T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/3251
Karar No : 2022/2641
TEMYİZ EDEN (DAVALI): … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ: Av. …
TEMYİZ EDEN
(DAVALI YANINDA MÜDAHİL): … Sendikası
VEKİLİ: Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI): … Sendikası
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı Sendika tarafından, davalı idare ile … Sendikası (…) arasında 15/07/2019-31/12/2019 tarihleri arasında geçerli olmak üzere imzalanan Sosyal Denge Sözleşmesinin 5. maddesinin (c) bendi ile 7. maddesinin (b), (c), (d) ve (e) bentlerinin iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; çalışanların ekonomik durumlarının iyileştirilmesi, ekonomik ve sosyal seviyelerinin yükseltilmesi amaçlarına yönelik olarak verilmesi öngörülen sosyal denge tazminatının öncelikle bir ayrıma gidilmeksizin tüm çalışanlara belirli koşullarda ödenmesi gerekmekte olup, çalışanlar arasında sözleşmenin tarafı olan sendikaya üye olan ve olmayan şeklinde ayrım yapılmasına olanak bulunmadığı gibi, belirli disiplin cezaları ile tecziye edilen kamu görevlilerine cezanın nevine göre ödenecek tutarın belirli bir kısmının kesilmesi şeklinde düzenleme yapılarak davalı idarede çalışan kamu görevlilerine sosyal denge tazminatı ödemesinin dayanağı olan mevzuatta yer verilmeyen kısıtlamaların sözleşme hükümlerine konulmasında ve personelin bu parasal haktan yoksun bırakılmasında da hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu Sosyal Denge Sözleşmesinin 5. maddesinin (c) bendi ile 7. maddesinin (b), (c), (d) ve (e) bentlerinin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare ve davalı idare yanında müdahil tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından, davacı Sendika üyelerinin serbest iradeleriyle söz konusu Toplu Sözleşmeyi kabul ve taahhüt ettiği, ilgili Sözleşme uyarınca maaşlarından dayanışma aidatı kesilmesinde yasaya aykırı bir durumun söz konusu olmadığı, 4688 sayılı Kanun ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname birlikte değerlendirildiğinde sosyal denge tazminatının, belediyeler tarafından memurlarına verilebilen ihtiyari bir ilave ödeme olduğu, belediyeler açısından bu ilave ödemenin performans yönetim sisteminin bir parçası şeklinde performansı artırmaya yönelik motivasyon aracı olarak kullanıldığı belirtilerek dava konusu Sözleşme maddelerinin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
Davalı yanında müdahil tarafından, usule ilişkin olarak; davanın süresinde açılmadığı, esasa ilişkin olarak; iptal davalarına idari işlemlerin konu olabileceği, sözleşme maddelerinin konu olamayacağı, idarenin sözleşme imzalamakta serbestisinin bulunduğu, sözleşme yapmak bakımından serbest olduğu konuda, kendine özgü yararlanma şartı getirmesi ya da uygulamasının da hukuka uygun olduğu, Sözleşmeye taraf olan müvekkil sendika üyelerinin sendika aidatı ödemelerine karşılık, sendika üyesi olmayanların hiçbir yükümlülük altına girmeden sendikanın kendi üyeleri için toplu sözleşmede sağladığı bir haktan yararlandırılmasının hem Anayasa'nın 10. maddesinde düzenlenen eşitlik ilkesini hem de olumlu sendika hürriyetini ortadan kaldıracak nitelikte bir uygulamanın ortaya çıkmasına sebep olacağı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin ve davalı idare yanında müdahilin temyiz istemlerinin reddine,
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle dava konusu Sözleşmenin 5. maddesinin (c) bendi ile 7. maddesinin (b), (c), (d) ve (e) bentlerinin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurularının reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 17/05/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.