Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2021/2989 E. , 2022/100 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2021/2989
Karar No:2022/100
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Akaryakıt Dağıtım A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: … tarih ve … numaralı dağıtıcı lisansı ile petrol piyasasında faaliyet gösteren davacı şirket tarafından, mevzuatta belirtilen süre dahilinde yeterli sayıda istasyonlu bayiden oluşan bayilik teşkilatı oluşturulamadığı tespit edildiğinden bahisle Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 17. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendi uyarınca dağıtıcı lisansının sona erdirilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nda dağıtıcı lisansı sahibi kişilerin bayilikler oluşturmaları kuralına yer verildiği, ancak Kanun'da bayilik teşkilatı için asgari bayi miktarı konusunda herhangi bir şart ile bayilikler oluşturmayan dağıtıcıların lisanslarının da iptal edileceğine dair bir kurala yer verilmediği hâlde, dağıtıcı lisansı sahibi kişilerin belirli süreler içerisinde bayilik teşkilatı oluşturması ve asgari sayıdaki bayiden oluşan bu teşkilatın korunması şeklinde bir yükümlülüğü bulunmamasına karşın Kanun hükmünü aşar tarzda düzenlenen Yönetmelik kuralına dayanılarak verilen sürede mevzuat kapsamında yeterli sayıda istasyonlu bayiden meydana gelen bayilik teşkilatı oluşturmadığı tespit edildiğinden bahisle dağıtıcı lisansının sona erdirilmesine yönelik Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Belirtilen gerekçelerle, hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nce; Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliği'nde 09/07/2019 tarihli değişiklikle yapılan düzenlemeye göre dağıtıcı lisansı sahibi kişilere belirli süreler içerisinde bayilik teşkilatı oluşturması ve asgari sayıdaki bayiden oluşan bu teşkilatın korunması yükümlülüğünün getirildiği, söz konusu değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihte dağıtıcı lisansı sahibi olan kişilere anılan yükümlülüğün 01/01/2020 tarihinden itibaren geçerli olacak şekilde uygulanacağının da kurala bağlandığı, buna göre dağıtıcı lisansı olan davacı şirketin de 01/01/2020 tarihinden itibaren altı ay geçmesine rağmen belirlenen sürede ve belirli sayıdan oluşan bayilik teşkilatını oluşturmadığının tespit edilmesi üzerine, davalı idare tarafından … tarih ve … sayılı yazı ile davacı şirketin 01/08/2020 tarihine kadar asgari 25 istasyonlu bayiden meydana gelen bayilik teşkilatını oluşturması ve koruması gerektiğinin ihtar edildiği, belirtilen sürenin sona ermesinden sonra davacı şirketin anılan Yönetmelik kuralında öngörülen sayıda istasyonlu bayiden oluşan bayilik teşkilatını oluşturmadığı ve bu durumun Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 17. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendinde yer verilen kurala aykırılık teşkil ettiğinden bahisle dava konusu … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile davacı şirketin dağıtıcı lisansının sona erdirildiği; bu durumda, 5015 sayılı Kanun'un 3. maddesiyle, lisans kapsamında faaliyet yürütülebilmesine ilişkin özel şartlar belirlenmesi ve lisansın tadili ile sona ermesi konularında Yönetmelikle düzenleme yapmaya yetkili kılınmış olan davalı idarece çıkartılan Petrol Piyasası Lisans Yönetmeliği'ne 09/07/2019 tarih ve 30826 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak getirilen "Bayilik teşkilatı kurulması" başlıklı 34/A maddesinde, dağıtıcı lisansı sahiplerine belirtilen sürelerde belirtilen sayıda bayinin bulunduğu bayilik teşkilatını oluşturma yükümlülüğü getirildiği, yine Yönetmeliğin geçici 24. maddesiyle, dağıtıcı lisansı sahibi olan kişiler için anılan sürelerin 01/01/2020 tarihinden itibaren işlemeye başlayacağının kurala bağlandığı, bu sürenin makul bir süre olduğu, davalı idarece 01/07/2020 tarihinden itibaren altı ay geçmesine rağmen en az 25 bayiden oluşan bayilik teşkilatına sahip olmayan dağıtıcı lisansı sahiplerinin tespit edilerek, Yönetmelikle getirilen yükümlüğün sağlanması için ilgililere uyarıcı yazı yazıldığı, bu kapsamda davacıya gönderilen 01/07/2020 tarihli yazı ile 01/08/2020 tarihine kadar asgari 25 bayiden oluşan bayilik teşkilatını oluşturması ve koruması gerektiğinin, aksi taktirde anılan Yönetmeliğin 17. maddesi uyarınca lisansının sona erdirileceğinin bildirildiği, buna karşın yeterli sayıda bayiden oluşan bayilik teşkilatını oluşturamadığının tespit edilmesi üzerine davacının lisansının sona erdirilmesine karar verildiği dikkate alındığında, dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davalı tarafın istinaf başvurusunun KABULÜ ile … . İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararın KALDIRILMASINA; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun değişik 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca esastan incelenen davada, davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, dava konusu işlemin kanunilik ilkesine aykırı olduğu, kanunda düzenlenmeyen bir konuda yönetmelik tesis edilemeyeceği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile davanın reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Kullanılmayan … -TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
6. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 18/01/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.