Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2021/1951 E. , 2022/9656 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2021/1951
Karar No : 2022/9656
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1) … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
2) … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : …. İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın onanmasına dair Danıştay Altıncı Dairesinin 01/10/2020 tarih ve E:2016/2571, K:2020/8539 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem : İstanbul ili, Arnavutköy ilçesi, … Mahallesi, … mevkii, … ada, … parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alanda … tarihli, … sayılı ilçe belediye meclisi ile … tarihli, … sayılı büyükşehir belediye meclisi kararlarıyla kabul edilen ve 17.02.2014 tarihinde onaylanan 1/1000 ölçekli Hadımköy Yeşilbayır Bölgesi Uygulama İmar Planının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:2015/2071 sayılı kararda; davacı tarafından üst ölçekli 11.02.2013 onay tarihli Hadımköy Yeşilbayır Bölgesi Nazım İmar Planının dava konusu parsel yönünden iptali istemiyle açılan davanın ... İdare Mahkemesinin … tarihli, E:…, K:… sayılı kararıyla reddine karar verildiği, üst ölçekli nazım imar planına uygun olan dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Daire kararının özeti: Davacının temyiz başvurusu üzerine Danıştay Altıncı Dairesince, temyize konu karar hukuk ve usule uygun bulunmuş ve kararın onanmasına karar verilmiştir.
KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI : Önceki planlarda depolama alanında kalan dava konusu parselin hiçbir ihtiyaç yokken dava konusu planla kısmen konut alanına alındığı, sanayi ve depolama faaliyetlerinin gerektirdiği ulaşım ihtiyacının, parsel ve çevresindeki 20 metre genişliğindeki yollar sayesinde rahatlıkla karşılanabileceği, parselin kısmen isabet ettiği sosyal ve ilköğretim tesis alanının etki alanında yeterince nüfus öngörülmediği, taşınmazın çevresinde ticaret ve depolama alanına ayrılan pek çok taşınmaz bulunduğu halde parselde fonksiyon değişikliğini gerektiren haklı bir nedenin bulunmadığı, dava konusu imar planı ile daha önce yapılaşma haklarını kullanan parselleri koruyan kararlar getirilirken parselde yapılaşma bulunmaması nedeniyle sosyal ve teknik altyapı ihtiyacının parselden karşılanması yoluna gidildiği, bilirkişiler tarafından eksik inceleme yapıldığı ileri sürülerek Danıştay Altıncı Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI :
… Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından; düzeltilmesi istenen kararın usul ve yasaya uygun olduğu, ileri sürülen nedenlerin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesine uymadığı, bu nedenle istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
… Belediye Başkanlığı tarafından; savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme isteminin kabulü ile temyize konu mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
6545 sayılı Türk Ceza Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 103. maddesinin b) bendi ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesi yürürlükten kaldırılmış ise de; anılan Yasanın 27. maddesiyle 2577 sayılı Yasaya eklenen Geçici 8. maddenin 1. fıkrasındaki "Bu Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin getirilen hükümler, 2576 sayılı Kanunun, bu Kanunla değişik 3 üncü maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları tarihten sonra verilen kararlar hakkında uygulanır. Bu tarihten önce verilmiş kararlar hakkında, kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan kanun yollarına ilişkin hükümler uygulanır." kuralı uyarınca, bu maddeye göre kararın düzeltilmesi yolundaki istemin incelemesine geçildi. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendine göre kararın düzeltilmesi istemi yerinde görüldüğünden Dairemizin 01/10/2020 tarih ve E:2016/2571, K:2020/8539 sayılı kararı kaldırılarak işin esası incelendi:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Uyuşmazlık konusu parsel dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planında 12 ve 20 metre genişliğindeki yollar, ilköğretim, E:0,10, ayrık nizam 2 kat konut alanı ve yeşil alan fonksiyonlarına ayrılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
3194 sayılı İmar Kanununun "Tanımlar" başlıklı 5. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinde; "Nazım imar planı; varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plandır. Uygulama İmar Planı; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plandır." hükmüne yer verilmiştir.
Anılan hüküm uyarınca, planlar arasındaki hiyerarşi kapsamında nazım imar planından sonra yapılacak olan uygulama imar planının nazım imar planına uygun yapılması gerekmektedir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Dosyanın ve Danıştay Altıncı Dairesinin E:2021/750 sayılı dosyasının birlikte incelenmesinden; dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planının dayanağı olan … tarihli, … sayılı büyükşehir belediye meclisi kararı ile kabul edilen ve 11.02.2013 tarihinde onaylanan 1/5000 ölçekli Hadımköy Yeşilbayır Bölgesi Nazım İmar Planının iptali istemiyle açılan davanın reddi yolundaki ... İdare Mahkemesinin … tarihli, E:…, K:… sayılı kararının, karar düzeltme aşamasında Danıştay Altıncı Dairesinin 15/11/2022 tarihli, E:2021/750, K:2022/9655 sayılı kararıyla; havza içinde kalan sanayi alanları ve lojistik alanların belli bir program ve etaplama dahilinde havza dışındaki planlı sanayi alanlarına taşınmasına dair çevre düzeni planıyla getirilen planlama kararlarının, 1/5000 ölçekli nazım imar planında yeterince detaylandırılmadığı, buna ilişkin plan-program oluşturulmadığı, başka bir ifade ile sanayi alanları ve lojistik alanların havza dışındaki planlı sanayi alanlarına hangi zaman zarfı içerisinde, nasıl taşınacağı ve nasıl bir sıralamanın izleneceğine dair gerek plan notlarında gerekse plan açıklama raporunda bir açıklamaya yer verilmediği anlaşıldığından nazım imar planında bu yönüyle hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı, 1/5000 ölçekli nazım imar planının iptaline karar verilmesi gerekirken, davanın reddi yolundaki temyize İdare Mahkemesi kararında isabet bulunmadığı gerekçesiyle bozulduğu görülmüştür.
Bu itibarla, dava konusu parsele ilişkin 1/5000 ölçekli nazım imar planında hukuka uyarlık bulunmadığından, bu plan uyarınca yapılan dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planında da hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
Bu durumda, dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planının iptaline karar verilmesi gerekirken, davanın reddi yolunda verilen temyize konu mahkeme kararında isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin, ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının 2577 sayılı Kanunun 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 15/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.