Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2021/3079 E. , 2021/3951 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2021/3079
Karar No:2021/3951
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ...Kurumu
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...Akaryakıt Market Otomotiv Kuyumculuk Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. Dr. ...
İSTEMİN KONUSU : ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesi'nin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: "...Mahallesi, No:......Bulvarı, .../..." adresinde ...tarih ve ...sayılı bayilik lisansı kapsamında faaliyette bulunan davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda 15 Temmuz darbe girişiminin yaşandığı sırada LPG otogaz satışının durdurulmasının 5307 sayılı Kanun'un 4. maddesinin birinci ve ikinci fıkrası ile anılan Kanun'un 17. maddesinin beşinci fıkrasına ve LPG Piyasası Fiyatlandırma Sistemi Yönetmeliği'nin 8. maddesinin (c) bendine ve LPG Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 45. maddesine aykırı olduğundan bahisle 5307 sayılı Kanun'un 16/1. maddesinin (b) bendinin (3) numaralı alt bendi uyarınca davacı şirkete 442.596,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu'nun (Kurul) ...tarih ve ...sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesi'nce verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; darbe girişimi nedeniyle olağanüstü bir durumun yaşandığı 15 Temmuz gecesi saat 00:59 ila 04:43 arasında davacı şirketin sahibi olduğu akaryakıt istasyonunda kısa süreli akaryakıt satışı yapılmaması fiilinin, Kanun'a karşı hile olarak değerlendirilemeyecek nitelikte bir ara verme olduğu dikkate alınarak, 5307 sayılı Kanun'un 16/2. maddesinin (b) bendinin (3) numaralı alt bendi uyarınca davacı şirkete 442.596,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçeyle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesi'nce; somut olayda dava konusu işlemin sebebi olarak gösterilen eylemin Kanun'a karşı hile olarak değerlendirilmeyeceğinin açık olduğu, bununla birlikte davaya konu 14/02/2019 tarih ve 8436-16 sayılı Kurul kararında salt kanuna karşı hileyi ve bunun yaptırımını düzenleyen 17. maddenin beşinci fıkrasının değil, lisans sahibinin hak ve yükümlülüklerini düzenleyen 4. maddenin birinci ve ikinci fıkraları ile bu fıkralara aykırılık hâlinde uygulanacak yaptırım kuralı olan 16. maddenin ikinci fıkrasının (b) bendinin (3) numaralı alt bendinin de dayanak alındığı, bu bakımdan, dava konusu işlemin hukuka uygunluk denetimi yapılırken anılan kuralların da değerlendirilmesi gerektiği,
Dava konusu idari para cezasının tesis edilmesine sebep olan, "darbe girişimi nedeniyle olağanüstü bir durumun yaşandığı 15 Temmuz gecesi saat 00:59 ila 04:43 arasında davacı şirketin sahibi olduğu akaryakıt istasyonunda kısa süreli akaryakıt satışı yapılmaması" fiili karşılığında "sahip olunan lisansın verdiği haklar dışında faaliyet gösterilmesi" fiili için öngörülen idari para cezası tesis edilmiş ise de anılan fiilin Kanun'un 4. maddesinin birinci ve ikinci fıkraları kapsamında değerlendirilmesi mümkün olmadığından, lisansın verdiği haklar dışında faaliyet yürütüldüğünün kabulü ile 5307 sayılı Kanun'un 16. maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinin (3) numaralı alt bendi uyarınca verilen idari para cezasında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Ayrıca, dosyadaki mevcut bilgi ve belgelere göre, olağanüstü bir durum yaşanan gecede davacı tarafından bir süreliğine satış yapılmadığı ortaya konulmuş olduğundan, davacı hakkında söz konusu fiili nedeniyle Kanun'un fiil tarihinde yürürlükte bulunan 16. maddesinde özel olarak sayılmayan ihlâller nedeniyle uygulanacak cezaları düzenleyen dördüncü fıkrası uyarınca bir değerlendirme yapılabileceği belirtilmiştir.
Belirtilen gerekçeyle, istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun belirtilen gerekçeyle reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, ...tarih ve ...sayılı soruşturma raporunda belirtilen kanaatler doğrultusunda işlem tesis edildiği, 16/07/2016 tarihinde ilgili akaryakıt istasyonunun tanklarında yakıt bulunmasına rağmen akaryakıt satışı yapılmadığının somut verilerle tespit edildiği, işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, 16/07/2016 tarihinde darbe girişimi sebebiyle olağanüstü bir durum yaşandığı, akaryakıt istasyonunda aşırı yoğunluk ve arbede yaşandığı, marketin camlarının kırıldığı, pompaların beyninde arıza yaşandığı, bu tarih öncesinde satışlarda herhangi bir aksama olmadığı, yoğun talebin bulunduğu bir saatte bilinçli olarak satış yapmamanın ticari hayatın olağan akışına aykırı olduğu, satış faaliyetinin aksamasının bir mücbir sebepten kaynaklandığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesi'nin ...tarih ve E:..., K:...sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Davalı idare harçtan muaf olduğundan, temyiz aşamasında yatırılan toplam ...-TL harcın istemi hâlinde davalıya iadesine,
4. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
5. Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine,
6. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın .... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 23/11/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.