Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2021/4845 E. , 2022/2196 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2021/4845
Karar No : 2022/2196
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …. Bakanlığı - ANKARA
VEKİLİ : …, Hukuk Müşaviri (E-Tebligat)
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Antalya ili, … ilçesi, … ada, … sayılı parsel üzerindeki …, … ve … YİBF numaralı yapıların 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun'un 2. maddesinin 4. fıkrasının (a), (c) ve (g) bentlerinde öngörülen esaslara göre denetlemediğinden bahisle … Yapı Denetim Ltd. Şti.'ye aynı Kanun’un 8. maddesi gereğince idari para cezası verilmesine sebep olduğundan bahisle, anılan şirketin sorumlu denetim elemanı (makine mühendisi-proje ve uygulama denetçisi) olan davacının, anılan Kanun'un 8. maddesinin 8. fıkrası uyarınca denetçi belgesinin iptal edilmesi ve 3 yıl süreyle herhangi bir yapı denetim kuruluşunda idari veya teknik bir görev almaması ve ortağı da olmaması için Bakanlıkça kayıtlarının tutulmasına ilişkin 27/07/2019 tarih ve 30844 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan … tarih ve … sayılı davalı idare işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dava konusu işlemin 4708 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca tesis edildiği, söz konusu maddede 23.04.2015 tarihinden itibaren geçerli olacak şekilde yapılan değişiklik ile somut olay açısından daha ağır yaptırımların getirildiği, fiilin işlendiği tarihte yürürlükte olan mevzuatta denetçi mimar ve denetçi mühendislerin belgelerinin iptal edileceğine dair hükme yer verilmediği, ayrıca yeni Kanunda, denetçilerin denetim faaliyetinde bulunamayacağı süreyi de belirleyen denetim firmasının faaliyetten men edileceği sürenin 3 yıl olarak belirlendiği, oysa mülga Kanun maddesinde geçici durdurma ve bir yıla kadar faaliyetten men cezası verileceğinin öngörüldüğü dikkate alındığında, fiilin işlendiği tarihte yürürlükte bulunan yasa hükmünün davacı lehine olduğu açık olup, dava konusu fillerin işlendiği tarihin 23.04.2015 tarihinden önce gerçekleştiğinin anlaşılması karşısında, cezai yaptırımlara ilişkin mevzuatta yapılan değişikliklerde lehe olan hükümlerin ilgililer hakkında uygulanması gerektiğinden, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, idari işlemlerin yargısal denetiminin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılmasının idare hukukunun ilkelerinden olduğu, cezayı gerektiren fiilin mevzuata aykırılığının gerçekleştiği dönem itibarıyla değerlendirildiğinde yeni iş almaktan men cezasına sebebiyet veren davacının sorumluluğunun bulunduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın Dairemiz kararında belirtilen gerekçe ile onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, 29/10/2021 günlü, 31643 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 85 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 1. maddesi uyarınca, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin Altıncı Kısmının Dördüncü Bölümünün başlığı "Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği" şeklinde değiştirildiğinden, husumetin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı yerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına yöneltilmesine karar verilerek, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Antalya ili, … ilçesi, … ada, … sayılı parsel üzerindeki …, … ve … YİBF numaralı yapıların 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun'un 2. maddesinin 4. fıkrasının (a), (c) ve (g) bentlerinde öngörülen esaslara göre denetlemediğinden bahisle Aydemir Yapı Denetim Ltd. Şti.'ye aynı Kanun’un 8. maddesi gereğince idari para cezası verilmesine sebep olduğundan bahisle, anılan şirketin sorumlu denetim elemanı (makine mühendisi-proje ve uygulama denetçisi) olan davacının, anılan Kanun'un 8. maddesinin 8. fıkrası uyarınca denetçi belgesinin iptal edilmesi ve 3 yıl süreyle herhangi bir yapı denetim kuruluşunda idari veya teknik bir görev almaması ve ortağı da olmaması için Bakanlıkça kayıtlarının tutulmasına ilişkin 27/07/2019 tarih ve 30844 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan … tarih ve … sayılı davalı idare işlemi tesis edilmiştir.
Bunun üzerine görülmekte olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT ve HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun'un, "Yapı denetim kuruluşları ve görevleri" başlıklı 2. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendinde; "Proje müelliflerince hazırlanan, yapının inşa edileceği arsa veya arazinin zemin ve temel raporları ile uygulama projelerini ilgili mevzuata göre incelemek, proje müelliflerince hazırlanarak doğrudan kendilerine teslim edilen uygulama projesi ve hesaplarını kontrol ederek, ilgili idareler dışında başka bir kurum veya kuruluşun vize veya onayına tabi tutulmadan, ilgili idareye uygunluk görüşünü bildirmek" (c) bendinde; yapının, ruhsat ve ekleri ile mevzuata uygun olarak yapılmasının denetlenmesi, (g) bendinde; ruhsat ve eklerine aykırı uygulama yapılması halinde durumun üç iş günü içinde ilgili idareye bildirilmesi yapı denetim kuruluşlarının görevleri arasında sayılmış, aynı Kanunun 8. maddesinin 8. fıkrasında ise; yapı denetim kuruluşuna üç defa idari para cezası verilmesine sebep olduğu anlaşılan denetçi mimar ve denetçi mühendislerin belgeleri, Merkez Yapı Denetim Komisyonunun kararı ile iptal edileceği, bu suretle belgesi iptal edilen denetçi mimar ve denetçi mühendisler, üç yıl süre ile herhangi bir yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunda idari veya teknik bir görev alamayacağı ve başka bir yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunun ortağı da olamayacağı kurala bağlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden; dava konusu işlemin sebep unsuru olarak gösterilen … Yapı Denetim Limited Şirketi'ne üç ayrı idari para cezası verilmesine ilişkin Antalya Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü'nce tesis edilen … tarih ve E…., E…. ve E…. sayılı işlemlerin ...İdare Mahkemesinin … tarih, E:…, K:… sayılı; E:…, K:… sayılı ve E:…, K:… sayılı kararlarıyla iptal edildiği ve anılan kararların kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda davacının üç defa idari para cezası verilmesine sebep olduğundan bahisle denetçi belgesinin iptal edilmesine ve üç yıl süre ile herhangi bir yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunda idari veya teknik bir görev almaması ve başka bir yapı denetim veya laboratuvar kuruluşunun ortağı olmaması için kayıtlarının tutulmasına ilişkin işlemin dayanağı olarak gösterilen idari para cezaları mahkeme kararları ile iptal edilerek hukuken ortadan kalktığından bu idari para cezalarına dayalı olarak tesis edilen dava konusu işlemde de sebep unsuru yönünden hukuka uyarlık bulunmadığından dava konusu işlemin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf talebinin reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında sonucu itibarıyla isabetsizlik görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçe ile ONANMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesine gönderilmesine, 24/02/2022 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.