T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/2536
Karar No : 2024/2401
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, Maden Kanunu'nun 13/1. maddesi uyarınca 2018 yılı arama ruhsat bedelinin süresi içerisinde ödenmediğinden bahisle 201600388(ER:3333277) sayılı IV. Grup maden arama ruhsatının iptal edilmesine ilişkin Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nce tesis edilen … tarih ve .. sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacıya ait … sayılı IV. Grup maden arama ruhsatının iptal edilmesine ilişkin Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nce tesis edilen … tarih ve … sayılı dava konusu işlemin; 19/11/2018 tarihinde davacı tarafından, davalı idareye bildirilen ''...'' adresine EKAP üzerinden gönderildiği, Kayıtlı Elektronik Posta Sistemine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 12. maddesine göre 19/11/2018 tarihinden sonraki iş günü olan 20/11/2018 tarihinde hesap sahibine ulaşmış sayılacağı, Tebligat Kanunu'nun 7/a maddesine göre ise 20/11/2018 tarihinden itibaren beşinci gün sonunda (25/11/2018 tarihinde) tebliğ yapılmış sayılacağından, 25/11/2018 tarihini takip eden 60 günlük süre içinde, en son 25/01/2019 tarihinde dava açılması gerekirken, bu tarihten çok sonra 05/02/2020 tarihinde açılan davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesine olanak bulunmadığını, her ne kadar davacı tarafından KEP adresinin aktif olmadığından dava konusu işlemden haberdar olmadığı iddia edilmiş ise de, bu halin mücbir sebep olarak değerlendirilmesine olanak bulunmadığı gibi KEP hesabının aktif hale getirilmesinin hesap sahibinin sorumluluğu altına olduğundan davacının bu iddiasına itibar edilmediği, belirtilen gerekçelerle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, davacının KEP adresinin aktif olmadığından KEP adresine tebliği yapılan dava konusu işlemden haberdar olmadığı, KEP adresinin aktif olmaması sebebi ile posta yolu ile tebligatın yapılmasının zorunlu olduğu, davacının dava konusu işlemden haricen haberdar olduğu tarihten itibaren yasal süre içerisinde davanın açıldığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı tarafından, Şırnak ili sınırlarında ve davacı uhdesinde bulunan … numaralı IV. Grup ruhsata ait 2018 yılı ruhsat bedellerinin yasal süresi içerisinde yatırılmadığının tespit edilmesi sebebiyle ruhsat bedelinin 3 (üç) ay içerisinde yatırılması gerektiği, aksi takdirde 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 13. maddesinin 1. fıkrası kapsamında işlem tesis edileceği hususunun … tarih ve … sayılı yazı ile davacıya bildirilmesine karşın, verilen süre içerisinde ruhsat bedelinin yatırılmadığının tespit edildiğinden bahisle, 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 13. maddesinin 1. fıkrası hükmü doğrultusunda … sayılı arama ruhsatının, ruhsat bedelinin yatırılması için verilen sürenin sonu olan 04/09/2018 tarihinden geçerli olmak üzere iptal edilmesine ilişkin Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı işleminin iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3213 sayılı Maden Kanunu'nun Ek 18. maddesinde; "MAPEG görev alanına giren konulara ilişkin her türlü tebligatı, kayıtlı elektronik posta adresi (KEP) veya kurumsal elektronik tebligat sistemi (e-Tebligat) yoluyla ilgilisine tebliğ edebilir. Bu yollarla yapılan tebligatlar 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu uyarınca tebliğ edilmiş sayılır. 4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanunu ile 30/05/2013 tarihli ve 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu kapsamında ruhsat ve hak sahibi olanların, aktif edilmiş tebligata esas kayıtlı elektronik posta adresi (KEP) kullanmaları zorunludur. Bu yükümlülüğü yerine getirmeyenlere, yükümlülüklerini yerine getirmedikleri her üç ay için 25.000 Türk Lirası idari para cezası uygulanır. Bu idari para cezası her yıl 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca belirlenen yeniden değerleme oranı nispetinde artırılır.", düzenlemesi, Geçici 37. maddesinde ise; "4/6/1985 tarihli ve 3213 sayılı Maden Kanunu ile 30/5/2013 tarihli ve 6491 sayılı Türk Petrol Kanunu kapsamında ruhsat ve hak sahibi olanların 3213 sayılı Kanunun ek 18 inci maddesinde düzenlenen aktif edilmiş tebligata esas kayıtlı elektronik posta adresini (KEP) 31/8/2018 tarihine kadar MAPEG’e sunması zorunludur. Bu tarihe kadar sunmayanlar hakkında ek 18 inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca idari para cezası uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
7201 sayılı Tebligat Kanununun "Elektronik tebligat" başlıklı 7/a (Ek:11/1/2011-6099/2 md.) (Değişik:28/2/2018-7101/48 md.) maddesinde; "Aşağıda belirtilen gerçek ve tüzel kişilere tebligatın elektronik yolla yapılması zorunludur.
1. 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar.
2. 5018 sayılı Kanunda tanımlanan mahallî idareler.
3. Özel kanunla kurulmuş diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kanunla kurulan fonlar ve kefalet sandıkları.
4. Kamu iktisadi teşebbüsleri ile bunların bağlı ortaklıkları, müessese ve işletmeleri.
5. Sermayesinin yüzde ellisinden fazlası kamuya ait diğer ortaklıklar.
6. Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve üst kuruluşları.
7. Kanunla kurulanlar da dahil olmak üzere tüm özel hukuk tüzel kişileri.
8. Noterler.
9. Baro levhasına yazılı avukatlar.
10. Sicile kayıtlı arabulucular ve bilirkişiler.
11. İdareleri, kamu iktisadi teşebbüslerini veya sermayesinin yüzde ellisinden fazlası kamuya ait diğer ortaklıkları; adli ve idari yargı mercileri, icra müdürlükleri veya hakemler nezdinde vekil sıfatıyla temsile yetkili olan kişilerin bağlı bulunduğu birim.
Birinci fıkra kapsamı dışında kalan gerçek ve tüzel kişilere, talepleri hâlinde elektronik tebligat adresi verilir. Bu durumda bu kişilere tebligatın elektronik yolla yapılması zorunludur.
Birinci ve ikinci fıkra hükümlerine göre elektronik yolla tebligatın zorunlu bir sebeple yapılamaması hâlinde bu Kanunda belirtilen diğer usullerle tebligat yapılır.
Elektronik yolla tebligat, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır.
Bu Kanun uyarınca yapılan elektronik tebligat işlemleri, Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi tarafından kurulan ve işletilen Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi üzerinden yürütülür. Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi, sistemin güvenliğini ve bu sistemde kayıtlı verilerin muhafazasını sağlayacak her türlü tedbiri alır.
Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir." düzenlemesi bulunmaktadır.
Maden Yönetmeliği'nin "KEP adreslerinin bildirilmesi" başlıklı geçici 10. maddesinde; "Ruhsat sahiplerinin tebligata esas Kayıtlı Elektronik Posta (KEP) adreslerinin bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren iki ay içerisinde Genel Müdürlüğe bildirilmesi zorunludur. Aksi halde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereğince işlem tesis edilir." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer alan mevzuat düzenlemeleri uyarınca, MAPEG'in görev alanına giren konulara ilişkin her türlü tebligatın, kayıtlı elektronik posta adresi (KEP) veya kurumsal elektronik tebligat sistemi (e-Tebligat) yoluyla ilgilisine tebliğ edilebileceği, davalı idareye KEP ya da e-tebligat hususunda seçimlik hak tanındığı, aktif edilmiş tebligata esas KEP adresinin 31/08/2018 tarihine kadar MAPEG'e sunulmasının zorunlu olduğu, dolayısıyla bu tarih itibarıyla 3213 sayılı Maden Kanunu kapsamında ruhsat ve hak sahibi olanların, aktif edilmiş tebligata esas KEP adresinin bulunması gerektiği anlaşılmaktadır.
Aynı düzenlemelere göre, davalı idareye bildirilmiş olan KEP adresine ilişkin aktivasyon sözleşmesinin de 31/08/2018 tarihine kadar imzalanmak suretiyle, söz konusu adresin aktif hale getirilmesi noktasında yasal yükümlülüğün/zorunluluğun bulunduğu, bu yükümlülüğün ruhsat ve hak sahibi olanların üzerinde olduğu konusunda şüphe bulunmamaktadır. Bununla birlikte, bu yükümlülüğü yerine getirmeyenlere, yükümlülüklerini yerine getirmedikleri her üç ay için idari para cezası uygulanacağı hüküm altına alınmış olup, idari para cezası uygulanması noktasında davalı idareye takdir hakkı verilmediği, bunun idarece yerine getirilmesinin bir zorunluluk olarak düzenlendiği görülmektedir.
Davalı idarece dava konusu işlem davacının KEP adresine 19/11/2018 tarihinde gönderilmiştir. Ancak davacı tarafından temyiz dilekçesi davacının KEP adresinin aktivasyonunun dava konusu işlem tarihi itibarıyla hala gerçekleştirilmediği, bu nedenle dava konusu işlemden ancak haricen haberdar olduğunu belirtilmektedir.
Maden Kanunu hükümlerine göre her ne kadar, ruhsat ve hak sahibi olanların aktif edilmiş tebligata esas kayıtlı elektronik posta adresini (KEP) 31/08/2018 tarihine kadar MAPEG’e sunması zorunlu ise de; söz konusu yükümlülüğünü yerine getirilmeyen KEP adresi edinmeyen veya bu adresleri aktif ederek kullanıma hazır hale getirilmeyen ruhsat ve hak sahiplerine MAPEG tarafından idari para cezası uygulanacağı da tabiidir.
Sonuç olarak, elektronik yolla tebligatın yapılamaması hâlinde davalı idarece diğer usullerle tebligat yapılması gerektiği, bu nedenle Mahkemece davacının aktivasyon sözleşmesinin mevcut olup olmadığı hususu araştırıldıktan sonra elektronik tebligata elverişli olmadığı görülen ancak aktif edilmiş KEP adresine yapılan e-tebligatın ilgili mevzuat uyarınca geçerli bir tebligat olacağı hususu da dikkate alınarak bir karar verilmesi gerekirken, davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik istinaf istemini reddeden temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan … TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak 30/04/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.