Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2021/4751 E. , 2021/4718 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/4751
Karar No : 2021/4718
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … İnşaat Pazarlama Organizasyon San. Tic. Ltd. Şti.
İSTEMİN KONUSU : Davacı şirket hakkında Zonguldak ili, Karadeniz Ereğli ilçesi, … Mahallesi, … Sokak No:…'de bulunan, tapunun … pafta, …ada, … parseline kayıtlı taşınmaza davacı şirket tarafından, bekçi mopası ve demir satışında kullanılan kantar konularak, inşaat malzemesi depolanması ve açık alanda satış yapılması nedeniyle 143,00-TL idari para cezası verilmesine ve alanın giriş bölümüne konulan bekçi mopası, demir satışında kullanılan kantar ve muhtelif inşaat malzemelerinin kaldırılması için 3 gün süre verilmesine, bu süre içerisinde kaldırılmadığı takdirde belediyece kaldırılarak kaldırma masrafının %20 fazlasıyla davacı şirketten tahsiline ilişkin Karadeniz Ereğli Belediye Encümeninin … günlü, … sayılı kararının iptali istemiyle açılan davada; dava konusu işlemin iptali yolunda ... İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın onanmasına dair Danıştay Onuncu Dairesinin 28/11/2017 günlü, E:2016/6502, K:2017/5104 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
KARAR DÜZELTME TALEBİNDE
BULUNANIN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin usul ve yasaya uygun olduğu, karar düzeltme isteminin kabulü ile Daire kararının kaldırılarak, İdare Mahkemesi kararının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme isteminin kabulü ile onama kararının kaldırılarak, İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının onanmasına dair Danıştay Onuncu Dairesinin 28/11/2017 günlü, E:2016/6502, K:2017/5104 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı şirket hakkında Zonguldak ili, Karadeniz Ereğli ilçesi, … Mahallesi, … Sokak No:…'de bulunan, tapunun … pafta, … ada, … parseline kayıtlı taşınmaza davacı şirket tarafından, bekçi mopası ve demir satışında kullanılan kantar konularak, inşaat malzemesi depolanması ve açık alanda satış yapılması nedeniyle 143,00-TL idari para cezası verilmesine ve alanın giriş bölümüne konulan bekçi mopası, demir satışında kullanılan kantar ve muhtelif inşaat malzemelerinin kaldırılması için 3 gün süre verilmesine, bu süre içerisinde kaldırılmadığı takdirde belediyece kaldırılarak kaldırma masrafının %20 fazlasıyla davacı şirketten tahsiline ilişkin Karadeniz Ereğli Belediye Encümeninin … günlü, … sayılı kararının iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun “Dilekçeler Üzerinde İlk İnceleme” başlıklı 14. maddesinde, "dava dilekçelerinin maddenin 3. fıkrasında belirtilen hususlar bakımından sırasıyla inceleneceği" belirtilmiş; adı geçen Kanun'un “İlk İnceleme Üzerine Verilecek Karar” başlıklı 15. maddesinin 1/a bendinde ise, "ilk incelemede 14. maddenin 3/a bendinde belirtilen görev hususuna aykırılık görülmesi halinde adli (...) yargının görevli olduğu konularda açılan davaların reddine karar verileceği" hükmüne yer verilmiştir.
1608 sayılı Umuru Belediyeye Müteallik Ahkâmı Cezaiye Hakkında 16 Nisan 1340 Tarih ve 486 Numaralı Kanunun Bazı Maddelerini Muaddil Kanun'un 1. maddesinde, "Belediye meclis ve encümenlerinin kendilerine kanun, nizam ve talimatnamelerin verdiği vazife ve salahiyet dairesinde ittihaz ettikleri kararlara muhalif hareket edenlerle belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men veya emrettiği fiilleri işleyenlere veya yapmayanlara belediye encümenince Kabahatler Kanununun 32. maddesi hükmüne göre idari para cezası ve yasaklanan faaliyetin menine karar verilir. Bu kararda ilgili kişiye bir süre de verilebilir." hükmüne yer verilmiştir.
5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun “Genel kanun niteliği” başlıklı 3. maddesinde, "Bu Kanunun; a) İdarî yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümleri, diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmaması halinde, ... uygulanır." hükmüne; "Yaptırım türleri" başlıklı 16. maddesinde; "Kabahatler karşılığında uygulanacak olan idari yaptırımlar, idari para cezası ve idari tedbirlerden ibarettir. İdari tedbirler, mülkiyetin kamuya geçirilmesi ve ilgili kanunlarda yer alan diğer tedbirlerdir." düzenlemesine; anılan Kanun'un “Başvuru yolu” başlıklı 27/1. maddesinde de, "İdari para cezası ve mülkiyetin kamuya geçirilmesine ilişkin idari yaptırım kararına karşı, kararın tebliği veya tefhimi tarihinden itibaren en geç onbeş gün içinde, sulh ceza mahkemesine başvurulabilir" hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
1608 sayılı Yasa’nın mevcut halinde idari yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin bir düzenleme yer almamaktadır.
Dava konusu olayda uyuşmazlık; imar planında spor tesis alanına ayrılmış taşınmaz üzerine davacı şirket tarafından bekçi mopası ve demir satışında kullanılan kantar koyularak, inşaat malzemesi dopolanması ve açık alanda satış yapıldığından bahisle, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu uyarınca davacıya idari para cezası verilmesi ile alanın giriş bölümüne konulan bekçi mopası, demir satışında kullanılan kantar ve muhtelif inşaat malzemelerinin kaldırılması için 3 gün süre verilmesine, bu süre içerisinde kaldırılmadığı takdirde belediyece kaldırılarak kaldırma masrafının %20 fazlasıyla davacı şirketten tahsiline ilişkin Belediye Encümeni kararından kaynaklandığı ve bu haliyle encümen kararının, 5326 sayılı Kanun'un 16. maddesinde belirtilen idari yaptırım niteliğinde bir işlem olduğu, 1608 sayılı Kanun'unda ise idari yaptırımlara karşı itiraz konusunda görevli Mahkemenin gösterilmediği, Kabahatler Kanunu'nun 5560 sayılı Kanunla değişik 3. maddesinde belirtildiği üzere idari yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümlerin, diğer kanunlarda aksine bir hüküm bulunmaması halinde uygulanacağının açıkça belirtilmiş olması karşısında, uyuşmazlığın 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 3. ve 27/1. maddeleri gereği adli yargı bünyesinde bulunan Sulh Ceza Hâkimliğince çözümlenmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Nitekim, Uyuşmazlık Mahkemesinin istikrar kazanmış 01/04/2014 günlü, E:2014/456, K:2014/487 sayılı ve 28/12/2015 günlü, E:2015/868, K:2015/903 sayılı kararları da bu tür uyuşmazlıklarda adli yargının görevli olduğu yönündedir.
Bu durumda, İdare Mahkemesince davanın görev yönünden reddine karar verilmesi gerekirken, işin esasına girilerek bir karar verilmesinde usul hükümlerine uygunluk bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE;
2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı iptal kararının, 2577 sayılı Kanun’un temyize tabi ilk kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49/1-a maddesi uyarınca BOZULMASINA;
3. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin 3622 sayılı Kanun ile değişik 3. fıkrası uyarınca ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 06/12/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.