir uzmanlığı yeterlik yazılı sınavında başarısız sayılması üzerine, anılan işlemin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte tarafına ödenmesi istemiyle temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
05/05/2005 günlü, 5345 sayılı Gelir İdaresi Başkanlığı’nın Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 29. maddesinin 3.fıkrasında; "Devlet gelir uzmanları, vergi istihbarat uzmanları ve gelir uzmanları; en az dört yıllık lisans eğitimi veren hukuk, siyasal bilgiler, iktisat, işletme, iktisadi ve idari bilimler fakülteleri ve mühendislik fakültelerinin lisans bölümleri ile matematik ve istatistik lisans bölümlerinden mezun olanlar arasından yapılacak özel yarışma sınavı sonucuna göre mesleğe Devlet gelir uzman yardımcısı, vergi istihbarat uzman yardımcısı ve gelir uzman yardımcısı olarak alınırlar. Bunlar en az üç yıl çalışmak ve olumlu sicil almak kaydıyla yeterlik sınavına girmeye hak kazanırlar. Yapılacak yeterlik sınavında başarılı olanlar durumlarına uygun Devlet gelir uzmanlığı, gelir uzmanlığı veya vergi istihbarat uzmanlığına, başarılı olamayanlar ise derecelerine uygun memur kadrosuna atanırlar. Bunların mesleğe alınmaları ve yeterlik sınavları ile çalışma usul ve esasları yönetmelikle düzenlenir." hükmüne; Geçici 4. maddesinde; "Bu Kanunda öngörülen yönetmelikler yürürlüğe girinceye kadar, aynı konuları düzenleyen tüzük ve yönetmeliklerin bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur." hükmüne yer verilmiştir.
05/05/2005 günlü, 5345 sayılı Gelir İdaresi Başkanlığı’nın Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun’un 29. maddesi ile 14/7/1965 günlü 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun Ek 41. maddesine dayanılarak hazırlanan ve 27/07/2012 günlü, 28366 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Devlet Gelir Uzmanlığı Yönetmeliği'nin Geçici 1. maddesinde; “Başkanlıkta 2/11/2011 tarihinden önce uzman yardımcılığı kadrolarına atanmış olanların yeterlik sınavları ve uzmanlık kadrolarına atanmaları bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce tabi oldukları mevzuat hükümlerine göre sonuçlandırılır.” düzenlemesine yer verilmiş; aynı Yönetmeliğin 38. maddesi ile de, 25/12/1994 günlü, 22152 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Maliye Bakanlığı Gelirler Genel Müdürlüğü Devlet Gelir Uzmanlığı Görev, Çalışma ve Atama Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmıştır.
25/12/1994 günlü, 22152 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan (Mülga) Maliye Bakanlığı Gelirler Genel Müdürlüğü Devlet Gelir Uzmanlığı Görev, Çalışma ve Atama Yönetmeliği'nin "Yeterlik Sınavı" başlıklı 27. maddesinde; "Yeterlik sınavı Devlet gelir uzman yardımcılarının görev ve yetki alanlarını ilgilendiren yürürlükteki mevzuat ve uygulamasını, araştırma, inceleme yöntemlerini öğrenip, öğrenmediklerini, mesleğin gerektirdiği diğer bilgi ve nitelikleri kazanıp kazanmadıklarını saptamak için yapılan sınavdır. Yeterlik sınavı yazılı ve sözlü olmak üzere iki bölümdür."düzenlemesi; "Yeterlik Sınavının Değerlendirilmesi" başlıklı 31. maddesinde; "Yeterlik sınavının yazılı ve sözlü bölümleri sınav kurulunca ayrı ayrı değerlendirilir. Yazılı, sözlü ve genel yetişme notları 100 tam puan üzerinden verilir. Yazılı sınav konularının her birinden en az 60 puan alınması zorunludur. Başarı derecesi yazılı ve sözlü notu ile stajyerlik döneminde alınan genel yetişme notunun aritmetik ortalaması alınarak bulunacak nota göre belirlenir." düzenlemesi yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
I- Mahkeme kararının dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmı bakımından;
İdare ve Vergi Mahkemeleri tarafından verilen kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Davalı idare tarafından ileri sürülen hususlar, Mahkeme kararının dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
II- Mahkeme kararının dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine hükmedilmesine ilişkin kısmına gelince:
Davacının, davalı idare bünyesinde, 02/11/2011 tarihinden önceki bir tarih olan 30/10/2011 tarihinde uzman yardımcılığı kadrosuna atanarak göreve başlamış olması nedeniyle; yeterlik sınavına ilişkin söz konusu uyuşmazlığın, davacının göreve başladığı tarihte tabi olduğu Maliye Bakanlığı Gelirler Genel Müdürlüğü Devlet Gelir Uzmanlığı Görev, Çalışma ve Atama Yönetmeliği hükümlerine göre sonuçlandırılması gerekmektedir.
Anılan Yönetmeliğin ilgili düzenlemeleri uyarınca, Devlet gelir uzmanlığı kadrosuna atanabilmek için, yeterlik yazılı ve sözlü sınavlarından başarılı olma şartı aranmış; sadece yazılı sınavdan başarılı olanların doğrudan anılan kadroya atanacağına ilişkin bir kurala yer verilmemiştir.
Bu durumda, 21-22 Ocak 2015 tarihlerinde yapılan Devlet gelir uzmanlığı yeterlik yazılı sınavında başarısız sayılan davacı tarafından, başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada, Mahkemece anılan işlemin iptaline karar verilmiş olması, davacının doğrudan Devlet gelir uzmanlığı kadrosuna atanacağı anlamına gelmeyeceğinden; bu aşamada, davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle iadesi istemi hakkında karar verilmesine olanak bulunmamakta olup, istemin kabulü yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında bu yönüyle hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1- Davalı idarenin TEMYİZ İSTEMİNİN KISMEN REDDİNE,
2- …. İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının ONANMASINA;
3- Davalı idarenin TEMYİZ İSTEMİNİN KISMEN KABULÜNE,
4- Anılan kararın, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine hükmedilmesine ilişkin kısmının, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA;
5- 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin 3622 sayılı Kanun ile değişik 3. fıkrası uyarınca, bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Ankara 12. İdare Mahkemesine gönderilmesine;
6- 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren (15) onbeş gün içinde Danıştayda karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 23/03/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.