T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/3831
Karar No : 2022/5693
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; Bursa ili, Mudanya ilçesi, … Mahallesi, … Caddesi, … Sitesi, … Blok, No:… adresinde bulunan mimarlık ofisi olarak kullanılan işyerine yönelik … günlü, … sayılı işyeri açma izin belgesinin iptaline ilişkin … günlü, … sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; olayda, 23/02/2014 günlü ilk denetim formunun aynı tarihte davacı çalışanına tebliğ edildiği, bu tutanakta sadece harca esas kullanım alanının artırıldığına dair bir aykırılığın tespit edildiği yer almakta iken, 17/02/2014 günlü ikinci tutanakta ayrıca kat maliklerinden oy birliği ile karar alması şartının taşınmadığına dair bir aykırılık daha eklendiği, bu denetim formunda işyeri sahibinin/sorumlusunun imzasının bulunmadığı ve bu denetim formunun davacı tarafa tebliğ edilmediği, davacı tarafından da ruhsata aykırılığın giderildiği halde bu tarihte işyerine davalı idarece gelinmediği, denetim yapılmadığının ileri sürüldüğü, bu durumda davacıya ruhsata aykırılığın giderilmesi için verilen 15 günlük sürenin bitiminden sonra usulune uygun olarak denetim yapılmadan tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; 23/01/2014 günlü denetime istinaden kat maliklerinin oy birliğiyle karar alması gerektiğinin ve 100 m² kullanım alanını aştığının bildirilerek davacıya 15 gün süre verildiği, ancak belirtilen hususlara uyulmadığı için 20/02/2014 tarihinde ruhsatın iptal edildiği, dava konusu taşınmazın projede konut olduğu, idare tarafından tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek, mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ :Dava dosyasının incelenmesinden, davacıya gönderilen … günlü, … sayılı yazıda, Danıştay Sekizinci Dairesinin 29/03/2013 günlü, E.2012/7482, K.2013/2535 sayılı kararından bahisle, işyerinin çalışması için kat maliklerinin oy birliğiyle karar alması ve 100 m² olan kullanım alanı büyütüldüğünden ruhsatta belirlenen alanda faaliyet göstermek üzere 15 gün süre verildiği, süre sonunda ruhsat hilafına faaliyet gösterildiğinin tespit edilmesi halinde işyerine verilen işletme ruhsatının iptal edileceğinin 30/01/2014 tarihinde işyeri çalışanlarına tebliğ edildiği, … günlü, … sayılı yazı ile süre sonunda tebligat hükümlerine riayet edilmediği hususu 17/02/2014 günlü denetim formundan anlaşıldığından, Başkanlık Makamının … günlü, … sayılı Olur'u ile … günlü … sayılı işyeri açma izin belgesinin iptal edilmesi üzerine, bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Davacı tarafından, mimarlık ofisi olarak kullanılan taşınmazın tapu kütüğünde mesken olduğu, mesken niteliğindeki bağımsız bölümün işyeri olarak kullanılabilmesi için kat maliklerinin oybirliğiyle aldığı kat malikleri kurul kararının bulunması gerektiği açıktır.
Konuyla ilgili olarak, davacıya ait … günlü … sayılı işyeri açma izin belgesinin iptaline ilişkin … günlü … sayılı işlemin iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesinin … günlü, E…., K…. sayılı kararıyla dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, davalı idarece mahkeme kararı uygulanmak suretiyle mimarlık hizmetleri faaliyet konulu işyeri için … günlü … sayılı işyeri açma izin belgesinin yeniden düzenlendiği, mahkemece verilen iptal kararının Danıştay Sekizinci Dairesinin 18/03/2014 günlü, E.2011/9214, K.2014/2155 sayılı kararıyla bozulduğu, davacının karar düzeltme talebinin Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesinin 06/04/2015 günlü, E.2015/9132, K.2015/1013 sayılı kararıyla reddedildiği, bozmaya uyulmak suretiyle, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamında kat maliklerince oy birliğiyle alınmış muvafakat bulunmaması nedeniyle ... İdare Mahkemesince davanın reddi yolunda verilen … günlü, E…., K…. sayılı kararın temyiz edilmeyerek kesinleştiği görülmektedir.
Yine, davacı ... tarafından, mimarlık bürosuna işletme ruhsatı alınması için bir aylık süre tanınması, verilen sürede ruhsat alınmadığı takdirde ruhsat alınıncaya kadar işyerinin kapatılmasına ilişkin … günlü … sayılı işlemin iptali istemiyle açılan davada, dava konusu işlemin iptali yolunda ... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E…., K…. sayılı kararın, Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesinin 28/09/2015 günlü, E.2015/6440, K.2015/3595 sayılı kararıyla bozulduğu, bozmaya uyulmak suretiyle davanın reddi yolunda verilen ... İdare Mahkemesinin … günlü, E…., K…. sayılı kararının temyiz edilmeyerek kesinleştiği görülmektedir.
Davalı idarenin emsal olarak belirttiği, davacıya ait işyerinin bulunduğu … Sitesi No:… adresinde faaliyette bulunan … Tekstil firmasına ait "müteahhitlik ve mühendislik hizmetleri" faaliyet konulu işyerine ait işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin işlemin iptali talebiyle açılan davada, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamında kat maliklerince oy birliğiyle alınmış muvafakat bulunmaması nedeniyle ... İdare Mahkemesince davanın reddi yolunda verilen … günlü, E…. K…. sayılı kararın, Danıştay Sekizinci Dairesinin 15/05/2012 günlü, E.2012/3191, K.2012/2400 sayılı kararıyla onandığı, davacının karar düzeltme talebinin Danıştay Sekizinci Dairesinin 29/03/2013 günlü, E.2012/7482, K.2013/2535 sayılı kararıyla reddedildiği görülmektedir.
Yukarıda zikredilen mahkeme kararlarının incelenmesinden, Bursa ili, Mudanya ilçesi, … Mahallesi, … Caddesinde bulunan … Sitesi kat maliklerinin, gerek … Blok No:… adresinde faaliyet gösteren davacıya ait "mimarlık ofisi" için, gerekse A Blok No:… adresinde faaliyet gösteren ... Tekstil firması tarafından işletilen "müteahhitlik ve mühendislik hizmetleri" konulu işyeri için muvafakat vermedikleri anlaşılmaktadır.
Buna göre, davacı tarafından mimarlık ofisi olarak kullanılan işyeri için kat malikleri kurulundan oybirliğiyle alınmış bir muvafakatın bulunmadığı ve ruhsat iptaline ilişkin ilk işlemin tesis edildiği 2010 yılından itibaren davacının bu yönde bir karar getiremediği dikkate alındığında, davalı belediyenin kat malikleri kurul kararı getirilmesi için davacıya 15 günlük süre vermesine gerek olmadığı; kaldı ki, … tarih … sayılı yazı ile, Danıştay Sekizinci Dairesinin 29/03/2013 günlü, E.2012/7482, K.2013/2535 sayılı kararı da zikredilmek suretiyle, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nu uyarınca kat maliklerinin oybirliği ile karar alması gerektiğinin davacıya bildirildiği görülmektedir.
Diğer taraftan, davacı tarafından mimarlık ofisi olarak kullanılan işyerine verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatı 100 m² alan için düzenlenmiş olduğu halde, ruhsat hilafına kullanım alanının büyütüldüğünün tespit edilmesi üzerine, … tarih … sayılı yazı ile, ruhsatta belirtilen alana geri dönülmesi gerektiği belirtilmek suretiyle, bu hususta davacıya 15 gün süre verilerek, belirtilen eksikliklerin giderilmemesi halinde işletme ruhsatının iptal edileceği bildirilmiştir.
Daha sonra, 17/02/2014 tarihli Denetim Formu ile, belirtilen süre sonunda kat maliklerinin oybirliğiyle karar alması ve 100 m² ruhsat alanına geri dönmesi yönündeki eksikliklerin giderilmediği tespit edilerek, Başkanlık Makamının … günlü … sayılı Olur'u ile dava konusu işyerine ait işyeri açma ve çalışma ruhsatı iptal edilmiştir.
Bu itibarla, davalı idare tarafından tesis edilen işlem tümüyle hukuka uygun olduğundan, temyiz talebinin kabulü ile, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Onyedinci Dairesi tarafından Danıştay Onuncu Dairesine, Danıştay Onuncu Dairesi tarafından da, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Bursa ili, Mudanya ilçesi, … Mahallesi, … Caddesi … Sitesi … Blok No:… adresinde bulunan işyerine yönelik … günlü, … sayılı işyeri açma izin belgesinin iptaline ilişkin … günlü, … sayılı işlemin iptali istemiyle temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun'un 3. maddesinde, belediye hudutları ve mücavir alan içinde kalan işyeri ve işletmelerden büyükşehir belediyesi olan yerlerde, sıhhi ve sair işletmeler için büyükşehir belediyesi içinde kalan diğer belediye başkanlıklarının işyeri açma ve çalışma ruhsatını vermeye yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.
634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nun "yasak işler" başlıklı 24. maddesi 2. fıkrasında, "Anagayrimenkulün, kütükte mesken olarak gösterilen bağımsız bir bölümünde sinema, tiyatro, kahvehane, gazino, pavyon, bar, kulüp, dans salonu ve emsali gibi eğlence ve toplantı yerleri ve fırın, lokanta, pastahane, süthane gibi gıda ve beslenme yerleri ve imalathane, boyahane, basımevi, dükkan, galeri ve çarşı gibi yerler, ancak kat malikleri kurulunun oybirliği ile vereceği kararla açılabilir (...)" hükmüne yer verilmiştir.
10/08/2005 günlü, 25902 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in 5. maddesinde; "İşyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerleri aşağıda belirtilen şartları taşımak zorundadır: ... b) 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamına giren gayrimenkullerin, tapu kütüğünde mesken olarak gösterilen bağımsız bölümlerinde sinema, tiyatro, kahvehane, gazino, pavyon, bar, kulüp, dans salonu ve benzeri eğlence ve toplantı yerleri; fırın, lokanta, pastane, süthane gibi gıda ve beslenme yerleri; imalathane, boyahane, basımevi, dükkan, galeri ve çarşı gibi işyerlerinin açılması hususunda kat maliklerinin oy birliği ile karar alması..." hükmüne; aynı Yönetmeliğin 13. maddesinde ise "... İşyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verilir. Verilen süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde, ruhsat iptal edilerek işyeri kapatılır." hükmü yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Dava dosyasının incelenmesinden, davacıya gönderilen … günlü, … sayılı yazıda, Danıştay Sekizinci Dairesinin 29/03/2013 günlü, E.2012/7482, K.2013/2535 sayılı kararından bahisle, işyerinin çalışması için kat maliklerinin oy birliğiyle karar alması ve 100 m² olan kullanım alanı büyütüldüğünden ruhsatta belirlenen alanda faaliyet göstermek üzere 15 gün süre verildiği, süre sonunda ruhsat hilafına faaliyet gösterildiğinin tespit edilmesi halinde işyerine verilen … günlü, … sayılı işletme ruhsatının iptal edileceğinin 30/01/2014 tarihinde işyeri çalışanlarına tebliğ edildiği, … günlü, … sayılı yazı ile süre sonunda tebligat hükümlerine riayet edilmediği, 17/02/2014 günlü denetim formundan anlaşıldığından Başkanlık Makamının … günlü, … sayılı Olur ile … günlü, … sayılı işyeri açma izin belgesinin iptal edildiği anlaşılmaktadır.
Davacı tarafından, mimarlık ofisi olarak kullanılan işyerine verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatının 100 m² alan için düzenlenmiş olduğu, yapılan denetimde, ruhsat hilafına kullanım alanının büyütüldüğü tespit edilerek, bu hususla birlikte kat maliklerinin muvafakatini olması için davacıya … günlü … sayılı yazı ile 15 gün süre verildiği, 17/02/2014 tarihli denetim formunda bu hususun yerine getirilmediğinin tespit edildiğinin belirtildiği görülmektedir.
Diğer taraftan, davacı tarafından mimarlık ofisi olarak kullanılan taşınmazın tapu kütüğünde mesken olduğu, mesken niteliğindeki bağımsız bölümün işyeri olarak kullanılabilmesi için kat maliklerinin oybirliğiyle aldığı kat malikleri kurul kararının bulunması gerektiği açıktır.
Konuyla ilgili olarak, davacıya ait … günlü, … sayılı işyeri açma izin belgesinin iptaline ilişkin … günlü, … sayılı işlemin iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesinin … günlü, E…., K…. sayılı dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi üzerine, idare tarafından yargı kararı uygulanmak suretiyle işyeri için … günlü, … sayılı işyeri açma izin belgesinin ihya edildiği, mahkeme kararının Danıştay Sekizinci Dairesinin 18/03/2014 günlü, E.2011/9214, K.2014/2155 sayılı kararıyla bozulduğu, davacının karar düzeltme talebinin Danıştay (Kapatılan) Onyedinci Dairesinin 06/04/2015 günlü, E.2015/9132, K.2015/1013 sayılı kararıyla reddedildiği, bozmaya uyulmak suretiyle, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamında davacı tarafından mimarlık ofisi olarak kullanılan tapuda mesken niteliğindeki yer için, kat maliklerinin oy birliğiyle alınmış kararı bulunmadığından davanın reddi yolunda verilen ... İdare Mahkemesinin … günlü, E…., K…. sayılı kararının temyiz edilmeyerek kesinleştiği görülmektedir.
Bu durumda, davacı tarafından mimarlık ofisi olarak kullanılan işyerine verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatının 100 m² alan için düzenlenmiş olduğu, ruhsat hilafına kullanım alanının büyütüldüğü, yine mezkur taşınmazın tapu kayıtlarına göre niteliğinin "mesken" olarak belirtildiği, kat malikleri kurulunun oybirliğiyle aldığı bir karar olmadan işyeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenmesinin mümkün bulunmadığı, davacıya 15 gün süre verildiği ancak belirtilen eksiklikler giderilmediğinden işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptali yolunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gibi, ... İdare Mahkemesince davacıya ait işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin davalı idarenin … günlü, … sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada verilen … gün ve K…. sayılı davanın reddi kararıyla işlem tarihi itibariyle hukuken geçerli bir işyeri açma ve çalışma ruhsatından da bahsedilemeyeceği hususu da dikkate alındığında, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 08/11/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.