T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/2911
Karar No : 2023/5228
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:... , K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: :Balıkesir İli, Karesi İlçesi, ... Mahalle, TOKİ 1. Etap Ticaret Merkezinde ... nolu iş yeri sahibi olan davacı tarafından; aynı binada faaliyet gösteren ... Özel Eğitim ve Sağlık Hizmetleri Turizm Temizlik İşleri Nakliye ve Ulaşım İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi'ne ait Özel ... Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi isimli özel öğretim kurumuna 5580 Sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunun 3. Maddesi uyarınca geçici kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesine ilişkin işlemlerin iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; ... Mah. ... Yolu No:... Altıeylül/Balıkesir adresinde faaliyette bulunmakta iken yargı kararı ile tahliye edilen ... Özel Eğitim ve Sağlık Hizmetleri Turizm Temizlik İşleri Nakliye ve Ulaşım İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi'ne ait Özel ... Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi'nin eğitim ve öğretim faaliyetinin aksamaması için “... Mahalle ... Sokak ... Karesi/Balıkesir” adresine nakline ve bu adreste faaliyette bulunabileceğine dair bir engelin olmadığının teftiş raporuyla ortaya konulduğu, mevzuat uyarınca aranan eski binanın ani terk edilmesi ve yeni bina için geçici izin verilmesi şartlarının olayda gerçekleşmiş olduğu, işlemlerde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, kararın hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
... Özel Eğitim ve Sağlık Hizmetleri Turizm Temizlik İşleri Nakliye ve Ulaşım İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi'ne ait Özel ... Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi'nin faaliyette bulunduğu ... Mah. ... Yolu No:... Altıeylül/ Balıkesir adresinden ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararı uyarınca tahliye edilmesi üzerine, anılan okulun ... Mahalle ... Sok. No:... adresine naklinin yapılması istemiyle yapılan başvurunun kabulü ile kurum açma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek anılan adreste okulun faaliyete başlaması üzerine, aynı adreste bağımsız bölüm maliki olan davacı tarafından, ''Ticaret Merkezi- AVM'' vasfında olan binada özel okul açılamayacağı, binanın okul olarak kullanılmasına imkan sağlayacak nitelikte olmadığı, mimari projesinde pencere bulunmayan binada sınıflara pencere açmak için imar mevzuatına aykırı olarak kalın perde demirli beton duvarların kesildiği ileri sürülerek, dava dışı şirkete ait okula verilen kurum açma izni ile işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 3. maddesinde, ''Bir kurumda öğretime başlayabilmek için kurum açma izni alınması zorunludur. İzin başvuruları ilgili millî eğitim müdürlüğüne yapılır. Valilikçe yapılan inceleme sonucunda açılması uygun görülen okullar dışındaki kurumlara kurum açma izni verilir. Valilikçe açılması uygun görülen okullara ilişkin başvurular ise kurum açma izni verilmek üzere Bakanlığa gönderilir. Kurum açma izni talebinin valilikçe reddedilmesi hâlinde, kurucu veya kurucu temsilcisi tarafından taleplerinin reddine ilişkin işlemin tebliğinden itibaren onbeş iş günü içinde Bakanlığa itirazda bulunulabilir. İtiraz, Bakanlıkça onbeş iş günü içinde karara bağlanır. Kurum açma izni alınmadıkça, kuruma öğrenci kaydı yapılamaz. Kurum açma izni verilmesi, binanın kullanılış amaçlarına ve Bakanlıkça belirlenen standartlara uygun ve yeterli bulunmasıyla birlikte aşağıdaki şartların yerine getirilmesine bağlıdır:...'' hükmüne yer verilerek devamında, kurum açma izni ve kurucu/kurucu temsilcisinin nitelikleri ve kurum binaları ile ilgili kurallara yer verilmiştir.
20/03/2012 tarih ve 28239 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'in ''Amaç'' başlıklı 1. maddesinde, ''Bu Yönetmeliğin amacı, her derece ve türdeki özel öğretim kurumlarının açılış ve işleyişiyle ilgili usul ve esasları düzenlemektir.'' hükmüne, ''Kurum açma'' başlıklı 5. maddesinin 1. fıkrasında, ''Kanunun 3 üncü maddesi hükmü doğrultusunda özel öğretim kurumlarına kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verilir.'' hükmüne, 2. fıkrasında ise gerekli bilgi ve belgelere yer verilmiştir.
Yine Yönetmeliğin 5. maddesinde başvuru evrakları arasında kurum binalarına yönelik olan şartlara da yer verilmiş olup; binanın kurum açılacak kat veya katları için ayrı ayrı, okul ve özel eğitim ve rehabilitasyon merkezi olarak kullanılacak binaların ayrıca bahçeleri için de üç adet 35x50 cm veya A3 ebadında kâğıtlara çizilmiş yerleşim planı ve CD’si; kurum binası kurucuya ait ise tapu senedinin millî eğitim müdürlüğünce onaylı örneği; kurum binası kiralık ise tapu senedi örneği ile başvuru tarihi itibariyle okullarda öğretim süresi kadar, diğer kurumlarda da en az bir yıllık kira sözleşmesinin aslı veya millî eğitim müdürlüğünce onaylı örneği; (Tapu kütüğünde konut olarak kayıtlı bir ana taşınmazın bağımsız bölümlerinde açılacak anaokullarının bahçe kullanımı için kat malikleri kurulunun en az 2/3 ünün muvafakat belgesi. Muvafakat veren kat sahibi veya vekillerinin ayrı ayrı muvafakatlerine ilişkin imzaları ile binanın kaç daireli olduğu ve imzaların kat sahibi veya vekillerine ait olduğuna ilişkin apartman yöneticisinin imzası bulunur.) kurum açılacak binanın sağlam ve dayanıklı olduğuna ilişkin; çevre ve şehircilik il müdürlükleri, yapının proje müellifleri ya da yetkili serbest proje büroları veya üniversitelerin ilgili bölümlerince düzenlenen teknik rapor ile teknik raporu düzenleyen inşaat mühendisinin geçerliliği devam eden SİM ve İTB belgeleri (Ancak; 6/3/2007 tarihinden sonra Deprem Bölgelerinde Yapılacak Binalar Hakkındaki Yönetmeliğe göre yapı denetim firmaları denetiminde özel öğretim kurumu olarak yapılmış ve yapı inşaat ruhsatı bulunan binalardan sağlam ve dayanıklı olduğuna ilişkin belge istenmez.); kurum açılacak binanın ve çevresinin sağlık yönünden uygun olduğuna ilişkin il veya ilçe ilgili sağlık birimince düzenlenen rapor; kurum açılacak binada yangına karşı ilgili mevzuatına göre gerekli önlemlerin alındığına ilişkin itfaiye müdürlüğünce düzenlenen rapor kurum binalarında aranacak şartlar olarak sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta; Özel ... Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesinin; “Hemşire Yardımcılığı alan/dalında 234 (ikiyüzotuzdört) öğrenci, Sağlık Bakım Teknisyenliği alan/dalında 24 (yirmi dört) öğrenci, Ebe Yardımcılığı alan/dalında 24 (yirmi dört) öğrenci ve Sivil Havacılık/ Yer Hizmetleri alan/dalında 48 (kırksekiz) Öğrenci“ olmak üzere 14 derslikte toplam 330 (üçyüzotıız) öğrenci kontenjanlı olarak “... Mahalle ... Sokak ... Karesi/Balıkesir” adresine geçici bina naklinin yapılmasının uygun olacağı yolundaki teftiş raporu üzerine Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü'nün ... gün ve ... sayılı yazı ile 5580 Sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunun 3. maddesi uyarınca ''iş yeri açma ve çalışma ruhsatı''; ... gün ve ... sayılı işlem ile de ''geçici kurum açma izninin'' tesis edilmesi üzerine her iki işlemin de iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.
Dava devam ederken, dava dışı ... Özel Eğitim ve Sağlık Hizmetleri Turizm Temizlik İşleri Nakliye ve Ulaşım İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi tarafından, kurucusu olduğu ... Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi'nin kapatılması istemiyle yapılan başvurunun Milli Eğitim Bakanlığı Özel öğretim Kurumları Genel Müdürlüğü'nün ... tarih ve ... sayılı işlemiyle kabul edilerek kuruma ait, kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edildiği görülmektedir.
Bu durumda, davacı tarafından, dava dışı üçüncü kişiye ait kuruma verilen ruhsat ve kurum açma izninin iptali istemiyle açılan iş bu davanın konusuz kaldığı, bu aşamada uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesine hukuken olanak bulunmadığı anlaşıldığından, Bölge İdare Mahkemesince bu husus değerlendirilerek yeniden hüküm kurulması gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... gün ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan ... TL yürütmeyi durdurma harcının davacıya iadesine,
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
5. Kesin olarak 27/10/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.