T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2021/2393
Karar No : 2022/2835
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1-… Bakanlığı - ANKARA
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri …
2- …Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
DİĞER DAVALI : …Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …Barosu Başkanlığı
İSTEMİN_KONUSU : Danıştay Onuncu Dairesinin 19/11/2020 tarih ve E:2015/3322, K:2020/5164 sayılı kararının, Milli Savunma Bakanlığı tarafından iptale ve aleyhe harca hükmedilmesine; İçişleri Bakanlığı tarafından iptale ilişkin kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: 05/08/2015 tarih ve 29436 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile değişiklik yapılan, 08/08/1985 tarih ve 18836 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 2. maddesinin 1. fıkrasının (j) bendinin; 3. maddesinin; 9. maddesinin 1. fıkrasının (e), (f), (g) ve (j) bentlerinin ve 23. maddesinde yer alan "belirli bir toplantıyı bir ayı aşmamak üzere erteleyebilir veya suç işleneceğine dair açık ve yakın tehlike mevcut olması halinde yasaklayabilir." ibaresinin iptali ile 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu'nun 6., 17., 19. ve 22. maddelerinin iptali için Anayasa Mahkemesine başvurulması istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Onuncu Dairesinin 19/11/2020 tarih ve E:2015/3322, K:2020/5164 sayılı kararıyla;
Anayasa'nın 26. maddesi; 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu'nun 6., 9., 10., 17., 18., 19., 22. ve 37. maddeleri ile 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu'nun 1. ve 2. maddelerinde yer alan kurallar aktarılarak,
Davacının Anayasa'ya aykırılık iddiası ciddi görülmemiş;
Yönetmeliğin 3. maddesinin 1. fıkrasının (a) ve (ç) bentlerinde yer alan "ve vatandaşların günlük yaşamını zorlaştırmayacak" ibareleri yönünden;
Dava konusu maddenin dayanağı 2911 sayılı Kanun'un 6. maddesinin, Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle yapılan başvuru sonucunda, Anayasa Mahkemesinin 28/09/2017 tarih ve E:2014/101, K:2017/142 sayılı kararıyla 2911 sayılı Kanun’un 6529 sayılı Kanun’un 5. maddesiyle değiştirilen 6. maddesinin ikinci fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “ve vatandaşların günlük yaşamını zorlaştırmayacak” ibaresi ile aynı maddenin beşinci fıkrasında yer alan aynı ibarenin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verildiği,
Bu durumda, dava konusu edilen Yönetmeliğin 3. maddesinin 1. fıkrasının (a) ve (ç) bentlerinde yer alan "ve vatandaşların günlük yaşamını zorlaştırmayacak" ibarelerinde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle,
Dava konusu Yönetmeliğin 3. maddesinin 1. fıkrasının (a) ve (ç) bentlerinde yer alan "ve vatandaşların günlük yaşamını zorlaştırmayacak" ibarelerinin iptaline, dava konusu edilen diğer kısımlar yönünden ise davanın reddine; yargılama giderinin haklılık oranına göre taraflar arasında paylaştırılmasına karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :
Davalı idarelerden Milli Savunma Bakanlığı tarafından, Yönetmelik'te yapılan değişiklik ile Kanun'un detaylandırıldığı; yapılan değişiklikte üst normlara aykırılık bulunmadığı; 2911 sayılı Kanun'da yapılan değişiklik üzerine Yönetmeliğin de yeniden düzenlenmesi gerektiği ve bu çerçevede yapılan değişikliğin Anayasa'nın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve laik cumhuriyet gereklerine, ölçülülük ilkesine uygun olduğu; 492 sayılı Kanun'a göre harçtan muaf olmalarına rağmen yargılama gideri kapsamında aleyhlerine hüküm kurulmasının hukuka ve yerleşik yargı içtihatlarına aykırı olduğu belirtilerek Daire kararının iptale ve aleyhe harca hükmedilmesine ilişkin kısmının, İçişleri Bakanlığı tarafından ise, idarelere Yönetmelik çıkarma konusunda takdir yetkisi tanındığı; bu kapsamda yapılan Yönetmelik değişikliklerinin Anayasa'ya ve Kanun'a uygun olarak gerçekleştirildiği; 2911 sayılı Kanun'da yapılan değişikliklere uyum sağlanması amacıyla dava konusu değişikliklerin yapıldığı; Kanun'da yürürlükten kaldırılan hükümlerin Yönetmelik'te de yürürlükten kaldırıldığı; Kanun'a eklenen ibarelerin de Yönetmeliğe eklendiği belirtilerek Daire kararının iptale ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile Daire kararının temyize konu kısmının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden davalı idarelerden İçişleri Bakanlığının yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan;
"a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın iptale ve yargılama giderine ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen iddialar kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarelerden Milli Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığının temyiz istemlerinin reddine,
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle kısmen davanın reddine, kısmen iptale yönelik Danıştay Onuncu Dairesinin 19/11/2020 tarih ve E:2015/3322, K:2020/5164 sayılı kararının temyize konu iptale ve yargılama giderine ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Kesin olarak, 12/10/2022 tarihinde oybirliği ile karar verildi.