Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2021/4034 E. , 2021/5403 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/4034
Karar No : 2021/5403
TEMYİZ EDENLER : 1- DAVALI : ... Kaymakamlığı - ...
2- MÜDAHİL (DAVALI YANINDA) : ... Üniversitesi Rektörlüğü
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Yardımlaşma Derneği
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; ... Üniversitesi Tıp Fakültesinde görev yapan akademisyenler tarafından kurulan Derneğin işlettiği kantinin, ... Üniversitesi Rektörlüğü tarafından 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu uyarınca tahliyesinin mülki idare amirinden istenmesi üzerine tesis edilen Yenimahalle Kaymakamlığının ... günlü, ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; Ankara İl Milli Emlak Dairesi Başkanlığı tarafından 26/04/2011 tarihli sözleşme ile 5 yıllığına davacı derneğe kiraya verilen kafeteryanın işletme hakkının, 14/01/2013 tarihli protokolle, müdahil davalı Üniversiteye devredildiği, Üniversite tarafından kira sözleşmesinin, davacıya kiralanan alana poliklinik biriminin taşınacağı ileri sürülerek, kendi ihtiyacı olması sebebiyle sözleşmenin süresi dolmadan tek taraflı olarak feshedildiğinden bahisle davacının işyerinden tahliyesinin istenildiği, davacının tahliye edilebilmesi için ... Üniversitesi Rektörlüğü tarafından özel hukuk hükümleri uyarınca adli yargıda dava açılması ve bu davada verilecek karara göre davalı idare tarafından işlem tesis edilmesi gerektiği gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptaline, karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :
Davalı Kaymakamlık tarafından, tek taraflı olarak feshedilen kira sözleşmesinden sonra ... Üniversitesi Rektörlüğü tarafından ... günlü, ... sayılı başvuru ile işyerinin 2886 sayılı Kanunun 75. maddesi uyarınca tahliyesinin istenmesi üzerine tesis edilen işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı belirtilerek İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
Müdahil Davalı Üniversite Rektörlüğü tarafından, davacının kendiliğinden taşınmazı tahliye ettiği, davanın konusuz kaldığı, idarelerinin tek taraflı fesih hakkı bulunduğu, tahliye talebi doğrultusunda tesis edilen işlemin hukuka, mevzuata uygun olduğundan Mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : İdare Mahkemesince, müdahil davalı ... Üniversitesi Rektörlüğünce, dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuat hükümleri uyarınca 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 75. maddesine göre tahliye isteme yetkisi bulunmadığından, davalı idarece tahliyeye yönelik tesis edilen işlemin bu gerekçeyle iptaline karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
... Üniversitesi Tıp Fakültesinde görev yapan akademisyenler tarafından kurulan Derneğin işlettiği kantinin, ... Üniversitesi Rektörlüğü tarafından 2886 sayılı Kanun uyarıca boşaltılmasının mülki idare amirinden istenmesi üzerine tahliye için tesis edilen Yenimahalle Kaymakamlığının ... günlü, ... sayılı işleminin iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan haliyle 75. maddesinde, Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malların gerçek ve tüzel kişilerce işgali üzerine işgal edilen taşınmaz malın idarenin talebi üzerine bulunduğu yer mülki amirince en geç 15 gün içinde tahliye ettirilerek, idareye teslim edileceği hükmüne yer verilmiştir.
27/03/2018 günlü, 30373 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 7103 sayılı Vergi Kanunları ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 26. maddesiyle, 2886 sayılı Devlet İhale Kanun'unun "ecrimisil ve tahliye" başlıklı 75. maddesinin 1. fıkrasına “Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları” ibaresinden sonra gelmek üzere, “özel bütçeli idarelerin mülkiyetinde bulunan taşınmaz mallar” ibaresi eklenerek "Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları, özel bütçeli idarelerin mülkiyetinde bulunan taşınmaz mallar ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzelkişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9 uncu maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil istenir. Ecrimisil talep edilebilmesi için, idarelerin işgalden dolayı bir zarara uğramış olması gerekmez ve fuzuli şagilin kusuru aranmaz." şeklinde değiştirilmiştir.
... Üniversitesine 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na ekli "Özel Bütçeli İdareler” başlıklı (II) sayılı cetvel bölümünde yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Mülkiyeti Hazineye ait olan taşınmazın Ankara İl Milli Emlak Dairesi Başkanlığı tarafından 26/04/2011 tarihli sözleşme ile 5 yıllığına davacı Derneğe kiralanan ...Üniversitesi Tıp Fakültesi poliklinik zemin kat yeni poliklinikler kafeterya yeri işletme hakkı devam ederken, 14/01/2013 tarihinde Hazine ve Gazi Üniversitesi Rektörlüğü arasında imzalanan protokolle bu sefer işletme hakkının müdahil ... Üniversitesine devredildiği, Üniversite tarafından kira sözleşmesinin, davacıya kiralanan yere poliklinik biriminin taşınacağı ileri sürülerek, sözleşmenin tek taraflı olarak feshedildiği, ... Üniversitesi Rektörlüğü tarafından ... günlü,... sayılı başvuru ile işyerinin 2886 sayılı Kanunun 75. maddesi uyarınca tahliyesinin davalı idareden talep edilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, tahliyesi istenilen taşımazın Hazinenin mülkiyetinde olduğu, 2886 sayılı Kanunun 75. maddesi uyarınca, taşınmazın işgali halinde, taşınmazın bulunduğu yer mülki amirinden taşınmazdan tahliyesinin Hazine tarafından istenebileceği açıktır.
Öte yandan, ... Üniversitesinin 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'na ekli "Özel Bütçeli İdareler” başlıklı (II) sayılı cetvel bölümünde yer aldığı, özel bütçeli idarelerin mülkiyetinde bulunan taşınmaz malların işgali halinde 2886 sayılı Kanunun 75. maddesi uyarınca tahliye istenmesine olanak sağlayan düzenlemenin ise 27/03/2018 günlü, 7103 sayılı Kanun ile getirildiği görülmektedir.
Bu durumda, Hazinenin mülkiyetinde olan taşınmazın 2886 sayılı Kanunun 75. maddesi uyarınca tahliyesinin istenilmesinde ... Üniversitesi Rektörlüğünün yetkisinin bulunmadığı görüldüğünden dava konusu işlemlerin iptali yolunda verilen mahkeme kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN ve MÜDAHİLİN (DAVALI YANINDA) TEMYİZ İSTEMLERİNİN REDDİNE,
2. ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın YUKARIDA BELİRTİLEN GEREKÇEYLE ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren (15) onbeş gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 23/11/2021 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Hazinenin özel mülkiyetinde olup davacı Üniversiteye tahsis edilen taşınmazların idaresi ile ilgili tüm yetkinin Üniversiteye devredildiği, davacı Üniversitenin de uyuşmazlığa konu taşınmazı 2886 sayılı Kanun çerçevesinde ihale yoluyla kiralayabileceği hususları dikkate alındığında, 2886 sayılı Kanun'un 75. maddesinin amir hükmü gereği taşınmaz tahliye edilerek fuzuli işgalin sona erdirilmesine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığından davalı ve müdahil davalı idarelerin temyiz istemlerinin kabulüyle dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği oyuyla, aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyoruz.