Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2021/2076 E. , 2022/4572 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2021/2076
Karar No : 2022/4572
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ...Belediye Başkanlığı - ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...İnşaat İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.
Adına ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : .... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Samsun İli, Atakum İlçesi, ...Mahallesi, ...ada, ...parsel sayılı taşınmaz üzerinde ruhsata aykırı olarak yapılar yapıldığından bahisle, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesi uyarınca 58.400,04 TL para cezası verilmesine ilişkin ...günlü, ...sayılı Atakum Belediye Encümeni kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 26/06/2019 tarih ve E:2019/4204, K:2019/6504 sayılı kararıyla bozulması üzerine bozma kararına uyularak, anılan bozma kararı üzerine, keşif ve bilirkişi incelemesi yapıldığı, Mahkemenin 28/10/2020 tarihli ara kararı ile önceki ara kararına verilen cevapta imar para cezasının iptal edildiği belirtildiğinden, para cezasının iptaline ilişkin bilgi ve belgeler istenilmiş, davalı idarece verilen cevapta; Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esasların 6. maddesinin 3. fıkrasında,"Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili 3194 sayılı Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezaları iptal edilir hükmü uyarınca, bahse konu para cezası, Belediyemizce herhangi bir Encümen kararı alınmaksızın iptal edilmiştir." denilmek suretiyle, dava konusu idari para cezasının iptal edildiği görüldüğünden, konusu kalmayan davanın, esası hakkında karar verilmesine olanak bulunmadığı sonucuna ulaşıldığından konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve yargılama giderleri ile 2.590,00 TL vekalet ücretinin davalı idare tarafından davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Esas yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiği, usul yönünden ise ret kararı verilmemesine rağmen yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı idare üzerinde bırakılmasına karar verilmesinin hukuka ve hakkaniyete aykırılık teşkil ettiği, davacının mevzuata aykırı yapı yaptığı hususunun açık olduğu, kendi hukuka aykırı davranışı nedeniyle para cezası ile karşılaşan ve bu işleme karşı dayanaksız dava açan davacı lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davaya konu yapıya ilişkin olarak 13/11/2018 tarihli yapı kayıt belgesi alınması nedeniyle davanın konusuz kaldığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kısmen kabulü ile mahkeme kararının yargılama giderleri ve vekalet ücreti yönünden bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Samsun İli, Atakum İlçesi, ...Mahallesi, ...ada, ...parsel sayılı taşınmaz üzerinde ruhsata aykırı olarak yapılar yapıldığından bahisle, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 42. maddesi uyarınca 58.400,04 TL para cezası verilmesine ilişkin 28/04/2015 günlü, 290 sayılı Atakum Belediye Encümeni kararının tesis edilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT VE HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdare Mahkemesi kararının davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmında;
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyize konu İdare Mahkemesi kararının davanın konusu kalmadığından davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2. fıkrasında sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmamaktadır.
İdare Mahkemesi kararının yargılama giderleri ve vekalet ücretine ilişkin kısmına gelince;
2577 sayılı İdarî Yargılama Usulü Kanunu'nun 31/1. maddesinin atıfta bulunduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 323. maddesinin (ğ) bendinde vekalet ücreti yargılama giderleri arasında sayılmış; 326. maddesinin 1. fıkrasında, kanunda yazılı hâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği, 2. fıkrasında da, davada iki taraftan her biri kısmen haklı çıkarsa, mahkemenin yargılama giderlerini tarafların haklılık oranına göre paylaştıracağı; 331. maddesinde ise, davanın konusuz kalması sebebiyle esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ederek hüküm altına alacağı düzenlemelerine yer verilmiştir.
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun "Avukatlık Ücreti" başlıklı 164. maddesinde; avukatlık ücretinin, avukatın hukuki yardımının karşılığı olan meblağı veya değeri ifade ettiği; 168. maddesinin son fıkrasında ise, avukatlık ücretinin takdirinde, hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan tarifenin esas alınacağı hükme bağlanmıştır.
02/01/2019 tarihli, 30643 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin "Davanın konusuz kalması, feragat, kabul ve sulhte ücret" başlıklı 6. maddesinde; anlaşmazlığın, davanın konusuz kalması, feragat, kabul, sulh veya herhangi bir nedenle; ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilirse, bu Tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmolunacağı kuralına yer verilmiştir.
Yukarıda aktarılan Kanun hükmü uyarınca, davanın konusuz kalması nedeniyle, esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan durumlarda, yargılama giderlerine ve bu giderler arasında sayılan vekalet ücretine davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre hükmedilmesi gerekmektedir.
Dosyanın incelenmesinden; Samsun İli, Atakum İlçesi, ...Mahallesi, ...ada, ...parsel sayılı taşınmaz üzerinde zemin+1. kattan oluşan yapıya bir kısmı kıyı kenar koruma bandı içerisinde kalan ruhsatsız ilave eklentiler ve sundurmalar yapıldığından bahisle, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca 58.400,04 TL para cezası verilmesine ilişkin ... günlü, ... sayılı Atakum Belediye Encümeni kararının iptali istemiyle açılan davada; dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararının Danıştay Altıncı Dairesinin 26/06/2019 tarih ve E:2019/4202, K:2019/6504 sayılı kararı ile bozulması üzerine .... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararı ile; dava devam ederken belediye tarafından ruhsatsız eklentiler yapıldığı tespit edilen yapıya ilişkin olarak davacı tarafından, ...tarihli ve ...Belge No'lu Yapı Kayıt Belgesinin alınması üzerine Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine ilişkin Usul ve Esasların 6. maddesi, 3. fıkrasında yer alan, "Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili 3194 sayılı Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezaları iptal edilir." hükmü uyarınca, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesine istinaden Atakum Belediye Encümeninin ...tarih ve ...sayılı kararı ile verilen 58.400,04-TL tutarındaki para cezasının iptal edilmesine ilişkin olarak ...tarih ve ...sayılı Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü işleminin tesis edildiği, sonuç olarak; İdare Mahkemesince yapı kayıt belgesi alınması nedeniyle davaya konu para cezasının herhangi bir encümen kararı alınmaksızın ilgili idare tarafından iptal edilmesi nedeniyle konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine olanak bulunmadığından karar verilmesine yer olmadığına şeklinde hüküm kurulduğu görülmektedir.
Bu durumda; yukarıda yer verilen değerlendirmeler ışığında, dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte davalı idarenin denetim yükümlülüğünü yerine getirerek dava konusu işlemi tesis ettiği, ilerleyen süreçte ise ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların kayıt altına alınması ve imar barışının sağlanması amacıyla yürürlüğe giren 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16. maddesine istinaden düzenlenen yapı kayıt belgesi nedeniyle dava konusu işlemin iptal edilmesi sonucu, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği, dolayısıyla davanın açılmasına davalı idarenin sebebiyet vermediği anlaşılmaktadır.
Bu itibarla; İdare Mahkemesince davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılması, davalı idare tarafından yapılan yargılama giderlerinin ise davacılardan alınarak davalı idareye verilmesi ve avukat olan vekil aracılığı ile temsil edilen davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği sonucuna varıldığından; temyize konu İdare Mahkemesi kararının yargılama giderlerine ve vekalet ücretine ilişkin kısımlarında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kısmen kabulüne,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin temyize konu ...İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının esasa ilişkin kısmının ONANMASINA, yargılama giderleri ve vekalet ücretine ilişkin kısımlarının ise BOZULMASINA,
3. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 12/04/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.