Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2021/170 E. , 2021/3275 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/170
Karar No : 2021/3275
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Mersin İli, Silifke Adliyesi'nde zabıt katibi olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-(g) maddesi uyarınca "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin ... tarih ve ... sayılı Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararıyla; olayda, davacının görevi nedeniyle para tahsil etme yetkisi olmadığı halde, kamu görevlisi olması nedeniyle kendisine duyulan güveni suistimal ederek ... isimli vatandaştan aldığı parayı haksız yere bir süre uhdesinde tuttuğu ve daha sonra söz konusu parayı ilgilisine eksik olarak iade ettiğinin disiplin soruşturması kapsamında alınan ifadeler ve ortaya konulan delillerle sabit olduğunun anlaşılması karşısında, adalet teşkilatı personeli olan davacının sübut bulan eyleminin, 657 sayılı Kanun'un 125/E-(g) maddesi kapsamında ''memurluk göreviyle bağdaşmayacak şekilde yüz kızartıcı ve utanç verici davranışlarda bulunmak'' kapsamında değerlendirilerek Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : ... isimli vatandaştan borç para olarak aldığı, görev ve işi ile ilgili almadığı, suçun niteliği Devlet memurluğuna engel olmadığı, hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanmak suçundan HAGB karar verildiği, bu kararın memuriyete engel olmadığı, eylem ile ceza arasında adil bir denge olmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Dava konusu işlemin mevzuata uygun olduğu belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince; Danıştay Başkanlık Kurulu'nun 18/12/2020 tarih ve 2020/62 sayılı "Danıştay Dava Daireleri Arasındaki İş Bölümü Kararı" üzerine Dairemize devredilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
... Cumhuriyet Başsavcılığı'nda zabıt katibi olarak görev yapan davacı hakkında görevi ile ilgili para tahsil etme yetkisi bulunmadığı halde ... isimli vatandaştan 13.000,00-TL. aldığı ve bir süre haksız gerekçelerle uhdesinde tuttuğu, daha sonra söz konusu parayı 2.000,00 -TL. eksik olarak ... ya iade ettiği iddiasıyla disiplin soruşturması başlatıldığı, başlatılan soruşturma üzerine hazırlanan ... tarih ve ... sayılı soruşturma raporu ile; ... isimli vatandaşın, ... isimli vatandaş tarafından şikayet edildiği, ancak ... isimli vatandaş, davacıya ...'nin kendisi hakkında şikayetten vazgeçmesi halinde ...'ye 13.000,00-TL vereceğini söylediği, davacının da kendisine duyulan güvene dayalı olarak para tahsil etme yetkisi olmadığı halde ...' nın 13.000,00-TL parasını aldığı, ...'nin ... hakkındaki şikayetini geri alması durumunda parayı ...' ye göndereceğini söylediği; ancak, ...' nın parayı davacıdan geri istemesi üzerine söz konusu paranın 2.000,00- TL'sini eksik ödediği, daha sonra ödeyeceğini söylemesine rağmen söz verdiği tarihlerde ...' nın parasını ödememesi nedeniyle hakkında 657 sayılı Kanun'un 125/E-(g) maddesi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezasının teklif edildiği, Silifke Adalet Komisyonunca dosyanın Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kuruluna gönderildiği, Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararıyla; davacının ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile "Hizmet Nedeniyle Güveni Kötüye Kullanma" suçundan 4 ay hapis ve 20,00- TL adlî para cezası ile cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği ve bu kararın itiraz edilmeksizin 08/12/2017 tarihinde kesinleştiği, soruşturma raporu ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, üzerine atılı eylemin soruşturma sonucu sabit olduğunun tespit edilmesi nedeniyle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-(g) maddesi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, bunun üzerine anılan kararının iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125/E-(g) maddesinde, ''Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak'' fiili, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmıştır.
Aynı Kanun'un 131. maddesinde ise, "Aynı olaydan dolayı memur hakkında ceza mahkemesinde kovuşturmaya başlanmış olması disiplin kovuşturmasını geciktiremez. Memurun ceza kanununa göre mahkum olması veya olmaması halleri, ayrıca disiplin cezasının uygulanmasına engel olamaz." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Kanun koyucu, kamu hizmetlerinin uyum ve düzen içinde yürütülmesini sağlamak amacıyla, bu hizmeti sunan kamu görevlileri için bazı kurallar öngörebilir ve bu kurallara uyulmasını temin etmek amacıyla çeşitli disiplin yaptırımları da belirleyebilir. Memurlara disiplin cezası verilmesindeki amaç, kamu hizmetinin yerine getirilmesinde, mevzuat ile belirlenen kuralları eksiksiz bir şekilde yerine getirmekle yükümlü ve yine mevzuat ile getirilen yasaklı davranışları yapmakla yasaklı kamu görevlilerinin hizmeti aksatan veya disiplin düzenini bozan davranışları cezalandırılarak, bozulan kamu hizmeti düzeninin sağlanması ve kamu personelini disiplini bozacak davranışlardan caydırmaktır.
Uyuşmazlık konusu olayda, davacı hakkında yapılan soruşturma neticesinde düzenlenen soruşturma raporundaki ifadeler ile dava dosyasında mevcut olan diğer bilgi ve belgelerin incelenmesinden; ... isimli vatandaşın, ... isimli vatandaş tarafından şikayet edildiği, ... isimli vatandaş ise ... Adliyesi kaleminde memur olan ... tarafından davacıya yönlendirildiği ve davacıya ...'nin kendisi hakkında şikayetten vazgeçmesi halinde ...'ye 13.000,00-TL vereceğini söylediği; zabıt katibi olarak görev yapan davacının da para tahsil etme yetkisi bulunmadığı halde kendisine duyulan güvene dayalı olarak ... adlı vatandaştan kapalı zarf içinde ve ağzı mühürlenmek suretiyle savcılık kasasına konulmak üzere 13.000,00 -TL parayı aldığı ve daha sonra söz konusu paranın ...' ya 2.000,00 -TL'sini eksik ödediği sabit ise de, kamu görevlisi olan davacı ile emaneten para bırakan ... arasında yürüttüğü kamu göreviyle ilgili bir iş ilişkisi bulunmadığından, davacının üzerine atılı bulunan ve Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına neden olan fiilin, göreviyle ilgili bir husus olmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.
Bu duruma göre; davacının üzerine atılı eyleminin 657 sayılı Kanun'un 125/E-(g) maddesi kapsamında ''Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici davranışlarda bulunmak'' kapsamında değerlendirilemeyeceği açık olduğundan, dava konusu işlemde hukuka uygunluk; davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında ise, hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan ... TL yürütmenin durdurulması harcının istemi halinde davacıya iadesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca yeniden bir karar verilmek üzere, dosyanın, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 31/05/2021 tarihinde, kesin olarak oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararı usul ve hukuka uygun olduğundan, kararın onanması gerektiği görüşüyle aksi yöndeki karara katılmıyorum.