T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/18490
Karar No : 2022/6287
DAVACI : …
DAVALILAR : 1- … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
2- …Valiliği
VEKİLİ : Av. …
DAVANIN KONUSU :
Muğla ili, Menteşe ilçesi, … Fen Lisesinde matematik öğretmeni olarak görev yapan davacı tarafından, Menteşe İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü emrine atanmasına ilişkin 05/10/2016 günlü işlem ile bu işlemin dayanağı olan ve 01/09/2016 günlü, 29818 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumları Yönetmeliği'nin 8., 10., 13., 14. ve Geçici 1. maddelerinin iptali ile iptali istenilen bireysel işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Danıştay İkinci Dairesinin 16/01/2020 günlü, E:2016/15662, K:2020/468 sayılı kararıyla; 01/09/2016 tarih ve 29818 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumları Yönetmeliği'nin 8., 10., 13., ve 14. maddeleri yönünden süre aşımı nedeniyle davanın reddine, Geçici 1. maddesi yönünden karar verilmesine yer olmadığına, atama işleminin iptali ile varsa davacının yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi isteminin kabulüne karar verilmiştir.
Anılan kararın, davacı tarafından süre redde ilişkin kısmının, davalı … Bakanlığı tarafından iptale ilişkin kısmının temyiz edilmesi üzerine; Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 27/05/2021 günlü, E:2020/2570, K:2021/1074 sayılı kararıyla; davacının temyiz isteminin kısmen kabulüne kısmen reddine, davalı … Bakanlığının temyiz isteminin reddine, Danıştay İkinci Dairesinin 16/01/2020 tarih ve E:2016/15662, K:2020/468 sayılı kararının, dava konusu Yönetmeliğin 13. maddesi yönünden davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin kısmının "dava konusu atama işleminin dayanakları arasında 13. maddenin de bulunduğu, atama işleminin tebliğinden itibaren bu madde yönünden de davanın süresinde açıldığı" gerekçesiyle bozulmasına, temyize konu diğer kısımlarının onanmasına karar verilmiştir.
DAVACININ İDDİALARI :
Yönetmeliğin 13. maddesinde atamaya ilişkin hiçbir somut kritere yer verilmediği, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun olmayan bir atama usulünün belirlendiği, başarılı ya da başarısız sayılmaya dair objektif kriterin belirlenmediği, dava konusu olan maddenin üst hukuk normlarıyla uyumlu olmadığı ileri sürülmüştür.
DAVALI … BAKANLIĞININ SAVUNMASI :
652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilât ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 37. maddesinin dokuzuncu fıkrasına dayanılarak hazırlanan ve 01/09/2016 günlü, 29818 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumları Yönetmeliği'nin Geçici 1. maddesi ile, bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte, valiliklerce ataması yapılmış olan öğretmenler ile görevlendirilmesi yapılmış yöneticilerden dört veya sekiz yıllık görev süresini tamamlayanların proje okullarındaki görevlerinin sona ereceği yolunda düzenleme yapıldığı, dava konusu olan Yönetmelik maddesinin üst hukuk normlarına uygun olduğu savunulmuştur.
DAVALI … VALİLİĞİNİN SAVUNMASI :
Dava konusu bireysel işlemin dayanağı olan mevzuata uygun olarak tesis edildiği yolunda savunma yapılmıştır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Bozma kararına uyulmak suretiyle, Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumları Yönetmeliği'nin 13. maddesi yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmüştür.
DANIŞTAY SAVCISI : Şengül Güler
DÜŞÜNCESİ : Dava; … Fen Lisesinde matematik öğretmeni olarak görev yapan davacı tarafından, Menteşe İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü emrine atanmasına ilişkin 05/10/2016 tarihli işlem ile bu işlemin dayanağı olan ve 01/09/2016 tarih ve 29818 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumları Yönetmeliği'nin 8., 10., 13., 14. ve Geçici 1. maddelerinin iptali ile dava konusu bireysel işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, Danıştay İkinci Dairesi 16/01/2020 tarih ve E:2016/15662, K:2020/468 sayılı kararıyla; Yönetmeliğin 8., 10., 13. ve 14. maddeleri yönünden süre aşımı nedeniyle davanın reddine, Geçici 1. maddesi yönünden karar verilmesine yer olmadığına, atama işleminin ise iptali ile varsa davacının yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verildiği, bu kararın taraflarca temyiz edilmesi üzerine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca yapılan temyiz incelemesi sonucu 27/05/2021 gün ve E:2020/2570, K:2021/1074 sayılı kararla; davalı idarenin temyiz isteminin reddine, davacının temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine, anılan Daire kararının, dava konusu Yönetmeliğin 13. maddesi yönünden davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin hüküm fıkrasının bozulmasına, temyize konu diğer kısımlarının onanmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinin 1. fıkrasında; Danıştay dava daireleri kararlarına karşı Danıştay'da temyiz yoluna başvurulabileceği, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 38. maddesinde; Danıştay idari dava dairelerinden ilk derece mahkemesi olarak verilen kararların Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca temyizen inceleneceği, 2577 sayılı Yasanın 49. maddesinin 4. fıkrasında, Danıştayın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davaların temyizen incelenmesinde, bu madde ile ısrar hariç 50. madde hükümlerinin kıyasen uygulanacağı, hükme bağlandığından; ilk derece mahkemesi sıfatıyla bakılan davalarda verilen kararların, temyiz incelemesi sonucunda ilgili dava daireleri kurulunca; usul veya esas bakımından yeniden bir araştırma, inceleme yapılmasını veya maddi ve hukuki olayın yeniden yorumlanmasını gerektirmeyecek sebeplerden biri nedeniyle bozulması durumunda, ilk kararı veren Danıştay dava dairesine “ısrar hakkı” tanınmamıştır. Dolayısıyla, kararı bozulan Danıştay dava dairesinin bu tür bozma kararlarına uyması yasa gereğidir.
Bu durumda 2577 sayılı Yasanın anılan maddeleri uyarınca Danıştay dava dairelerinin ilk derece mahkemesi olarak verdiği kararların bozulması halinde ısrar olanağı bulunmadığından, İdari Dava Daireleri Kurulu'nun bozma kararı uyarınca dava konusu Yönetmeliğin 13. maddesi yönünden işin esasına geçildi;
02/07/2018 tarihli ve 703 sayılı KHK’nin 22. maddesiyle adı Özel Barınma Hizmeti Veren Kurumlar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname şeklinde değiştirilen, ancak işlem tarihi itibarıyla yürürlükte olduğu şekliyle 652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilât ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 37. maddesinin 9. fıkrasında, "(Ek: 1/3/2014-6528/22 md.) Yurt içi veya yurt dışında, yerli veya yabancı kurum ve kuruluşlarla veya başka ülkelerle işbirliği anlaşması çerçevesinde kurulan ve ulusal veya uluslararası proje yürüten okul ve kurumlar, Bakan onayı ile proje okulu olarak seçilen ve belirli eğitim reformu ve programları uygulanan okul ve kurumlar ile Bakan onayıyla doğrudan Bakanlık merkez teşkilatına bağlanan kurumlara yapılacak öğretmen atamaları ve yönetici görevlendirmeleri Bakan tarafından yapılır. (Ek cümle: 2/12/2016-6764/8 md.) 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 38 inci maddesi kapsamında üniversitelerde görev yapan öğretim elemanlarına bu okullarda okul müdürlüğü görevi verilebilir." hükmüne yer verilmiştir.
652 sayılı KHK'nın 37. maddesinin bu hükmüne dayanılarak hazırlanan ve 01/09/2016 tarih ve 29818 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yayımı tarihinde yürürlüğe konulan Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumları Yönetmeliğinin "Öğretmen atama" başlıklı 13. maddesinde, "(1) Bu Yönetmelikte aranan şartları taşıyan öğretmenler arasından eğitim kurumunun bağlı bulunduğu genel müdürlüğün inhası, İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğünün teklifi ve Bakanın onayı ile dört yıllığına atama yapılır. Eğitim kurumunun bağlı bulunduğu genel müdürlükçe belirlenen kriterlere göre görevinde başarı gösteren öğretmenlerin görev süresi ilk atamadaki usulle dört yıl daha uzatılabilir.
(2) Proje okullarına 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 38 inci maddesine göre öğretim elemanları ders vermek üzere görevlendirilebilir. Görevlendirilecek öğretim elemanlarında bu Yönetmelikte belirtilen şartlar aranmaz." kuralına yer verilmiştir.
Söz konusu Yönetmeliğin dayanağı olan 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 37. maddesinin 9. fıkrasında, yurt içi veya yurt dışında, yerli veya yabancı kurum ve kuruluşlarla veya başka ülkelerle işbirliği anlaşması çerçevesinde kurulan ve ulusal veya uluslararası proje yürüten okul ve kurumlara, Bakan onayı ile proje okulu olarak seçilen ve belirli eğitim reformu ve programları uygulanan okul ve kurumlara yapılacak öğretmen atamalarının ve yönetici görevlendirmelerinin Bakan tarafından yapılacağı; yine, aynı maddenin 10. fıkrasında, öğretim üyeleri ile Bakanlıkta görev yapmakta olan öğretmenlerin, bahsedilen eğitim kurumlarına yapılacak atama ve görevlendirilmelerinde, 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve diğer mevzuatın sınavlar ve atanmaya ilişkin hükümlerinin uygulanmayacağı ve bahsedilen eğitim kurumlarına yönetici görevlendirmelerinin özlük hakları, atanma ve terfi yönünden de kazanılmış hak doğurmayacağı yolunda düzenlemelere yer verildiği görülmektedir.
Diğer taraftan; davaya konu Yönetmeliğin 8. maddesinde öğretmen olarak atanacaklarda aranacak genel şartlara, 9. maddesinde yönetici olarak görevlendirileceklerde aranacak genel şartlara, 10. maddesinde yönetici olarak görevlendirileceklerde ve öğretmen olarak atanacaklarda aranacak özel şartlara, 11. maddesinde yönetici ve öğretmenlerin görev süresine, 12. maddesinde yöneticilik ve öğretmenlik görev süresi hesaplanmasına, 13. maddesinde öğretmenlerin atanmasına ve görevlendirilmesine, 14. maddesinde de yöneticiliğe görevlendirmelere yönelik düzenlemelere yer verilmiş bulunmaktadır.
Bu durumda, 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 37. maddesinin 9. fıkrası kapsamı ve sınırları çerçevesinde, bu yasal düzenlemenin uygulanmasına yönelik olarak yapılan ikincil düzenlemede, proje okuluna öğretmen olarak atanacaklar için somut kriterlere, atanan öğretmenlerin görev sürelerine ve hesaplanmasına ilişkin objektif kurallara yer verildiği anlaşılmakta olup, proje okuluna yapılacak öğretmen atamalarında ve görevlendirilmelerinde uygulanacak usulün düzenlediği Yönetmeliğin dava konusu olan hükmünde, kamu yararına, hizmet gereklerine ve üst hukuk normlarına aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle, dava konusu Yönetmeliğin 13. maddesinin iptali isteminin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Dairemizin 16/01/2020 günlü, E:2016/15662, K:2020/468 sayılı kararının, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 27/05/2021 günlü, E:2020/2570, K:2021/1074 sayılı kararıyla kısmen bozulması üzerine, 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine göre Danıştay dava dairelerinin ilk derece mahkemesi olarak verdiği kararların temyizen bozulması halinde ısrar hakkı tanınmadığından bozma kararına uyularak, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten sonra dosyadaki bilgi ve belgeler de incelenmek suretiyle, bozulan kısım yönünden işin gereği düşünüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dava dosyasının incelenmesinden; Muğla ili, Menteşe ilçesi, … Fen Lisesi'nde matematik öğretmeni olarak görev yapmakta iken, adı geçen okulun proje okulu olarak belirlenmesi ve davacının da bu okulda 8 yıldan fazla görev yapması nedeniyle, Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumları Yönetmeliği'ne istinaden, dava konusu olan 05/10/2016 günlü Muğla Valiliği işlemi ile, Menteşe İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü emrine atanması üzerine, görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla;
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 124. maddesinde; "Başbakanlık, bakanlık ve kamu tüzel kişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve tüzüklerin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartı ile, yönetmelikler çıkarabilirler." hükmü yer almıştır.
652 sayılı Millî Eğitim Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 37. maddesinin 9. fıkrasında, "Ek: 1/3/2014-6528/22 md.) Yurt içi veya yurt dışında, yerli veya yabancı kurum ve kuruluşlarla veya başka ülkelerle işbirliği anlaşması çerçevesinde kurulan ve ulusal veya uluslararası proje yürüten okul ve kurumlar, Bakan onayı ile proje okulu olarak seçilen ve belirli eğitim reformu ve programları uygulanan okul ve kurumlar ile Bakan onayıyla doğrudan Bakanlık merkez teşkilatına bağlanan kurumlara yapılacak öğretmen atamaları ve yönetici görevlendirmeleri Bakan tarafından yapılır. (Ek cümle: 2/12/2016-6764/8 md.) 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 38 inci maddesi kapsamında üniversitelerde görev yapan öğretim elemanlarına bu okullarda okul müdürlüğü görevi verilebilir." hükmüne yer verilmiştir.
Aynı maddenin 10. fıkrasında ise, "(Ek: 1/3/2014-6528/22 md.) Öğretim üyeleri ile Bakanlıkta görev yapmakta olan öğretmenlerin dokuzuncu fıkra kapsamındaki kurumlara atanma ve görevlendirilmelerinde bu Kanun Hükmünde Kararname, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve diğer mevzuatın sınavlar ve atanmaya ilişkin hükümleri uygulanmaz. Dokuzuncu fıkra kapsamındaki kurumlara yönetici görevlendirmeleri özlük hakları, atanma ve terfi yönünden kazanılmış hak doğurmaz." hükmüne yer verilmiştir.
652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 37. maddesinin dokuzuncu fıkrasına dayanılarak hazırlanan davaya konu "Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumları Yönetmeliği" 01/09/2016 günlü, 29818 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yönetmeliğin 13. maddesinin iptali istemi yönünden;
Dava konusu Yönetmeliğin ''Öğretmen atama'' başlıklı 13. maddesinde, "(1) Bu Yönetmelikte aranan şartları taşıyan öğretmenler arasından eğitim kurumunun bağlı bulunduğu genel müdürlüğün inhası, İnsan Kaynakları Genel Müdürlüğünün teklifi ve Bakanın onayı ile dört yıllığına atama yapılır. Eğitim kurumunun bağlı bulunduğu genel müdürlükçe belirlenen kriterlere göre görevinde başarı gösteren öğretmenlerin görev süresi ilk atamadaki usulle dört yıl daha uzatılabilir.
(2) Proje okullarına 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 38 inci maddesine göre öğretim elemanları ders vermek üzere görevlendirilebilir. Görevlendirilecek öğretim elemanlarında bu Yönetmelikte belirtilen şartlar aranmaz." hükmüne yer verilmiştir.
Söz konusu Yönetmeliğin dayanağı olan 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 37. maddesinin 9. fıkrasında, yurt içi veya yurt dışında, yerli veya yabancı kurum ve kuruluşlarla veya başka ülkelerle işbirliği anlaşması çerçevesinde kurulan ve ulusal veya uluslararası proje yürüten okul ve kurumlara, Bakan onayı ile proje okulu olarak seçilen ve belirli eğitim reformu ve programları uygulanan okul ve kurumlara yapılacak öğretmen atamalarının ve yönetici görevlendirmelerinin Bakan tarafından yapılacağı; yine, aynı maddenin 10. fıkrasında, öğretim üyeleri ile Bakanlıkta görev yapmakta olan öğretmenlerin, bahsedilen eğitim kurumlarına yapılacak atama ve görevlendirilmelerinde, 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve diğer mevzuatın sınavlar ve atanmaya ilişkin hükümlerinin uygulanmayacağı ve bahsedilen eğitim kurumlarına yönetici görevlendirmelerinin özlük hakları, atanma ve terfi yönünden de kazanılmış hak doğurmayacağı yolunda düzenlemelere yer verildiği görülmektedir.
Diğer taraftan; davaya konu Yönetmeliğin 8. maddesinde öğretmen olarak atanacaklarda aranacak genel şartlara, 9. maddesinde yönetici olarak görevlendirileceklerde aranacak genel şartlara, 10. maddesinde yönetici olarak görevlendirileceklerde ve öğretmen olarak atanacaklarda aranacak özel şartlara, 11. maddesinde yönetici ve öğretmenlerin görev süresine, 12. maddesinde yöneticilik ve öğretmenlik görev süresi hesaplanmasına yönelik düzenlemelere yer verilmiş bulunmaktadır.
Bu durumda, 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 37. maddesinin 9. fıkrası kapsamı ve sınırları çerçevesinde, bu yasal düzenlemenin uygulanmasına yönelik olarak yapılan ikincil düzenlemede, proje okuluna öğretmen olarak atanacaklar için somut kriterlere, atanan öğretmenlerin görev sürelerine ve hesaplanmasına ilişkin objektif kurallara yer verildiği anlaşılmakta olup, proje okuluna yapılacak öğretmen atamalarında uygulanacak usulün düzenlediği Yönetmeliğin dava konusu olan maddesinde, kamu yararına, hizmet gereklerine ve üst hukuk normlarına aykırılık görülmemiştir.
Nitekim; 01/09/2016 tarihli, 29818 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumları Yönetmeliği'nin ''Öğretmen atama'' başlıklı 13. maddesi yönünden, Danıştay İkinci Dairesinin 24/12/2019 günlü, E:2016/13544, K:2019/7431 sayılı kararı ile davanın reddine karar verilmiş olup, temyiz yoluna başvurulması üzerine, anılan ret kararı Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 27/05/2021 günlü, E:2020/1254, K:2021/1058 sayılı kararıyla onanmıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 01/09/2016 tarihli, 29818 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Özel Program ve Proje Uygulayan Eğitim Kurumları Yönetmeliği'nin 13. maddesinin iptali istemiyle açılan DAVANIN REDDİNE;
2. Nihayetinde dava kısmen süre ret, kısmen karar verilmesine yer olmadığı, kısmen iptal-kabul, kısmen ret ile sonuçlandığından, aşağıda dökümü yapılan …-TL yargılama giderinin haklılık oranına göre yarısı olan …-TL'lik kısmının davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine, diğer yarısı olan …-TL'nin davacı üzerinde bırakılmasına, davalı idarelerden … Bakanlığı tarafından yatırılan ve kullanılan …-TL posta giderinin haklılık oranına göre yarısı olan …-TL'lik kısmının davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, diğer yarısı olan …-TL'nin davalı idare üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin kararın kesinleşmesinden sonra davacı tarafa iadesine;
3. Bakılan davanın kesinleşen kısımları için davalı idareler lehine vekalet ücretine hükmedildiğinden, bu aşamada davalı idareler lehine yeniden vekalet ücretine hükmedilmemesine;
4. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 07/12/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.