Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2021/4498 E. , 2022/3007 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/4498
Karar No : 2022/3007
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLLERİ : Av. …, Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem : … Büyükşehir Belediye Başkanlığında 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesine istinaden sözleşmeli personel statüsünde "programcı" olarak görev yapan davacının, öğrenim şartını taşımadığından bahisle, Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ın Ek 6. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin … Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı işleminin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; 5393 sayılı Kanun'un 49. maddesine istinaden sözleşmeli personel olarak çalıştırılan davacının, Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik'in ''Unvan değişikliği suretiyle atanacaklarda aranacak özel şartlar'' başlıklı 9. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendinde programcı kadrosuna atanabilmek için aranan öğrenim şartını taşımadığından bahisle sözleşmesinin feshedildiği, söz konusu Yönetmeliğin mahalli idarelerde görev yapan devlet memurlarının görevde yükselme ve unvan değişikliklerine ilişkin olduğu, davacıya uygulanamayacağı, görevde yükselme ve unvan değişikliğine yönelik bir durumun da söz konusu olmadığı, bu nedenle, davacının sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı; öte yandan, Anayasa'nın 125. maddesinin son fıkrasında yer alan ''idare, kendi eylem ve işlemlerden doğan zararı ödemekle yükümlüdür" hükmü uyarınca, hukuka aykırılığı saptanan işlem nedeniyle, yoksun kaldığı parasal haklarının davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle, dava konusu işlemin iptaline, yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ın ekinde yer alan Sözleşmeli Personel Pozisyon Unvanları ile Asgari Nitelikleri Gösterir (4) sayılı Cetvel'de programcı kadrosunda çalışabilmek için gereken asgari koşullar olan; yükseköğretim kurumlarının bilgisayar programcılığı ile ilgili bölümlerinden en az önlisans düzeyinde mezun olmak ve en az D düzeyinde KPDS veya dengi yabancı dil bilgisine sahip olmak şartı ile 04/06/2009 tarih ve 27278 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin 9. maddesinin 1. fıkrasında yer alan; bilgisayar programcılığı alanında en az iki yıllık yüksek okul mezunu olmak ve en az iki programlama dilini bildiğini belgelemek şartlarını taşımadığı anlaşılan davacının sözleşmesinin feshedilmesi işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Kadro iptali ve buna dayanılarak yapılan sözleşme fesih işleminin hukuka aykırı olduğu, hizmetine ihtiyaç kalmadığı iddiasının gerçeği yansıtmadığı, görev yaptığı süre boyunca yetersiz ya da başarısız olduğuna dair hiçbir tespitin olmadığı belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince; Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
... Büyükşehir Belediye Başkanlığında 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesine istinaden sözleşmeli personel statüsünde programcı olarak görev yapan davacının hizmet sözleşmesi, öğrenim şartını taşımadığından bahisle, Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ın Ek 6. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca feshedilmiştir.
Bunun üzerine, davacı tarafından, hizmet sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin … Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı işleminin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen bu dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesinin 3. fıkrasında, "Belediye ve bağlı kuruluşlarında, norm kadroya uygun olarak çevre, sağlık, veterinerlik, teknik, hukuk, ekonomi, bilişim ve iletişim, planlama, araştırma ve geliştirme, eğitim ve danışmanlık alanlarında avukat, mimar, mühendis, şehir ve bölge plancısı, çözümleyici ve programcı, tabip, uzman tabip, ebe, hemşire, veteriner, kimyager, teknisyen ve tekniker gibi uzman ve teknik personel yıllık sözleşme ile çalıştırılabilir..." hükmüne yer verilmiş; 5. fıkrasında, 3. ve 4. fıkra hükümleri uyarınca çalıştırılacak personel hakkında, bu Kanunla düzenlenmeyen hususlarda, vize şartı aranmaksızın 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (B) bendine göre istihdam edilenler hakkındaki hükümlerin uygulanacağı belirtilmiştir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (B) bendinde ise; sözleşmeli personel seçiminde uygulanacak sınav ile istisnaları, bunlara ödenebilecek ücretlerin üst sınırları ile verilecek iş sonu tazminatı miktarı, kullandırılacak izinler, pozisyon unvan ve nitelikleri, sözleşme fesih halleri, pozisyonların iptali ve istihdamına dair hususlar ile sözleşme esas ve usullerinin Devlet Personel Başkanlığının görüşü ve Maliye Bakanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca belirleneceği hükme bağlanmıştır.
06/06/1978 tarih ve 7/15754 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile kabul edilen ve 28/06/1978 tarih ve 16330 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar'ın 1. maddesinde; bu Esasların, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4. maddesinin (B) fıkrası hükmü uyarınca kamu idare, kurum ve kuruluşlarında mali yılla sınırlı olarak sözleşme ile çalıştırılan ve işçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileri hakkında uygulanacağı belirtildikten sonra, 22/11/2010 tarih ve 2010/1169 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile değişik 15. maddesinde; bu Esaslara eklenen Sözleşmeli Personel Pozisyon Unvanları ile Asgari Nitelikleri Gösterir (4) sayılı Cetvelde belirtilenler dışında sözleşmeli personel pozisyonları kullanılamayacağı ve talepte bulunulamayacağı, kurumların, söz konusu Cetvelde belirlenen asgari niteliklere, hizmetin gereği ilave nitelikler belirleyebilecekleri kurala bağlanmış; Sözleşmeli Personel Pozisyon Unvanları İle Asgari Nitelikleri Gösterir 4 Sayılı Cetvelin "Programcı" ünvanına ilişkin kısmında da, "Yükseköğretim kurumlarının bilgisayar programcılığı ile ilgili bölümlerinden en az önlisans düzeyinde mezun olmak veya en az önlisans mezunu olmak koşuluyla bilgisayar programcılığı alanına ilişkin ders aldığını belgelendirmek veya bu alanda Milli Eğitim Bakanlığı onaylı sertifika sahibi olmak ve en az D düzeyinde KPDS veya dengi yabancı dil bilgisine sahip olmak." düzenlemesine yer verilmiştir.
Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esasların "Sözleşmenin feshi" başlıklı Ek 6. maddesinin (a) bendinde ise, "İşe alınma açısından gerekli olan niteliklerden herhangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması" halinde, personelin sözleşmesinin tek taraflı feshedileceği düzenlenmiştir.
Aynı düzenleme, davacının Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığı ile imzalandığı hizmet sözleşmesinin 14. maddesinin (a) bendinde de yer almıştır.
Dava konusu işlemde söz edilen Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik'in 2. maddesinde, bu Yönetmeliğin, il özel idareleri, belediyeler ve bu idarelerin bağlı kuruluşları ile bunların kurdukları birlik, müessese, işletme ve bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olarak görev yapan devlet memurlarından, 5. maddede sayılan kadrolara görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakları kapsadığı vurgulanmış; "Unvan değişikliği suretiyle atanacaklarda aranacak özel şartlar" başlıklı 9. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendinde, "Programcı kadrosuna atanabilmek için; 1) Bilgisayar programcılığı alanında en az iki yıllık yüksek okul mezunu olmak, 2) En az iki programlama dilini bildiğini belgelemek," gerektiği yolunda düzenleme yapılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Davalı idare tarafından, dava konusu işlemde; davacının, Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin 9. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendinde programcı kadrosuna atanabilmek için aranan koşulları taşımadığından da söz edilmekte ise de, anılan Yönetmelik, devlet memurlarından görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakları kapsadığından, sözleşmeli personel olarak çalıştırılan davacı hakkında uygulanma olanağı bulunmamakta olup, uyuşmazlığın Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar çerçevesinde değerlendirilerek çözümlenmesi gerekmektedir.
Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esasların ekinde yer alan 4 sayılı Cetvelde ise, programcı ünvanı için aranan asgari nitelik "Yükseköğretim kurumlarının bilgisayar programcılığı ile ilgili bölümlerinden en az önlisans düzeyinde mezun olmak veya en az önlisans mezunu olmak koşuluyla bilgisayar programcılığı alanına ilişkin ders aldığını belgelendirmek veya bu alanda Milli Eğitim Bakanlığı onaylı sertifika sahibi olmak ve en az D düzeyinde KPDS veya dengi yabancı dil bilgisine sahip olmak." şeklinde belirlenmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının, 23/06/2003 tarihinde Uludağ Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Bölümünden mezun olduğu ve Ankara İli, Çankaya İlçesi, … Eğitim Kursu'nu bitirerek Milli Eğitim Müdürü tarafından onaylı … tarih ve … belge nolu kurs bitirme belgesini aldığı, dolayısıyla, lisans mezunu olması ve bilgisayar sertifikası bulunması sebebiyle, öğrenim yönünden programcı ünvanı için aranan koşulu taşıdığı, ancak diğer koşul olan "en az D düzeyinde KPDS veya dengi yabancı dil bilgisine sahip olmak" koşulunu taşıdığı yönünde dosyada herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Nitekim davalı idare de, gerek istinaf başvuru dilekçesinde, gerekse temyiz dilekçesinde; davacının bu koşulu taşıyıp taşımadığı yönünden değerlendirme yapılmadan karar verildiğini ileri sürmektedir.
Bu durumda; davacının, Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslarda "programcı" ünvanı için aranan "en az D düzeyinde KPDS veya dengi yabancı dil bilgisine sahip olma" koşulunu taşıyıp taşımadığı araştırılmak suretiyle bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak karar verildiği anlaşıldığından, dava konusu işlemin iptali ve yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine yönelik İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle dava konusu işlemin iptaline, yoksun kaldığı parasal haklarının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmediğinden …-TL harcın istemi halinde davalı idareye iadesine,
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 25/05/2022 tarihinde, kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.