Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2021/1986 E. , 2022/1847 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2021/1986
Karar No : 2022/1847
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı-…
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: … Petrol Ürünleri Taşımacılık Gıda Paz. San. Tic. Ltd. Şti'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesi … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; ödeme emrinin iptali istemiyle açılan davayı; davaya konu ödeme emri içeriği borçların asıl sorumlusu olan şirketin kullandığı sahte faturaları düzenlediği iddia olunan … Petrol Ürünleri Madeni Yağ Taş. Paz. San. Tic. A.Ş hakkında açılan davada … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… - K: … sayılı kararıyla;"... davacının hala faal olduğu, yapılan yoklamalarda yerinde bulunduğu, beyannamelerini verdiği, ortalama 14 adet çalışan işçisinin olduğu, tahakkuk eden vergilerden 558.126,47 TL vergi ödemesinin bulunduğu, Kırıkkale, İzmir ve Mersin'de büyük depolarının olduğu anlaşıldığından davacının gerçek bir ticari faaliyet içersinde olduğu ve düzenlediği faturaların komisyon karşılığı düzenlenmiş faturalar olmadığı ayrıca ... Petrolleri Anonim Şirketinden alınan akaryakıtın piyasaya belgesiz satıldığı hususunda şirket nezdinde yapılmış somut herhangi bir tespitin olmadığı, tamamen soyut ve varsayımdan hareketle kaydi envanter fiili envanter karşılaştırması yapılmaksızın nasıl ve neye göre hesaplandığı belli olmayan matrahın dikkate alındığı anlaşıldığından davacı adına … ve … sayılı vergi/ceza ihbarnameleri ile ayrı ayrı resen salınan tekerrür artırımlı vergi ziyaı cezalı 2016 yılı kurumlar vergisi tarhiyatlarında hukuka uygunluk bulunmamaktadır..." gerekçesiyle … Petrol Ürünleri Madeni Yağ Taş. Paz. San. Tic. A.Ş'nin sahte fatura düzenlediğinden bahisle yapılan tarhiyatların kaldırılmasına karar verildiği, söz konusu karar üzerine davalı idarece yapılan istinaf başvurusunun … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…,K:… sayılı kararıyla reddedildiği, olayda … Petrol Ürünleri A.Ş'nin düzenlemiş olduğu faturaların sahte fatura niteliğinde olmadığının mahkeme kararı ile sabit olması ve anılan firma tarafından asıl borçlu şirkete düzenlenen faturalarda yer alan KDV'lerin hesaplanan KDV tutarlarına yansıtılarak beyan edilmesi gerekliliği karşısında, söz konusu vergilerin hem … Petrol Ürünleri A.Ş'den arandığı (aranması gerektiği) hem de asıl borçlu şirketten arandığı sonucuna ulaşıldığı, öte yandan gerçek bir faaliyette bulunduğu mahkeme kararı ile sabit olan … Petrol Ürünleri A.Ş'nin asıl borçlu şirkete düzenlenmiş olduğu faturalar beyan edilmese ve ödenmese dahi bu durumun asıl borçlu şirket açısından bir etkisi ve sonucu bulunmadığı, zira … Petrol Ürünleri A.Ş'nin düzenlemiş olduğu faturaları defter ve beyanlarına yansıtmayarak kayıt dışı hasılat elde ettiği ve hesaplanan KDV'lerini beyanlarına yansıtılmadığının tespiti halinde ancak … Petrol Ürünleri A.Ş adına takip yapılabileceği, bu itibarla da Mahkemelerince … Petrol Ürünleri A.Ş'nin düzenlenmiş olduğu faturalarda yer alan KDV'lerin anılan firma tarafından defterlerine yansıtılıp yansıtılmadığı ya da bunlardan kaynaklanan vergilerin ödenip ödenmediği hususlarının yansıtılmadığı ya da bunlardan kaynaklanan vergilerin ödenip ödenmediği hususlarının araştırılmasına gerek görülmediği, bu durumda 2016 yılına ilişkin olarak asıl borçlu şirket adına kesilen cezalara ve yapılan tahakkuklara konu faturaları düzenleyen şirketin sahte belge düzenleyicisi olmadığının yargı kararlarıyla tespit edilmesi, dolayısıyla faturaları defterlerine kaydeden asıl borçlu şirketin de sahte fatura kullandığından bahsedilemeyeceği gerçeği karşısında, asıl borçlu şirketin böyle bir borcunun olmadığı, dolayısıyla da kanuni temsilci olan davacının sorumluluğuna gidilemeyeceğinden, davacı iddialarının 6183 Sayılı Kanunun 58'inci maddesi çerçevesinde "borcum yoktur" kapsamında değerlendirilmesi sonucunda dava konusu ödeme emrinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu ödeme emrinin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu ödeme emrinin içeriğini teşkil eden amme alacaklarının, asıl borçlu şirket olan … Petr.Ürn. Taş. Gıd. Paz. San. Tic. Ltd. Şti.'nin 2016 yılında sahte fatura kullanması ve elde ettiği bir kısım hasılatı kayıt ve beyan dışı bırakması nedeniyle yapılan cezalı tarhiyatlardan kaynaklandığı, anılan şirket tarafından adına düzenlenen vergi/ceza ihbarnameleri ile ödeme emirlerine karşı dava açılmadığı, amme alacaklarının şirketin mal varlığından da tahsil edilemediği, böylelikle şirket borçlarının artık kanuni temsilci sıfatıyla davacının uhdesine geçmiş olduğu anlaşılmış olup, Vergi Mahkemesince 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesi kapsamında "kanuni temsilcilerin sorumluluğu" yönünden yapılacak inceleme neticesinde bir karar verilmesi gerekirken, uyuşmazlığın asıl borçlu şirket yönünden ve sadece sahte fatura kullanma yönüyle ele alınarak, eksik ve hatalı bir değerlendirme sonucu verilen kararda hukuki isabet bulunmadığı, asıl borçlu şirket tarafından adına düzenlenen ve e-tebligat yoluyla usulüne uygun olarak tebliğ edilen vergi/ceza ihbarnameleri ile ödeme emirlerine karşı dava açılmadığı, amme alacaklarının şirket mal varlığından da tahsil edilemediği dikkate alındığında, ihtilaf konusu 2016 yılında anılan şirketin tek ortağı ve kanuni temsilcisi olan davacı adına kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, vergi mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Ödeme emrinin, 2016 yılında ortağı ve kanuni temsilcisi olduğu … Petrol Ürünleri Taşımacılık Gıda Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti'nin 2016 yılına ilişkin vergi ziyaı cezalı kurumlar vergisi, kurum geçici vergisi, katma değer vergisi, özel usulsüzlük cezası ile gecikme faizi borçlarının asıl borçlu şirketten tahsil edilebilme olanağının bulunmadığından bahisle düzenlendiği, 6183 sayılı Kanun md. 55, 58, mükerrer 35 uyarınca, ödeme emri düzenlenebilmesi için amme borcunun varlığı ve kesinleşmiş olması gerektiği, davalı idareye göre … Petrol Ürünleri Taşımacılık Gıda Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti'nin borçlu olmasının sebebinin 2016 yılında … Petrol Ürünleri Madeni Yağ Taş. Paz. San. Tic. A.Ş'nin düzenlediği sahte faturaları kullanması ve yasal defterlerine kaydetmesi olduğu, hem … Petrol Ürünleri Taşımacılık Gıda Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti. hem de davacı açısından ödeme emrine konu olabilecek bir amme borcunun bulunmadığı zira … Petrol Ürünleri Madeni Yağ Taş. Paz. San. Tic. A.Ş. hakkında sahte fatura düzenlemekten dolayı yapılan tarhiyatlara karşı açılan davalarda … Vergi Mahkemesince "kabul" kararları verildiği, anılan kararların … Vergi Dava Dairesince onandığı, buna karşın … Petrol Ürünleri Taşımacılık Gıda Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti'nin kendisi hakkında gerçekleştirilen tarhiyatlara dava açmadığından bahisle ödeme emri düzenlenerek davacı hakkında haciz işlemlerinin uygulandığı, söz konusu işlemlerin iptali istemiyle … Vergi Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan davada K:… sayılı karar ile haciz işlemlerinin iptaline karar verildiği, iptal kararının 08/01/2020 tarihinde davalı idareye tebliğ edilmesine rağmen halen dava konusu hacizlerin kaldırılmadığı, haciz işlemlerinin dayanağı olan ödeme emrinin yeniden düzenlenerek tebliğ edildiği, davalı idarenin asıl amacının haczin varlığını sürdürmek olduğu, … Petrol Ürünleri Taşımacılık Gıda Pazarlama San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında yapılan tahakkukların iptali istemiyle yapılan idari başvuruya henüz bir cevap verilmediği, bu hususun ön mesele olarak ele alınması gerektiği, davalı idarenin "borç yok, tahsilat var" yaklaşımının AİHM kararları ile güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlali olduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Yasal dayanaktan yoksun olan temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Davacının duruşma istemi, 2577 sayılı İdari Yargılama Usul Kanunu'nun 17/2. maddesi uyarınca uygun görülmeyerek işin esasına geçildi:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davacının temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3.Temyiz isteminde bulunandan …-TL maktu harç alınmasına,
4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 16/05/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.