Danıştay 3. Daire Başkanlığı 2021/3562 E. , 2022/1754 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2021/3562
Karar No : 2022/1754
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Müdürlüğü
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Akaryakıt Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU:... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurularına ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının aleyhe olan hüküm fıkrasının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket adına, kısmen sahte fatura düzenlemek suretiyle elde edilen komisyon gelirinin ve akaryakıt istasyonu işletmeciliğinden kaynaklı bir kısım hasılatın kayıt ve beyan dışı bırakıldığı, alımların bir kısmının sahte faturalarla belgelendirildiği ve önceki yıldan devir gelen indirilebilecek katma değer vergisinin azaltıldığı yolundaki tespitleri içeren vergi inceleme raporuna dayanılarak yeniden oluşturulan beyan tablosuna göre 2013 yılının Eylül ila Aralık dönemleri için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacı hakkında tanzim edilen vergi tekniği raporundaki saptamalardan, düzenlediği faturaların gerçeği yansıtmadığı sonucuna varılamayacağından, tarhiyatın bu fiilden kaynaklanan kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı, faturaları kayıtlara alınan ... Petrol Dağıtım Turizm ve Nakliye Sanayi Ticaret Anonim Şirketi hakkındaki vergi tekniği raporunda, davacıya düzenlenen faturaların sahte olmadığı sonucuna varıldığı, ... Akaryakıt Dağıtım Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin düzenlediği faturaların sahte olduğuna dair davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporu dışında bir tespit bulunmadığı, ... Hazır Beton Maden Makina Nakliyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile ... Akaryakıt Lojistik İnşaat Otomotiv Sanayi Limited Şirketi hakkında, düzenledikleri faturaların sahteliğine dair bir rapor bulunmadığı hususları göz önüne alındığında tarhiyatın sahte fatura kullanımından kaynaklı kısmının yerinde olmadığı, önceki yıldan devir gelen katma değer vergisinin azaltılmasından ve akaryakıt istasyonu işletmeciliğine ait bir kısım hasılatın kayıt ve beyan dışı bırakılmasından kaynaklanan cezalı vergilerde ise hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle tarhiyatın; sahte belge düzenleme ve kullanma fiillerinden kaynaklanan kısmı kaldırılmış, önceki yıldan devir gelen katma değer vergisinin azaltılmasından ve kayıt dışı hasılattan kaynaklanan kısmı yönünden ise dava reddedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularının, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Yapılan işlemlerin hukuka uygun olduğu ileri sürülerek kararın aleyhe olan hüküm fıkrasının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının temyize konu hüküm fıkrasının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen hüküm fıkrası usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri değinilen hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Vergi Dava Dairesi kararının temyize konu hüküm fıkrasının ONANMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ilgili Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 12/04/2022 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X)-KARŞI OY :
2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 23. maddesinde, Danıştayın temyiz mercii olarak görevinin, bir hukuk kuralının uygulanmaması veya yanlış uygulanması şeklinde ortaya çıkan hukuka aykırılıkların denetimini yapmakla sınırlı olduğu kurala bağlanmıştır.
İdari işlemlerin yargısal denetiminin hukuka uygunluk denetimi ile sınırlı olması karşısında bu denetimin maddi olayı da kapsadığının kabulü gerekir. Şöyle ki idari davaya konu işlemler, dayandığı, düzenlediği olaydan soyutlanmış olarak yargılamaya konu edilemez. Birçok idari uyuşmazlıkta maddi olanla hukuki olan arasında bir ayrım yapmak mümkün olmayabilir.
İdari davalarda inceleme konusu olan hukuki işlem niteliğindeki bir idari işlemdir. Hukuki işlemin incelenmesi, işlemin dayanağı durumunda bulunan maddi olaydan bağımsız bir inceleme değildir.
Adli yargıda maddi olay incelemesi yapılırken nasıl ki olayın subuta erip ermediği incelenerek bir sonuca ulaşılıyor ise idari yargıda da idarelerce tesis edilen işlemlerin dayanağını teşkil eden maddi olayın irdelenerek sonuca ulaşılması esastır.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 359. maddesinde, sahte belge "gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belge" olarak tanımlanmaktadır.
Davacı şirket adına, sahte fatura düzenlemek suretiyle komisyon geliri elde ettiği, akaryakıt işletmeciliğinden kaynaklı bir kısım hasılatını kayıt ve beyan dışı bıraktığı, alımlarının bir kısmını sahte faturalarla belgelendirdiği, önceki yıldan devir gelen katma değer vergisinin azaltıldığı yolunda tespitleri içeren vergi inceleme raporuna dayanılarak yapılan tarhiyatın kaldırılması istemiyle açılan davayı sonuçlandıran Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurularına ilişkin Bölge İdare Mahkemesi Vergi Dava Dairesi kararının aleyhe olan hüküm fıkrasına davalı idarece yöneltilen temyiz istemi hakkında, tarhiyatın sahte fatura düzenleyerek komisyon geliri elde edildiğinden bahisle yapılan kısmı hakkında davacı şirket hakkında düzenlenen vergi tekniği raporundaki tespitler değerlendirilmek suretiyle karar verilmesi gerektiği oyuyla Daire kararına bu yönden katılmıyorum.