T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/3819
Karar No : 2022/4431
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Yapı Endüstri San. ve Tic. Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; davacının, Kayseri ili, Kocasinan ilçesi, ... Mahallesi, ... Bulvarı, No:... adresindeki işyerinde fırıncılık faaliyetinde bulunmak üzere işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi istemiyle yaptığı başvurusunun söz konusu yerin imar planında ayrık nizamda müstakil parselde bulunmadığı gerekçesiyle reddine ilişkin ... günlü, ... sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; dava konusu taşınmazın müstakil olmadığı, karkas apartmanda kat mülkiyeti şeklinde yapıldığı ve ruhsatlandırıldığı görülmüş olmakla birlikte; 2010 yılında yapılan değişiklikle ekmek fırınlarının müstakil binalarda olması şartının getirildiği hususu ile 13/04/1994 tarihinde alınan yapı ruhsatında bina zemininin fırın olarak kullanılacağının da belirtilmiş olduğu hususu birlikte değerlendirildiğinde, yönetmelik değişikliğinden önce fırın açma iradesini ortaya koyan ve bu yönde girişimlerde bulunan davacının sonradan yapılan Yönetmelik değişikliğinden etkilenmemesi gerektiği, öte yandan davalı idarece dava konusu işleme gerekçe olarak gösterilen 25/07/2010 günlü, 27652 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 1. maddesi ile İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 5.maddesinin birinci fıkrasına eklenen (m) bendinin de Danıştay Sekizinci Dairesi'nin 25/06/2014 günlü, E:2010/9072, K:2014/5707 sayılı kararı ile iptaline karar verildiği, bu itibarla işlemin yasal dayanağının da ortadan kalktığı hususları dikkate alındığında, davacının fırın açmak için işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi yolundaki talebinin reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği; diğer taraftan, 26/11/2014 günlü, 29187 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin Geçici 3. maddesinde; "bu maddenin yayımı tarihinden önce yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi özel yapı şekline uygun olarak düzenlenen ve bu haliyle tapu kütüğüne tescil edilen yapılarda açılacak fırınlarda ayrık nizamda müstakil bina şartının aranmayacağı" hükmü getirildiğinden, davalı idarece bu hususun gözetilmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; Mahkemece 26/11/2014 tarihinde yürürlüğe giren Geçici 3. maddenin dayanak yapıldığı; Mahkeme karar tarihinin ise 25/11/2014 olup bu tarihte yürürlükte olmayan yönetmelik hükmü dayanak yapılamayacağı için kararın hukuka aykırı olduğu; ayrıca, dava konusu taşınmazın ayrık nizam müstakil bina şartını taşımadığı gibi aynı zamanda fırın için asgari şart olarak gereken 250 m² alan şartını taşımadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile İdare Mahkemesi kararının, gerekçesi değiştirilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesi tarafından Danıştay Onuncu Dairesine ve Danıştay Onuncu Dairesi tarafından ise, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY : Davacının, Kayseri ili, Kocasinan ilçesi, ... Mahallesi ... Bulvarı, No:... adresindeki işyerinde fırıncılık faaliyetinde bulunmak üzere işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi istemiyle yaptığı başvurusunun söz konusu yerin imar planında ayrık nizamda müstakil parselde bulunmadığı gerekçesiyle reddine ilişkin ... günlü, ... sayılı işlemin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
25/07/2010 günlü, 27652 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğe 26/11/2014 günlü, 29187 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelikle eklenen Geçici 3. maddesinde, "Bu maddenin yayımı tarihinden önce yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi özel yapı şekline uygun olarak düzenlenen ve bu haliyle tapu kütüğüne tescil edilen yapılarda açılacak fırınlarda ayrık nizamda müstakil bina şartı aranmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan ancak ayrık nizamda müstakil binada bulunmayan ekmek fırınları devredilemez." hükmü yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Her ne kadar, temyize konu Mahkeme kararında, davalı idarece dava konusu işleme gerekçe olarak gösterilen 25/07/2010 günlü, 27652 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 5. maddesinin 1. fıkrasına eklenen (m) bendinin, Danıştay Sekizinci Dairesi'nin 25/06/2014 günlü, E:2010/9072, K:2014/5707 sayılı kararıyla iptaline karar verildiği, bu itibarla dava konusu işlemin yasal dayanağının ortadan kalktığı gerekçesine yer verilmişse de; anılan kararın Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 23/12/2015 günlü, E:2014/3722, K:2015/5499 sayılı kararı ile bozulduğu, Dairemizin 04/11/2019 günlü, E:2019/914, K:2019/7372 sayılı kararı ile bozmaya uyularak davanın reddine karar verildiği; 26/11/2014 günlü, 29187 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin Geçici 3. maddesinde, "Bu maddenin yayımı tarihinden önce yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi özel yapı şekline uygun olarak düzenlenen ve bu haliyle tapu kütüğüne tescil edilen yapılarda açılacak fırınlarda ayrık nizamda müstakil bina şartı aranmaz." hükmünün yer aldığı anlaşılmaktadır.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelikte yapılan değişiklikle, ülkemiz genelinde yeni açılacak ekmek fırınlarının ayrık nizamda müstakil binada faaliyet göstermelerinin esas alındığı; anılan Yönetmeliğin Geçici 3. maddesiyle de, yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesi özel yapı şekline uygun olarak düzenlenen ve bu haliyle tapu kütüğüne tescil edilmiş yapılarda açılacak fırınlarda ayrık nizam koşulu aranmayarak geçiş sürecinin öngörüldüğü ve mülkiyet haklarının korunmasının amaçlandığı, mevcut apartman altı fırınların, kazanılmış hak ilkesi gereği çalışmasına izin verildiği, ancak kamu düzenini sağlamak ve eşitlik ilkesi gereği devrinin yasaklandığı; bu durumda mevcut fırınlar ile henüz açılmamış ama tapuya tescilini yaptırmış olan fırınlar için hak kaybı yaşatılmadığı, Yönetmelikte kazanılmış hakların korunduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davacı tarafından ekmek fırını olarak ruhsatlandırılması istenilen taşınmazın yapı ruhsatında, yapı kullanma izin belgesinde ve tapu kaydında niteliğinin "fırın" olarak belirtildiği ve bunların Yönetmeliğe eklenen Geçici 3. maddenin yayım tarihi olan 26/11/2014 tarihinden önce düzenlendiği dikkate alındığında, ekmek fırını olarak ruhsatlandırılabilmek için geçici madde kapsamında kaldığı anlaşılan taşınmaza ilişkin ruhsat başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık; dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren (15) onbeş gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 22/09/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.