Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2021/3203 E. , 2021/3449 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2021/3203
Karar No:2021/3449
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Büyükşehir Belediye Başkanlığı / …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
MÜDAHİL
(DAVALI İDARE YANINDA) : … Metal Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nce yapılan 140. grup ihale ilanı kapsamında Eskişehir Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde yer alan … erişim nolu ihale sahası koordinatlı Eskişehir ili, Sarıcakaya ilçesi, … mevkii, 173,57 m² tarım alanı, 632,75 m² orman alanına ilişkin ihale şartnamesi, ihalelik sahalar listesi olmak üzere ihale kararı ve ihale işlemlerinin iptal istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; Devletin, hüküm ve tasarrufu altında bulunan madenlerin en verimli şekilde kullanılması ve kamu yararına uygun şekilde ekonomiye kazandırılmasında yetki ve sorumluluğunun bulunduğu, herhangi bir sebeple hükümden düşmüş, terk edilmiş veya taksir edilmiş maden sahaları ile istisnalar dışındaki yeni maden sahalarının ihale yoluyla ruhsatlandırılacağı, ihale ilanının Resmi Gazete'de, açıklayıcı ihale bilgilerinin de davalı idarenin internet sayfasında yayımlanacağı, maden sahalarının ihale yolu ile ruhsatlandırılmasına ilişkin ihale ilanında bulunması gereken hususlara ilanda yer verildiği, ayrıca ihale işlemlerinin tek başına orman alanı, sulama alanı gibi izne tabi alanlarda madencilik faaliyeti yapma yetkisi vermediği, izne tabi bir alanda faaliyet yapılması planlanıyorsa öncelikle ilgili idare nezdinde izin sürecinin başlatılacağı, çevre konusuna ilişkin hususların da Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) izni sürecinde inceleneceği, bu çerçevede hukuka aykırı tasarruflarda bulunulması hâlinde de itiraz ve dava yollarının kullanılabileceği, bu nedenlerle, davaya konu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemler hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, verimli tarım topraklarının maden sahaları nedeniyle kullanılamaz duruma gelmesinin bölge geneli itibarıyla istihdam, gelir ve arazi kayıplarını gündeme getireceği, verimli toprakların sürdürülebilirlik ilkesi çerçevesinde maden arama faaliyetlerinde kullanılmaması gerektiği, alanın 1/100.000 Çevre Düzenleme Planında orman alanına ve kırsal yerleşim alanına isabet ettiği, bu alanın maden arama sahası olarak ihaleye açılmasının kamusal yarar ve hukukla bağdaşmadığı, Eskişehir'de hangi madenlerin aranacağı ya da işletileceğinin belirsiz olduğu, yine bu sahaların mera mı, orman mı, tarım alanı mı, doğal ya da arkeolojik sit alanları ya da su havzaları olup olmadıkları hakkında hiçbir bilginin bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, alınması gereken tüm izinler alınmadan arama ve üretim faaliyetine geçilemeyeceği, davacının ileri sürdüğü çevresel durumlarla ilgili Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) izni sürecinde ilgili kurumlarca ayrıca çalışma yürütüleceğinden arama ruhsatı düzenlenmesinde sakınca olmadığı, sadece arama ruhsatı düzenlenmiş olmasının da üretim faaliyetinde bulunulmasını sağlamadığı, davacının iddialarının ÇED kararlarına ilişkin olduğu, ancak bu hususta henüz izinlerin alınmadığı;
Davalı idare yanında müdahil tarafından, arama faaliyetleri de dâhil olmak üzere madencilik faaliyetlerini gerçekleştirebilmek için orman, sulama, ova alanları gibi izne tabi alanlar bakımından ayrıca izin süreçlerinin yetkili idareler nezdinde yürütülmesi ve sonuçlandırılması gerektiği, ilgili idarelerin izin vermemesi hâlinde izne tabi alanda madencilik faaliyetinin yapılamayacağı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:.. sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Kullanılmayan …-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
6. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
7. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 21/10/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.