T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/4775
Karar No : 2023/172
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Bakanlığı adına
… Gümrük Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Denizcilik ve Gemi Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi …. Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem: Davacı adına 2011 ilâ 2016 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı antrepo beyannameleri ile bunlara bağlı transit beyannamelerinin karşılaştırılması sonucunda eşyalarda fazlalık ve noksanlık olduğunun tespit edildiğinden bahisle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 236. maddesinin 1. fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergilerinin tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; dosyanın incelenmesinden, antrepoda yapılan usulsüzlüklere ilişkin ihbar dilekçesinin 23/11/2017 tarihinde davalı idarenin bilgisine girdiği, bu tarihten itibaren üç yıl içerisinde tahakkuk kararı alınarak davacıya tebliğ edildiği anlaşıldığından davacının zamanaşımı iddiasının yerinde görülmediği; olayda dava konusu ödeme emrine konu vergilerin elektronik ortamda usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen itiraz edilmeksizin ihtilafsız olarak kesinleştiği, davacının, borcun olmadığı veya kısmen ödendiği yönünde herhangi bir iddiasının bulunmadığı gibi dosya kapsamına göre de böyle bir durumun mevcut olmadığının anlaşılması karşısında, usulüne uygun olarak kesinleşen ve vadesinde ödenmeyen kamu alacağının tahsili amacıyla ödeme emri düzenlenmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Olayda, uyuşmazlık konusu beyannamelerin 17/05/2011 ile 18/06/2016 tarihleri arasında tescil edilmesine karşın, tahakkuk kararının 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nu 197. maddesinde belirtilen 3 yıllık süre geçirildikten sonra 26/09/2019 tarihinde tebliğ edildiğinin anlaşılması karşısında, açılmış ceza davası da bulunmadığından olayda ödeme emri içeriği vergilerin tahakkuk zamanaşımına uğradığı sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulü ile mahkeme kararının kaldırılmasından sonra dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu ödeme emri içeriği vergilerin zamanaşımına uğramadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Olayda, antrepo rejimi şartlarının ihlal edildiği hususuna dair ihbar dilekçesinin 23/11/2017 tarihinde davalı idarenin bilgisine girdiği dikkate alındığında, bu tarih itibarıyla, üç yıllık zamanaşımı süresi içerisinde tahakkuk ettirilerek 26/09/2019 tarihinde davacıya tebliğ edildiği anlaşılan gümrük vergilerinin zamanaşına uğradığından söz edilemeyeceğinden temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı adına 2011 ilâ 2016 yıllarında tescilli muhtelif tarih ve sayılı antrepo beyannameleri ile bunlara bağlı transit beyannamelerinin karşılaştırılması sonucunda eşyalarda fazlalık ve noksanlık olduğunun tespit edildiğinden bahisle 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 236. maddesinin 1. fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen gümrük ve katma değer vergilerinin tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 183. maddesinin 1. fıkrasında, gümrük gözetimi altındaki ithalat vergilerine tabi eşyanın, kanuna aykırı olarak gümrük gözetimi dışına çıkarılması halinde gümrük yükümlülüğünün doğacağı; 2. fıkrasında, gümrük yükümlülüğünün, eşyanın gümrük gözetiminden çıkarıldığı tarihte başlayacağı; 3. fıkrasında, bu Kanun hükümlerine göre, eşyayı gümrük gözetiminden çıkaran, bu çıkarma işine iştirak eden ve eşyanın gümrük gözetiminden çıkarıldığını bilen veya normal olarak bilmesi gereken, söz konusu eşyayı elde eden veya elinde bulunduran ve bu eşyayı elde ettiği veya aldığı sırada gümrük gözetiminden çıkarıldığını bilen veya normal olarak bilmesi gereken, eşyanın geçici depolanmasında veya tabi tutulmuş olduğu gümrük rejiminin kullanılmasından doğan yükümlülükleri yerine getirmesi gereken kişilerin gümrük vergilerinden sorumlu oldukları hüküm altına alınmıştır.
Aynı Kanun'un 236. maddesinin 1. fıkrasında, teminat alınmış olsa bile, gümrük işlemlerine başlanmadan veya bu işlemler bitirilip gümrük idaresinin izni alınmadan gümrük antrepoları veya gümrük idaresince eşya konulmasına izin verilen yerlerden kısmen veya tamamen eşya çıkarılması veya buralardaki eşyanın değiştirilmesi ya da yapılan sayımlarda kayıtlara göre eşyanın bir kısmının noksan olduğunun anlaşılması hallerinde, bu eşyanın gümrük vergilerinin yanı sıra gümrüklenmiş değerinin iki katı idari para cezası verileceği kurala bağlanmıştır; 197. maddesinin 2. fıkrasında ise yapılan denetimler sonucunda hiç alınmadığı veya noksan alındığı belirlenen veya 1. fıkrada belirtilen şekilde tebliğ edilmeyen gümrük vergilerine ilişkin tebligatın, gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihten itibaren üç yıl içinde yapılacağı hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen hükümlere göre, eşyanın Kanun'a aykırı olarak gümrük gözetiminden çıkarılması durumunda ortaya çıkan gümrük yükümlülüğü nedeniyle beyanname sahibi, bu fiile iştirak eden ve eşyanın çıkarıldığını bilen veya bilmesi gereken kişilerin sorumlu olduğu açıktır.
Öte yandan, antrepo rejimine tabi tutulan eşyalar bakımından, gümrük yükümlülüğü rejim şartlarının ihlali halinde doğmakta olup, fazlalık veya noksanlık tespit edilmesi halinde alınacak tahakkuk ve para cezası kararlarının, rejim şartlarının ihlal edildiğine ilişkin bahse konu tespitin gümrük idaresinin bilgisine girdiği tarihten itibaren üç yıllık zamanaşımı süresi içinde ilgilisine tebliğ edilmesi zorunludur.
Olayda, antrepo rejimi şartlarının ihlal edildiği hususuna dair ihbar dilekçesinin 23/11/2017 tarihinde davalı idarenin bilgisine girdiği dikkate alındığında, bu tarih itibarıyla, üç yıllık zamanaşımı süresi içerisinde tahakkuk ettirilerek 26/09/2019 tarihinde davacıya tebliğ edildiği anlaşılan gümrük vergilerinin zamanaşına uğradığından söz edilemeyeceğinden, dava konusu ödeme emrinin diğer yönlerden hukuka uygunluğunun incelenmesi suretiyle karar verilmek üzere temyize konu Daire kararının bozulması gerekmiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2…. Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,
4. Yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 31/01/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.