T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/3218
Karar No : 2023/6753
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: … Polis Meslek Eğitim Merkezinde eğitimini tamamlayan davacının, 03/06/2015 tarih ve 29375 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği uyarınca 28/12/2018 tarihinde yapılan eğitim sonu mülakat sınavında başarısız sayılmasına ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; … Polis Meslek Eğitim Merkezinden mezun olan davacının, yapılan yasal düzenleme uyarınca sözlü sınava tabi tutulduğu, anılan sözlü sınavı gerçekleştiren sınav komisyonunun, Yönetmelik hükümlerine uygun olarak oluşturulduğu, oluşturulan bu sınav komisyonunca önceden hazırlanan sınav sorularından davacıya kura çektirilmek suretiyle soru sorulduğu, davacının sözlü sınavda verdiği cevapların Yönetmelikte belirlenen kriterler çerçevesinde komisyon üyelerince ayrı ayrı değerlendirilerek puan takdir edildiği, puanların aritmetik ortalaması alındığında ise davacının puanının 70 puanın altında kaldığı; diğer yandan, değerlendirme yapılırken subjektif nedenlerle hareket edildiğine dair herhangi bir emare ve kanıtın da sözkonusu olmadığı dikkate alındığında, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; … Polis Meslek Eğitim Merkezinden ... Dönem öğrencisi olarak 100 puan üzerinden 97,493 not ortalaması ile mezun olan davacının mezuniyetinden sonra yapılan sözlü sınavda sorulan 30 numaralı sorunun ''İl Özel İdaresini tanımlayınız'' olduğu, idarece düzenlenen cevap anahtarında ise cevabın; "il halkının mahalli müşterek ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan ve karar organları halk tarafından seçilen, idari, mali, özerkliğe sahip kamu tüzel kişisidir" şeklinde net ve yoruma açık bulunmadığı, dolayısıyla soruya verilen cevaplara verilecek puanların da birbirine yakın takdir edilebileceği, ancak davacının verdiği cevabın tutanağa bağlanmaması sebebiyle mesleki bilgi düzeyi kriterine sınav komisyon üyelerince 40 üzerinden 10, 15, 20 ve 25 gibi farklı puanlar takdir edildiği, başka bir deyişle aynı cevaba bir komisyon üyesince 25 puan verilirken, bir diğerince 10 puan takdir edildiği, puanlar arasında iki katı aşan fark bulunduğu, puanların birbiriyle uyuşmadığı ve bu haliyle takdir yetkisinin objektif olarak kullanılmadığı kanaatine varılmış olup, davacının yapılan sözlü sınav sonucunda başarısız sayılmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı; öte yandan bu kararın, davacının sözlü sınavda başarılı olduğu yolunda bir sonuç doğurmaya yönelik olmayıp, yukarıda belirtilen hususlar dikkate alınarak yeniden yapılacak sözlü sınav sonucunda ortaya çıkacak olan değerlendirme ve puana göre davacı hakkında işlem tesis edilmesine yönelik olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, istinaf başvurusuna konu Mahkeme kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacının, 03/06/2015 tarih ve 29375 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği ve bu Yönetmeliğin uygulanması için hazırlanan sınav talimatı uyarınca sözlü sınava tabi tutulduğu, kura ile çektiği soruya verdiği cevabın sınav komisyonu üyeleri tarafından değerlendirme formuna göre ayrı ayrı değerlendirildiği, yapılan değerlendirme sonucunda 52 puan alması sebebiyle "Aday Polis Memuru Olamaz" kararı verildiği, işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin kabulü gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
… Polis Meslek Eğitim Merkezinden mezun olan davacının, 3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanunu'na 6638 sayılı Kanun'un 23. maddesiyle eklenen ve 27/03/2015 tarihinde yürürlüğe giren Ek 1. maddeye istinaden hazırlanan Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklarda Uygulanacak Sınav Yönetmeliği hükümleri uyarınca, 28/12/2018 tarihinde yapılan sözlü sınavında başarısız kabul edilmesi üzerine, temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'na 6638 sayılı Kanun'un 23. maddesi ile eklenen ve 04/04/2015 tarihinde yürürlüğe giren Ek 1. maddenin üçüncü fıkrasında; "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte öğrenime devam edenler dâhil, bu Kanun ve 4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanunu gereğince, polis eğitim kurumlarında ya da Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerin, Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı rütbelerine aday memur olarak atanmaları için öğrenim süresini başarıyla tamamlamaları ve eğitim sonunda Polis Akademisi Başkanlığınca yapılacak sınavda başarılı olmaları şarttır." hükmü yer almaktadır.
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun Ek 1. maddesine dayanılarak hazırlanan ve 03/06/2015 tarih ve 29375 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklara Uygulanacak Sınav Yönetmeliği'nin 5. maddesinde, polis eğitim kurumları ve Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören öğrencilerden öğrenim süresini başarıyla tamamlayanların, Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına polis memuru veya komiser yardımcısı olarak atanmalarından önce sınava tabi tutulacakları; 6. maddesinde, sınav yerleri ve tarihlerinin, Polis Amirleri Eğitimi Merkezi, Polis Meslek Eğitim Merkezi, Polis Meslek Yüksekokulu ve Emniyet Genel Müdürlüğü adına diğer yükseköğretim kurumlarından mezun olan öğrenciler için ayrı ayrı Polis Akademisi Başkanlığınca belirleneceği ve sınav tarihinden en az on beş gün önce Başkanlık resmi internet sitesinde ilan edileceği, sınavın, mezuniyeti müteakip en geç bir ay içinde yapılacağı belirtildikten sonra,
"Komisyonların Oluşturulması ve Görevleri" başlıklı 7. maddesinde;
"(1) Sınav ile ilgili komisyonların kurulması, görevlendirme ve çalışma esasları Başkanlık onayı ile belirlenir.
(2) Soru Hazırlama Komisyonu; rütbece en kıdemli üyenin başkanlığında 5 rütbeli personel ve hazırlanacak soru sayısı ve ders konuları dikkate alınarak yeterli sayıda öğretim elemanından oluşur. Komisyon, adaylara sorulacak soruları belirler ve ayrı ayrı kartlara basımını sağlar.
(3) Sınav komisyonu; emniyet müdürü rütbesinde bir başkan ve üç rütbeli personel ile bir öğretim elemanından oluşur. Bu komisyon, soru hazırlama komisyonu tarafından hazırlanan sorularla sözlü sınav yapmakla görevli ve yetkilidir. İhtiyaca göre her bir polis eğitim kurumunda ve Başkanlıkta birden fazla sınav komisyonu oluşturulabileceği gibi birden fazla polis eğitim kurumu için de tek bir komisyon görevlendirilebilir.
(4) Merkezi sınav komisyonu; rütbece en kıdemli üyenin başkanlığında üç emniyet müdürü rütbesinde personel ile iki öğretim elemanından oluşur. Bu komisyon, Başkan adına sınav takvimi süresince yürütülecek iş ve işlemleri takip, koordine ve denetleme ile yetkilidir.
(5) Komisyonlarda görev almak üzere üye sayısı kadar yedek üye ile komisyonlara yardımcı olmak üzere yeteri sayıda personel görevlendirilir.
(6) Sınav komisyonu başkan ve üyeleri; boşanmış olsalar dahi eşlerinin, üçüncü dereceye kadar (bu derece dâhil) kan ve ikinci dereceye kadar (bu derece dâhil) kayın hısımlarının veya evlatlıklarının katıldığı sınavda görev alamazlar." ,
"Sınav şekli ve esasları" başlıklı 8. maddesinde;
" (1) Soru Hazırlama Komisyonu tarafından bastırılan sorular arasından adaylara soru kartı çektirilerek cevaplaması istenir. Komisyon tarafından adaya konu ile ilgili ilave sorular sorulabilir.
(2) Sınav komisyonları tarafından yapılacak sözlü sınavda adaylar;
a) Mesleki bilgi düzeyi,
b) Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü,
c) Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı,
ç) Liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu,
yönlerinden yüz tam puan üzerinden değerlendirilirler.
(3) Adaylar, Sınav Komisyonu üyeleri tarafından ikinci fıkranın (a) bendi için kırk puan, diğer bentlerde yazılı özelliklerin her biri için yirmişer puan üzerinden değerlendirilir ve verilen puanlar ayrı ayrı puan değerlendirme karar formuna işlenir. Komisyon üyelerinin ayrı ayrı vermiş olduğu puanların aritmetik ortalaması alınarak adayın sınav puanı tespit edilir.
(4) Adayın sınavda başarılı olabilmesi için yüz tam puan üzerinden en az yetmiş puan alması gerekir. Başarısız olan adayın aldığı puan ve gerekçesi puan değerlendirme karar formuna işlenir. Sınav sonuçları merkezi sınav komisyonuna bildirilir.
(5) Sınav sonuçları, Merkezi Sınav Komisyonu tarafından Polis Akademisi internet sayfasında ilan edilir.
(6) Başarılı olan adayların puan değerlendirme karar formları, adayın atamasına esas olacak belgelerle birlikte Personel Dairesi Başkanlığına gönderilir.
(7) Sınavda başarısız olan adayların değerlendirme karar formları ilgili eğitim kurumunca Emniyet Genel Müdürlüğü merkez ve taşra teşkilatı arşiv hizmetlerine ilişkin mevzuat hükümlerine göre muhafaza edilir.
(8) Sınav komisyonu kararlarına itiraz edilemez.",
''Sınav sonucu atamalar'' başlıklı 10. maddesinde ise; "Sınavda başarılı olan adayların Emniyet Genel Müdürlüğü kadrolarına aday polis memuru veya komiser yardımcısı olarak atanmaları 6/8/1992 tarihli ve 92/3393 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Emniyet Hizmetleri Sınıfı Mensupları Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği hükümlerine göre yapılır." hükümlerine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Emniyet Genel Müdürlüğü Kadrolarına Polis Memuru ve Komiser Yardımcısı Rütbelerine Aday Memur Olarak Atanacaklarda Uygulanacak Sınav Yönetmeliği'nin 7. maddesine uygun bir şekilde mülakat sınav komisyonunun, mülakat sınav komisyonunun soracağı sorular için ise Polis Akademisi Başkanlığınca ayrı bir sınav soru hazırlama komisyonunun oluşturulduğu, her bir adaya soru hazırlama komisyonu tarafından hazırlanan sorular arasından çektirilen sorunun sorulduğu; yine belirtilen Yönetmeliğin 8. maddesi uyarınca, 5 kişilik sınav komisyonunca çektirilen kartta bulunan sorunun cevaplanmasının istenildiği ve yapılan değerlendirme neticesinde, "Mesleki bilgi düzeyi" için başkan tarafından 20 puan, dört üye tarafından sırasıyla 15, 25, 20, 10 puan, "Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü" için başkan tarafından 10 puan ve dört üye tarafından sırasıyla 15, 10, 15, 10 puan, "Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı" için başkan tarafından 10 puan, ve dört üye tarafından sırasıyla 15, 10, 10, 10 puan, "Liyakati, temsil kabiliyeti, davranış ve tepkilerinin mesleğe uygunluğu" için başkan tarafından 10 ve dört üye tarafından sırasıyla 10, 10, 10, 15 puan verildiği, davacının sınav puanının aritmetik ortalamasının (52) puan olarak belirlendiği ve (70) puanın altında kalarak başarısız olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda; dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, sınav komisyonunun yer verilen Yönetmelik hükümlerine uygun olarak oluşturulduğu, oluşturulan bu mülakat komisyonunca önceden başka bir komisyon tarafından hazırlanan sınav sorularından davacıya kura çektirilmek suretiyle soru sorulduğu, yapılan sınav sonucunda davacıya komisyon üyeleri tarafından ayrı ayrı not takdir edilmek ve bu notların, Kanunun ve Yönetmeliğin sözlü sınava ilişkin düzenlemelerine uygun olarak yapılan sınav neticesinde aritmetik ortalaması alınmak suretiyle sınav değerlendirmesinin yapıldığı, sınavın objektif olarak yapılmadığını ortaya koyacak herhangi bir bilgi belge de bulunmadığı anlaşıldığından, davacının yapılan sözlü sınavda (52) puan alarak başarısız sayılmasına ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesinin kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve dava konusu işlemin iptali yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan stinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve dava konusu işlemin iptali yolundaki temyize konu konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 14/12/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.