Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2021/4172 E. , 2022/1969 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2021/4172
Karar No:2022/1969
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... İnşaat Sanayi Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davalı idareye ait olan İzmir ili, Karşıyaka ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı ... no.lu bağımsız bölümdeki, zemin katta bulunan konutun 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu uyarınca açık teklif usûlüyle davacıya ihale edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Encümen Kararının ve anılan ihalede yatırılan teminatın iadesine yönelik yapılan başvurunun reddine dair ... tarih ve E... sayılı işlemin belirtilen taşınmaz yönünden iptali ile yatırılan teminatın iadesine karar verilmesi istenilmişir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; Davalı idareye ait olan ihale konusu taşınmazın satışışına ilişkin 05/03/2020 tarihinde açık teklif usulüyle gerçekleştirilen ihalenin ... tarih ve ... nolu encümen kararıyla davacının uhdesinde kalması üzerine ihale bedelinin 15 gün içinde ödenmesine dair ... tarih ve E... sayılı yazının davacıya 21/03/2020 tarihinde tebliğ edildiği, davacı tarafından davalı idareye 06/04/2020 tarihinde yapılan başvuruda, ... tarih ve ... nolu encümen kararının iptali ve yatırılan teminatın iadesinin talep edildiği, başvuruya verilen ... tarih ve E... sayılı cevabi yazıda, ... tarih ve ... nolu encümen kararının iptal edilmesinin ve geçici teminat bedellerinin ödenmesinin mümkün olmadığının ancak talebin 7226 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un Geçici 1. maddesi, diğer ilgili mevzuat ile 30/04/2020 tarih ve 31114 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2480 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında değerlendirilebileceğinin belirtildiği, davacı tarafından 19/06/2020 tarihinde yapılan ikinci başuruda ihale bedeli ödeme süresinin üç ay ertelenmesinin talep edildiği, ancak davacının başvurusuna herhangi bir cevap verilmediği, davacı tarafından davalı idareye 19/08/2020 tarihinde yapılan üçüncü başvuruda yatırılan teminatların iadesi talebinde bulunulduğu, anılan başvurunun ... tarih ve E... sayılı işlem ile reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı;
Davacı tarafından 06/04/2020 tarihinde davalı idareye yapılan başvurunun, ihale bedelinin 15 gün içinde yatırılmasına ilişkin davalı idarenin ... tarih ve E... sayılı işlemine karşı 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 10. maddesi kapsamında yapılmış bir başvuru olduğu, 06/04/2020 tarihli başvurunun reddine dair .... tarih ve E... sayılı ivedi yargılamaya tâbi olan işleme karşı, 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesi uyarınca, bu Kanun'un 11. maddesine göre itiraz edilemeyeceğinden, anılan işleminin tebliğ tarihinden itibaren 30 günlük dava açma süresi içinde açılması gereken işbu davanın, davacının son başvurusu üzerine tesis edilen ... tarih ve E... sayılı işlemin tebliğinden sonra 12/10/2020 tarihinde açılan işbu davada süre aşımı bulunduğundan, davanın esasının incelenmesine imkân bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, 06/04/2020 tarihli başvurunun idare tarafından açıkça reddedilmediği, talebin değerlendirilebileceğinin bildirildiğinden idareden cevap beklenildiği, idarenin cevabının kesin olmaması nedeniyle dava açma sürenin başlamayacağı, davanın, davalı idarenin 21/09/2020 tarihli ret işlemine karşı açıldığı ve süresinde olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, Mahkeme kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Mahkeme kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davalı idareye ait olanİzmir ili, Karşıyaka ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, .. parsel sayılı .. no.lu bağımsız bölümdeki, zemin katta bulunan konutun satışına ilişkin 05/03/2020 tarihinde açık teklif usulüyle gerçekleştirilen ihale ... tarih ve ... nolu Encümen kararıyla davacının uhdesinde kalmış ve ihale bedelinin 15 gün içinde ödenmesine dair ... tarih ve E... sayılı yazının davacıya 21/03/2020 tarihinde tebliğ edilmiştir.
Davacı tarafından davalı idareye 06/04/2020 tarihinde yapılan başvuruda, ... tarih ve ... nolu encümen kararının iptali ve yatırılan teminatın iadesi talep edilmiş, başvuruya verilen ... tarih ve E... sayılı cevabi yazıda, ... tarih ve ... nolu Encümen kararının iptal edilmesinin ve geçici teminat bedellerinin ödenmesinin mümkün olmadığı ancak talebin 7226 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un Geçici 1. maddesi, diğer ilgili mevzuat ile 30/04/2020 tarih ve 31114 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2480 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında değerlendirilebileceği belirtilmiştir.
Davacı tarafından 19/06/2020 tarihinde yapılan ikinci başuruda ihale bedeli ödeme süresinin üç ay ertelenmesi talep edilmiş, ancak davacının başvurusuna idare tarafından herhangi bir cevap verilmemiş, davacı tarafından davalı idareye 19/08/2020 tarihinde yapılan üçüncü başvuru ile yatırılan teminatların iadesi talebinde bulunulmuş, anılan başvurunun ... tarih ve E... sayılı işlem ile reddedilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
20/01/1982 tarihinde yürürlüğe giren 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda idari yargıda uygulanan “genel yargılama usulü” ve 7. maddesi ile devamı maddelerde de “genel dava açma süreleri” düzenlenmiş bulunmaktadır. Anılan Kanun'un 7. maddesinde, özel süre gösterilmeyen hallerde idare mahkemelerinde idari işlemlere karşı dava açma süresinin "altmış gün" olduğu ve bu sürenin yazılı bildirim tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı kurala bağlanmıştır.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na, 28/06/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 18. maddesiyle eklenen 20/A maddesiyle, bir kısım işlemlere karşı açılan davalarda, genel yargılama usulünden farklı olarak, gerek dava, gerekse temyiz aşamasında uygulanacak “ivedi yargılama usulü” getirilmiş; ayrıca, ivedi yargılama usulünde dava açma süresinin "otuz gün" olduğu ve bu Kanun'un 11. maddesi hükümlerinin uygulanmayacağı öngörülmüştür. Anılan maddede, ihaleden yasaklama kararları hariç ihale işlemlerinden doğan uyuşmazlıklar ivedi yargılama usulünün uygulanacağı işlemler arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Aktarılan kurallardan, 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesi uyarınca ivedi yargılamaya tâbi olan işlemlere karşı anılan Kanun'un 11. maddesine göre itiraz edilemeyeceği, işlemin tebliğ veya öğrenme tarihinden itibaren 30 gün içinde dava açılmasının zorunlu olduğu anlaşılmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, uyuşmazlık konusu ihalenin 05/03/2020 tarihli Encümen kararıyla davacının uhdesinde kalması üzerine davacıdan ihale bedelinin 15 gün içinde ödenmesinin istenildiği, davacı tarafından davalı idareye 06/04/2020 tarihinde yapılan başvuruda, Covid-19 salgını nedeniyle mücbir sebep halleri kapsamında 05/03/2020 tarihli Encümen kararının iptali ve yatırılan teminatın iadesinin talep edildiği, davacının başvurusuna davalı idarece verilen 07/05/2020 tarihli cevabi yazıda, 05/03/2020 tarihli Encümen kararının iptal edilmesinin ve geçici teminat bedellerinin ödenmesinin mümkün olmadığı ancak talebin 7226 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un Geçici 1. maddesi, diğer ilgili mevzuat ile 30/04/2020 tarih ve 31114 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2480 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında değerlendirilebileceğinin ifade edildiği, bunun üzerine davacı tarafından 19/06/2020 tarihinde idareye yapılan ikinci başvuruda 7244 sayılı Kanun'un 1. maddesinin (ç) bendi kapsamında ihale bedeli ödeme süresinin üç ay ertelenmesinin talep edildiği, başvuruya herhangi bir cevap verilmemesi üzerine, ihalede yatırılan davacı tarafından el konulduğu ifade edilen teminatların iadesi istemiyle 19/08/2020 tarihinde idareye tekrar başvuru yapıldığı görülmektedir.
Bu itibarla, temyize konu Mahkeme kararında her ne kadar davacı tarafından 06/04/2020 tarihinde idareye yapılan başvurunun 2577 sayılı Kanun'un 10. maddesi kapsamında yapılmış bir başvuru olarak kabul edilerek, başvurunun reddedilmesi üzerine bu işlemin tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde dava açılması gerektiği kabul edilerek davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiş ise de, teminatların 16/07/2020 tarih ve 148582 sayılı Başkanlık Olur'u ile irat kaydedildiğine dair işlemin davacıya tebliğ edilmediği göz önüne alındığında, teminatın irat kaydedildiğine dair hususların ve sonuçlarının öğrenildiği tarih olarak kabûlü gereken 19/08/2020 tarihinden itibaren 30 gün içinde doğrudan dava açılması gerektiğinden, teminatın iadesi istemiyle idareye yapılan başvurunun reddi üzerine açılan davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesine imkân bulunmadığına ilişkin Mahkeme kararında sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın süre aşımı nedeniyle reddi yolundaki yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının yukarıda belirtilen GEREKÇEYLE ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 10/05/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.