Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2021/3591 E. , 2021/3031 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2021/3591
Karar No:2021/3031
MÜDAHALE İSTEMİ HAKKINDA KARAR
… İnşaat A.Ş. vekili Av. … tarafından, Toplu Konut İdaresi Başkanlığı'nca 20/01/2021 tarihinde açık ihale usulüyle gerçekleştirilen … ihale kayıt numaralı "Konya İli, Karatay İlçesi, … Mahallesi, … Sitesi … Etap 45 Adet Sanayi Yapısı (786 Sanayi Dükkanı), 4 Adet Ticari Yapı (44 Adet Ticari Dükkan), 1 Adet Giriş Takı İnşaatı ile Altyapı ve Çevre Düzenleme İşi" ihalesine yönelik olarak yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin 07/04/2021 tarih ve 2021/UY.I-745 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istemiyle … Kurumu'na karşı açılan davanın kısmen reddi, dava konusu işlemin kısmen iptali yolundaki … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına karşı davacı ve davalı idare tarafından tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine, … Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili Av. … tarafından verilen davalı idare yanında davaya müdahale istemini içeren dilekçe incelenerek gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinde, üçüncü kişilerin davaya katılması konusunda Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiş; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 66. maddesinde ise, üçüncü kişinin, davayı kazanmasında hukukî yararı bulunan taraf yanında ve ona yardımcı olmak amacıyla fer'î müdahil olarak davada yer alabileceği kurala bağlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, müdahale isteminde bulunan … Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin davaya müdahalede hukukî yararının bulunduğu anlaşıldığından, davalı idare yanında MÜDAHALE İSTEMİNİN KABULÜNE, 27/09/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2021/3591
Karar No:2021/3031
TEMYİZ EDENLER : 1. (DAVALI) … Kurumu
VEKİLLERİ : Av. …
Av. …
2. (DAVACI) … İnşaat A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
MÜDAHİL
(DAVALI İDARE YANINDA) : … Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: "Konya İli, Karatay İlçesi, … Mahallesi, …Sitesi … Etap 45 Adet Sanayi Yapısı (786 Sanayi Dükkanı), 4 Adet Ticari Yapı (44 Adet Ticari Dükkan), 1 Adet Giriş Takı İnşaatı ile Altyapı ve Çevre Düzenleme İşi" ihalesine yönelik olarak davacı tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin 07/04/2021 tarih ve 2021/UY.I-745 sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; davacı şirket tarafından, dava konusu ihaleye ilişkin olarak "1) Şikâyet başvurusu üzerine idarece verilen şikâyetin reddi kararının mevzuata uygun bir şekilde verilmediği, iddiaların neden reddedildiğinin hukuki sebeplerinin ve gerekçelerinin açıklanmadığı, bu haliyle karar içeriğinin mevzuata uygun olmadığı, 2) Teklifinin sınır değerin altında olduğu ve aşırı düşük teklif açıklamasının istenildiği, ancak idare tarafından verilmesi zorunlu olunan temel analiz girdilerine ait en alt analizlerin verilmediği, bu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’ne aykırı olduğu ve aşırı düşük teklif açıklaması yapma hakkının kısıtlanması niteliğinde olduğu, açıklama yapmak için isteklilere verilmesi gereken sürelere uyulmadığı, aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında yer alan analizlerin Tebliğ’in analiz formatında da belirtildiği şekilde “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; naklîyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)" en alt analiz girdilerine kadar ayrıştırılarak verilmesi gerektiği, özel ve paçal iş kalemleri için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analizlerin de aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde isteklilere verilmesi gerektiği, idarenin açıklanması gereken iş kalemlerinin temel analiz girdilerine kadar analiz yapmaması nedeniyle, bu iş kalemleri içerisinde yer alan %3 ve %15’e göre belirlenen malzeme, zayiatı, nakliye, makine, vb. analiz girdilerinin de belirlenemediği, dolayısı ile bu iş kalemleri için açıklama istenen ve istenmeyen analiz girdileri listelerinin de eksik hazırlandığı, söz konusu iş kalemleri içinde yer alan her biri birbirinden farklı beton, demir ustaları, kaynak ustaları, erbab işçi ve düz işçi işçilik analizlerinin de belirlenmediği, 3) İdare tarafından aşırı düşük teklif açıklaması usulüne uygun şekilde istenilmediğinden, aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı gerekçesi ile teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının açıkça hukuka aykırı olduğu" iddialarıyla yapılan itirazen şikâyet başvurusunun; 2. iddiasının süre yönünden, 1. ve 3. iddiasının ise esastan reddine ilişkin Kurul kararı alındığı, anılan kararın iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı,
Davacı şirket tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddedilmesine ilişkin 1. iddiası yönünden yapılan incelemede; İdarece şikâyete verilen cevapta ilgili mevzuata yer verilerek söz konusu iddiaların gerekçeleri de ifade edilmek suretiyle ayrı ayrı cevaplandırıldığı, “Firmanızın yukarıda yer alan 'Aşırı Düşük Teklif Açıklaması ile Birlikte Yeterlik Bilgileri Tablosunda Yer Verilen Bilgilerin Tevsikinin Aynı Anda Yapılması Gerektiği', 'Özel- PROl, Özel-PR03 ve Özel-PR04 İş Kalemleri İçin m³ Olarak Fiyat Teklifi Alınmadığı', 'Özel 04 (Seksiyonel Kapı Yapılması) İş Kalemi', 'Beton Santrali' ve 'Sorgulama İçin Yeterli Süre Verilmediği' iddialarının hepsi '4734 sayılı Kamu İhale Kanunu', 'Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği', 'İhalelere Yönelik Başvurular Hakkındaki Yönetmelik', 'Kamu İhale Genel Tebliği' çerçevesinde incelenmiş olup ilgili mevzuata aykırı bir husus bulunmadığı sadece iddialardan ibaret olduğu anlaşılmıştır.” denilerek başvurunun reddine karar verildiğinin görüldüğü, bu çerçevede, şikâyet başvurusu üzerine idarece verilen şikâyetin reddi kararında iddiaların değerlendirildiği, kararın dayanağı olan hukukî sebeplerin ve gerekçelerin belirtildiği, kaldı ki şikâyet üzerine idare tarafından süresi içinde karar alınmaması durumunda dahi itirazen şikâyet başvurusu yapılması hakkının kısıtlanmayacağı dikkate alındığında, davacı şirketin bu iddiasının reddine ilişkin Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı;
Davacı şirket tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusunun süre yönünden reddine ilişkin 2. iddiası yönünden yapılan incelemede; davacı şirketin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönündeki 05/03/2021 tarihli ikinci ihale komisyonu kararı ile ihale sürecinde davacı şirketin hak kaybına uğradığını iddia edebileceği yeni bir işlemin ortaya çıktığı, ihale sürecinde yeni bir hukukî durum meydana getiren ihale sürecine etkili bir kararın alınması üzerine başvuruya konu edilebilecek işlemi ve hukuka aykırılık nedenini öğrenen ilgililerin bu tarihten itibaren Kanun'da öngörülen sürede idareye başvurmalarına hukukî bir engel bulunmadığı, ihale sürecinde yeni bir işlem olarak ortaya çıkan, ihalenin bütün hüküm ve sonuçlarının yer aldığı 05/03/2021 tarihli kesinleşen ihale kararının davacıya tebliğ edildiği 05/03/2021 tarihinden sonra davacı şirket tarafından 12/03/2021 tarihinde yapılan şikâyet başvurusunun reddi üzerine yapılan itirazen şikâyet başvurusu süresinde yapıldığından, söz konusu iddiaların esasının incelenmesi gerekirken, Kurul kararının davacı şirketin söz konusu iddiasının süre yönünden reddine ilişkin kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı,
Davacı şirket tarafından yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin 3. iddiası yönünden yapılan incelemede; davacı şirketin idarece verilen ek sürelere rağmen aşırı düşük teklif açıklamasını sunmadığı ve bu nedenle de 05/03/2021 tarihli ihale komisyonu kararı ile teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşıldığından, davacı şirketin bahse konu iddiasının reddine ilişkin Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu Kurul kararında, itirazen şikâyet başvurusundaki 2. iddia bakımından, hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu Kurul kararının bu kısmının iptaline, 1. ve 3. iddia bakımından ise hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davacı tarafından, şikâyet başvurusu sonucunda idare tarafından verilen kararın mevzuata uygun olmadığı, iddiaların neden reddedildiğinin hukukî sebep ve gerekçeleri ile açıklanmadığı, aşırı düşük teklif açıklamasının sunulması için verilen analizlerin Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45. maddesine uygun olarak verilmediği, açıklama yapılması için isteklilere verilmesi gereken sürelere uyulmadığı, kendisine temel analiz girdilerinin verilmemesi sebebiyle aşırı düşük teklif açıklaması sunmasının engellendiği, Mahkeme kararının davanın reddine ilişkin kısmının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
Davalı idare tarafından, davacının şikâyet ve itirazen şikâyet başvurularına konu iddialarının aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısına ilişkin olduğu, idarece gönderilen en son aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısının 11/02/2021 tarihinde istekliye tebliğ edildiği, bu nedenle, başvuru sahibinin şikâyet konusu işlemi fark etmesi veya öğrenmesi gereken tarih olan 11/02/2021 tarihini izleyen on gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süreyi geçirdikten sonra şikâyet başvurusunda bulunduğu, Mahkeme kararının dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI : Davacı tarafından, süresi içinde yapılmadığı belirtilen şikâyet ve itirazen şikâyet başvurularının, 05/03/2021 tarihli ikinci ihale komisyonu kararına ve aşırı düşük teklif sorgulama sürecine yönelik olduğu, anılan ihale komisyonu kararıyla, hak kaybına uğradığı ve ihale sürecinde hukukî durumunu etkileyen yeni bir işlemin ortaya çıktığı, bu hususlara ek olarak, 11/02/2021 tarihli aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında itiraz için herhangi bir başvuru yolu ve başvuru süresi gösterilmediğinden Anayasa'nın 40. maddesi doğrultusunda itirazen şikâyet başvurusunun süresinde olduğunun kabulü gerektiği, Mahkeme kararının dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının hukuka uygun olduğu belirtilerek davalının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
Davalı idare tarafından, şikâyet başvurusu üzerine idarece verilen şikâyetin reddi kararında iddiaların değerlendirildiği, kararın dayanağı olan hukuki sebeplerin ve gerekçelerin belirtildiği, davacının idarece verilen ek sürelere rağmen aşırı düşük teklif açıklamasını sunmadığı, Mahkeme kararının davanın reddine ilişkin kısmının hukuka uygun olduğu belirtilerek davacının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Davalı idarenin temyiz isteminin kabulü ile itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülen 2. iddia yönünden dava konusu işlemin iptali yolundaki Mahkeme kararının bozulmasına ve dava konusu Kurul kararının bu kısmı yönünden davanın reddine; davacı şirketin temyiz isteminin reddi ile itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülen 1. ve 3. iddia yönünden davanın reddi yolundaki Mahkeme kararının onanmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemleri hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
ESAS YÖNÜNDEN:
MADDİ OLAY:
Dava konusu ihaleye ilişkin olarak teklifi sınır değerin altında kalan davacı şirketten ihaleyi yapan idarenin 01/02/2021 tarihli yazısı ile aşırı düşük teklif açıklaması sunulması talep edilmiş, anılan yazı ekinde açıklama istenilen iş kalemleri, açıklama istenilen ve istenilmeyen analiz girdileri listeler hâlinde verilmiştir.
Davacı şirket tarafından 08/02/2021 tarihinde idareye başvurularak aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında yer alan analizlerle ilgili bazı düzeltmelerin yapılması istenilmiş , idarenin aynı günlü cevabıyla, bazı pozlara ait analiz isimlerinin sehven yanlış yazıldığı, bazı pozlarda birimlerin yanlış yazıldığı, analiz poz numaralarında hata yapıldığı belirtilmiş, gerekli düzeltmeler yapılarak analizler tekrar gönderilmiş ve davacıdan 11/02/2021 tarihine kadar aşırı düşük teklif açıklamasını sunması talep edilmiştir.
Davacı 11/02/2021 tarihinde tekrar idareye başvurarak özellikle ÖZEL-PR01, ÖZEL-PR03 ve ÖZEL-PR04 iş kalemlerinde bir kısım sıkıntıların bulunduğunu, idare tarafından verilen analizlerde bu pozlara ait girdilerin m³ cinsinden istenildiğini, ancak üçüncü kişilerden m³ cinsinden fiyat teklifi alınamadığını belirtmiş ve iş kalemlerinin en alt temel analiz girdilerine ayrıştırılarak verilmesini isteyerek tekrar ek süre talebinde bulunmuş, idarenin aynı günlü cevabıyla daha önce gönderilen tebligatlarda yer alan husular ve analizler esas alınarak hazırlanacak olan aşırı düşük teklif sorgulamasının 12/02/2021 tarihine kadar sunulması gerektiği bildirilmiştir.
12/02/2021 tarihinde davacı tarafından tekrar idareye başvuru yapılmış, idarece verilecek olan temel analiz girdileri ile açıklama yapılabileceği belirtilerek söz konusu girdiler yeniden talep edilmiş, bu yazıya idare tarafından cevap verilmemiştir.
Akabinde 05/02/2021 tarihli ihale komisyonu kararı ile verilen ek sürelere rağmen süresi içinde aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığından davacının teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilmiştir. Bu karara yönelik şikâyet başvurusunun reddi üzerine yapılan itirazen şikâyet başvurusu 07/04/2021 tarih ve 2021/UY.I-745 sayılı Kurul kararıyla reddedilmiştir. Anılan kararın iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "İhalelere yönelik başvurular" başlıklı 54. maddesinde, "İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanun'da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler. Şikâyet ve itirazen şikâyet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır."; "İdareye şikâyet başvurusu" başlıklı 55. maddesinde, "Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21'inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hâllerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır."; "Kuruma itirazen şikâyet başvurusu" başlıklı 56. maddesinde, "İdareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55'inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hâllerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilir. İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikâyet ve itirazen şikâyet üzerine alınanlar itirazen şikâyete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir." kurallarına yer verilmiştir.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik'in "Başvuru süreleri" başlıklı 6. maddesinde, "(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanun'un 21'inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hâllerde on gündür. (2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.(3) Kuruma itirazen şikâyet süresi; şikâyet veya itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hâllerde on gündür." kuralı yer almıştır.
Anılan Yönetmelik'in "Sürelerle ilgili genel esaslar" başlıklı 7. maddesinin birinci fıkrasında, sürelerin, idarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikâyete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren başlayacağı belirtilmiştir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Kesin hüküm" başlıklı 303. maddesinde "(1) Bir davaya ait şeklî anlamda kesinleşmiş olan hükmün, diğer bir davada maddi anlamda kesin hüküm oluşturabilmesi için, her iki davanın taraflarının, dava sebeplerinin ve ilk davanın hüküm fıkrası ile ikinci davaya ait talep sonucunun aynı olması gerekir. (2) Bir hüküm, davada veya karşılık davada ileri sürülen taleplerden, sadece hükme bağlanmış olanlar hakkında kesin hüküm teşkil eder." kuralına yer verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Yargılamanın yenilenmesi" başlıklı 53. maddesinde, Danıştay ile bölge idare, idare ve vergi mahkemelerinden verilen kararlar hakkında bu maddede sayılan sebepler dolayısıyla yargılamanın yenilenmesinin istenebileceği; "Yargılamanın yenilenmesi usulü" başlıklı 55. maddesinde, isteğin ilişkin olduğu konu, diğer bir daire veya mahkemenin görevine girmiş ise kararın bu daire veya mahkemece verileceği, karşı tarafın savunması alındıktan sonra isteklerin inceleneceği ve kanunda yazılı sebepler varsa davaya yeniden bakılarak karar verileceği, yargılamanın yenilenmesi istemleri, kanunda yazılı sebeplere dayanmıyor ise, istemin reddine karar verileceği, yargılamanın yenilenmesi istemlerinde duruşma yapılmasının, görevli daire veya mahkemenin kararına bağlı olduğu, 53. ve 55. madde hükümleri saklı kalmak kaydıyla, yargılamanın yenilenmesinde 2577 sayılı Kanun'un diğer hükümlerinin uygulanacağı kurala bağlanmıştır.
6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un "Kararlar" başlıklı 50. maddesinde, esas inceleme sonunda, başvurucunun hakkının ihlâl edildiğine ya da edilmediğine karar verileceği, ihlal kararı verilmesi hâlinde ihlâlin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılması gerekenlere hükmedileceği, tespit edilen ihlâl bir mahkeme kararından kaynaklanmışsa ihlâli ve sonuçlarını ortadan kaldırmak için yeniden yargılama yapmak üzere dosyanın ilgili mahkemeye gönderileceği, yeniden yargılama yapmakla yükümlü mahkemenin Anayasa Mahkemesi'nin ihlâl kararında açıkladığı ihlâli ve sonuçlarını ortadan kaldıracak şekilde mümkünse dosya üzerinden karar vereceği kuralı yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
1. Temyize konu Mahkeme kararının, itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülen 1. ve 3. iddia yönünden davanın reddine ilişkin kısmında hukukî isabetsizlik bulunmamaktadır.
2. Temyize konu Mahkeme kararının, itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülen 2. iddia yönünden dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmına gelince;
Yargılama sonucunda ulaşılan kesin hüküm, yargı yerince kanunda gösterilen usullerle verildikten ve olağan kanun yollarından geçerek veya kanun yollarına başvurma süreleri geçirilmek suretiyle, uyuşmazlığı nihaî olarak sonuçlandırıp şekli anlamda kesinleştikten sonra, anılan kararın, tarafları, konusu ve sebebi aynı olan başka bir davada verilecek bir kararla değiştirilemeyeceğini ifade etmekte ve maddi anlamda kanuni bir gerçeklik olarak kabul edilmektedir.
Kesin hüküm kurumunun kabul edilmesinin temel amacı, kesin olarak karara bağlanmış bir uyuşmazlığın tekrar incelenmesini ve aynı uyuşmazlık için farklı yönde kararlar verilmesini önlemek ve nihayetinde hukuki güvenliği ve istikrarı sağlamaktır.
Aktarılan mevzuat hükümlerine göre idari yargılama usulünde, kesinleşen mahkeme kararıyla sonuçlandırılmış bir konuda yeniden yargılama yapılması, (1) 2577 sayılı Kanun'un 53. maddesinde sayılan sebeplerden birinin varlığının Mahkemece kabulü nedeniyle yargılamanın yenilenmesine karar verilmesi veya (2) 6216 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca Anayasa Mahkemesi tarafından yeniden yargılama yapılmasının uygun bulunmasına karar verilmesi hâlinde mümkündür.
Dosyanın incelenmesinden, davacı şirkete ait itirazen şikâyet başvurusunda, aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısına ilişkin olarak ileri sürülen 2. iddiasının, daha önce dava konusu ihaleye ilişkin 25/02/2021 tarihli şikâyet başvurusunun reddi üzerine yapılan 12/03/2021 tarihli itirazen şikâyet başvurusunda da ileri sürüldüğü, anılan başvurunun 17/03/2021 tarih ve 2021/UY.IV-599 sayılı Kurul kararıyla, "... başvuru sahibi isteklinin iddialarının idarece kendilerine gönderilen aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısına ilişkin olduğu anlaşılmış olup, itirazen şikâyet dilekçesindeki başvuru sahibinin beyanından da anlaşıldığı üzere aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısının 11/02/2021 tarihinde istekliye tebliğ edildiği, bu nedenle, başvuru sahibinin şikâyet konusu işlemi fark etmesi veya öğrenmesi gereken tarih olan 11/02/2021 tarihini izleyen 10 (on) gün içinde 22/02/2021 Pazartesi günü mesai bitimine kadar idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süreyi geçirdikten sonra 25/02/2021 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu tespit edilmiştir. Diğer taraftan gerek başvuru sahibince ve gerekse idarece şikâyet başvurusu olarak değerlendirilmemekle birlikte, başvuru sahibi tarafından idareye sunulan ve 12/02/2021 tarihinde idare kayıtlarına alınan aşırı düşük teklif sorgulaması hakkındaki yazı, idareye yapılan şikâyet başvurusu olarak değerlendirilse dahi, anılan yazının idare kayıtlarına alındığı 12/02/2021 tarihini izleyen on günlük idarenin cevap verme süresini takip eden on gün içerisinde Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken, bu süre sona erdikten sonra 12/03/2021 tarihinde Kuruma başvuruda bulunulduğu anlaşılmıştır. Dolayısıyla her iki durumda da başvuru sürelerine riayet edilmediği görülmüştür." gerekçesine yer verilerek reddedildiği, anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davanın reddi yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının Dairemizin 27/09/2021 tarih ve E:2021/3875, K:2021/3037 sayılı kararıyla onanmasına karar verildiği görülmüştür.
Davacı tarafından uyuşmazlığı konu ihaleye ilişkin olarak, idarece kendilerine gönderilen aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazısına yönelik iddialarla daha önce 12/03/2021 tarihinde yapılan itirazen şikâyet başvurusunun Kurulca süre yönünden reddedildiği, bu kararın iptali istemiyle açılan davanın reddi yolunda verilen kararın temyiz incelemesi sonucunda kesinleştiği dikkate alındığında, devam eden süreçte, süresi içinde aşırı düşük teklif açıklaması sunulmadığından davacının teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin 05/03/2021 tarihli ikinci ihale komisyonu kararı üzerine aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazısına ilişkin aynı iddiaların yeniden ileri sürülmesi ve bu iddiaların esasının … incelenmesi mümkün olmadığından, itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülen 2. iddianın süre yönünden reddine dair dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık, anılan iddia yönünden dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında ise hukukî isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülen 1. ve 3. iddia yönünden davanın reddine ilişkin kısmında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının davanın reddine ilişkin kısmı ile davalı lehine vekâlet ücretine hükmedilmesine ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Davalının temyiz isteminin kabulüne;
4.Mahkeme kararının, itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülen 2. iddia yönünden dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmının 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
5. DAVANIN REDDİNE,
6. Ayrıntısı arka sayfada gösterilen ilk derece ve temyiz aşamasındaki davacı tarafından yapılan toplam …-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7. Davalı idare tarafından yapılan …-TL temyiz yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
8. Kullanılmayan toplam …-TL (…+…) ilk derece ve temyiz aşamasındaki yürütmeyi durdurma harçlarının istemi hâlinde davacıya iadesine,
9. Kullanılmayan …-TL temyiz aşamasındaki yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davalı idareye iadesine,
10. Posta giderleri avansından artan tutarların taraflara ve davalı yanında müdahile iadesine,
11. Ayrıntısı arka sayfada gösterilen toplam …-TL müdahil yargılama giderinin davacıdan alınarak müdahile verilmesine,
12. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
13. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 27/09/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.