Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2021/2282 E. , 2021/2812 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2021/2282
Karar No:2021/2812
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Akaryakıt Dağıtım Tekstil İnşaat Danışmanlık
Kuyumculuk Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesi'nin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Dağıtıcı lisansı sahibi davacı şirketin, yeterli sayıda istasyonlu bayiden meydana gelen bayilik teşkilatını süresi içerisinde oluşturamaması veya koruyamaması hâlinde lisansın sona erdirileceğine ilişkin Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 17. maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi uyarınca …tarih ve …sayılı dağıtıcı lisansının sona erdirilmesine ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun (Kurul) …tarih ve …sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …İdare Mahkemesi'nce verilen …tarih ve E:…, K:…sayılı kararda; 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 3. maddesiyle, lisans kapsamında faaliyet yürütülebilmesine ilişkin özel şartlar belirlenmesi ve lisansın tadili ile sona ermesi konularında Yönetmelikle düzenleme yapmaya yetkili kılınmış olan davalı idarece çıkartılan Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliği'ne 09/07/2019 tarih ve 30826 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Yönetmelikle eklenen "Bayilik teşkilatı kurulması" başlıklı 34/A maddesinde, dağıtıcı lisansı sahiplerine belirtilen sürelerde belirtilen sayıda bayinin bulunduğu bayilik teşkilatını oluşturma yükümlülüğü getirildiği, yine aynı Yönetmeliğin geçici 24. maddesiyle, dağıtıcı lisansı sahibi olan kişiler için anılan sürelerin 01/01/2020 tarihinden itibaren işlemeye başlayacağının kurala bağlandığı, bu sürenin makul bir süre olduğu, davalı idarece 01/01/2020 tarihinden itibaren altı ay geçmesine rağmen en az 25 bayiden oluşan bayilik teşkilatına sahip olmayan dağıtıcı lisansı sahiplerinin tespit edilerek Yönetmelikle getirilen yükümlülüğün sağlanması için uyarıcı yazı yazıldığı, bu kapsamda davacıya gönderilen …tarih ve …sayılı yazı ile 01/08/2020 tarihine kadar asgari 25 bayiden oluşan bayilik teşkilatını oluşturması ve koruması gerektiğinin, aksi takdirde anılan Yönetmeliğin 17. maddesi uyarınca lisansının sona erdirileceğinin bildirildiği, buna karşın yeterli sayıda bayiden oluşan bayilik teşkilatını oluşturamadığının tespit edilmesi üzerine davacının lisansının sona erdirilmesine karar verildiği hususları dikkate alındığında, dava konusu kararda hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, koronavirüs salgını nedeniyle yaklaşık 3 ay hiçbir ticari faaliyetini tam olarak gerçekleştiremediği, lisans aldığı tarihten itibaren ilgili kanun ve yönetmelikler kapsamında tüm sorumluluklarını yerine getirerek ticaretine devam ettiği, ancak salgın, ekonomik kriz ve doğal afetler nedeniyle bayilik sayısını artıramadığı, bayilik sayılarına ilişkin düzenlemenin kanunu aşar nitelikte ve normlar hiyerarşisine aykırı olduğu, bu yönde benzer mahkeme kararlarının bulunduğu, şirketin kurulduğu tarihte 5015 sayılı Kanun'un 3. maddesinde bulunan bayi sayılarına ilişkin sınırlama olamayacağına yönelik hüküm sonradan yapılan değişiklik ile kaldırılmışsa da yeni düzenlemede bayilik sayısının ne miktarda olacağına ilişkin kural bulunmadığı, değişiklikten önce kurulan şirketlerinin bu konuda müktesep hakkı bulunduğu, hukuki belirlilik ilkesi gereği bu müktesep hakkı ortadan kaldıracak şekilde yönetmelikte yer alan bayi sayılarına ilişkin şartın kendileri açısından uygulanmaması gerektiği, yönetmelik ile bu yönde bir uygulama yapılmasının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesi'nin …tarih ve E:…, K:…sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Kullanılmayan …-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de …Bölge İdare Mahkemesi …İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın …İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 13/09/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.