T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2021/38
Karar No : 2022/4431
TEMYİZ EDEN (DAVACI): … Tarım ve Gıda Mamulleri San. ve Tic. A.Ş.
VEKİLLERİ: Av. …, Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI): … Vergi Dairesi Müdürlüğü
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının aleyhe olan kısmının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı şirket hakkında, 2017 yılına devredilen mahsup hakkını kullanabileceği toplam geçmiş yıl zararının 821.389,83-TL olarak belirlenmesi yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak, geçici vergi beyanlarının yeniden düzenlenmesi suretiyle 2017/Ekim-Aralık dönemi için re'sen tarh edilen bir kat vergi ziyaı cezalı geçici verginin kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; canlı hayvanların toptan satışı ve besicilik faaliyetiyle iştigal eden davacı şirket adına kurumlar vergisi yönünden tanzim olunan … tarih ve …-…-… sayılı vergi inceleme raporuyla davacı şirketin 2016 yılında bir kısım büyükbaş ve küçükbaş hayvan ile çiğ süt satışına ilişkin fatura düzenlemeyerek, aktifinde kayıtlı olmayan araçlara ait akaryakıtları gider yazarak, bazı maliyetleri yanlış hesaplayarak bir kısım hasılatını kayıt ve beyan dışı bıraktığının tespit edildiği, bu hasılat tutarının davacı şirketin 2016 dönemi kazancına ilave edilmesiyle olması gereken kurumlar vergisi matrahının hesaplandığı, oluşan yeni durumla birlikte davacının mahsup hakkını kullanabileceği 2017 yılına devreden geçmiş dönem zararlarının değişerek devam ettiği, yukarıda bahsi geçen inceleme raporu esas alınarak tanzim olunan … tarih ve …-…-… sayılı vergi inceleme raporuyla davacının 2017 yılı geçici vergi beyanlarının yeniden düzenlendiği, uyuşmazlıkta, davacı şirket vekili tarafından, dava konusu cezalı tarhiyatın dayanağı olan vergi inceleme raporunun, kayıt dışı hasılat hesabına ilişkin birçok maddi hata barındırdığının iddia olunması üzerine, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3. maddesinde vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu kuralı gereği re’sen araştırma ilkesi uyarınca davacı şirketin uyuşmazlık konusu döneme ait yasal defter ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak oluşacak duruma göre bir karar verilmesi amacıyla davacı şirketten 2015, 2016 ve 2017 takvim yıllarına ilişkin yasal defter ve belgelerinin Mahkemelerine ibrazı istenildiği, bilirkişi raporunda yer alan veriler ve dava dosyası bir arada değerlendirildiğinde, büyükbaş hayvan, çiğ inek sütü ve küçükbaş hayvan satımına, stoklarda yer almayan salça kutularına ilişkin kayıt dışı hasılat ile aktifte kayıtlı olmayan araçlara ilişkin fazla yazılan gidere ilişkin bilirkişi raporundaki tespitlerin yerinde ve hükme esas alınabilir nitelikte görüldüğü, bu itibarla anılan kalemlere isabet eden tutarın davacının 2016 kurumlar vergisi matrahına eklenmesi gerektiği, küçükbaş hayvan sigortasıyla ilgili fazladan yazılan giderin 30.734,89-TL alınması, salça kutularının bedelinin 147.283,49-TL ve büyükbaş hayvan maliyet olarak 84.000,00-TL'nin maliyet unsurları içerisine eklenmesi suretiyle yapılan hesaplama neticesinde, geçmiş yıl zararının değiştiği, bu değişimin de uyuşmazlık dönemi geçici vergi matrahını değiştirdiği, yeniden düzenlenen 2017 yılı geçici vergi beyanlarına göre 2017/Ekim-Aralık döneminde kayıt ve beyan dışı bırakılan fark geçici verginin 22.966,89-TL olduğu, hesaplanan geçici vergi aslı üzerinden kesilen vergi ziyaı cezasının 22.966,89-TL'ye isabet eden kısmında hukuka aykırılık, fazlaya isabet eden kısımında ise hukuka uyarlık bulunmadığı, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 120. maddesi uyarınca mahsup dönemi geçen, diğer bir ifadeyle mahsup imkanı kalmayan geçici vergi asılları için tarhiyat yapılamayacağından, davacı şirket adına re'sen tarh edilen geçici vergi aslında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, geçici vergi asılları ile kesilen vergi ziyaı cezasının 22.966,89-TL'yi aşan kısmı yönünden davanın kabulü ile bu kısımların kaldırılmasına, kesilen vergi ziyaı cezasının 22.966,89-TL'ye isabet eden kısmı yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurularına Vergi Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Hayvan yetiştiriciliği sektöründe hastalık sonucu ölümlerin olağan olduğu, Mahkeme tarafından hükme esas alınan bilirkişi raporuna yaptıkları itirazın dikkate almayarak eksik inceleme ile karar verdiği iddiasıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davacının temyiz isteminin reddine,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin Vergi Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurularının reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyize konu kısmının ONANMASINA,
3.Temyiz isteminde bulunan davacıdan 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca hesaplanacak nispi harç alınmasına,
4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 29/09/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.