T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2021/5011
Karar No : 2021/3951
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
Davacı … vekili Av. … tarafından, müvekkilinin sağlık açısından askerliğe elverişli olmadığı halde kendisine 30/09/2020-30/03/2021 tarihleri arasında askerlik görevinin ifa ettirildiği ve görev yaptığı esnada sağlık sorunlarının arttığından bahisle ortaya çıkan zararlarına karşılık olarak 24.000,00 TL maddi ve 60.000,00 TL manevi olmak üzere toplamda 84.000,00 TL tazminatın idareye başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle … Bakanlığı'na karşı açılan davada, Van … İdare Mahkemesinin uyuşmazlığın görüm ve çözümünde İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ilişkin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile İstanbul … İdare Mahkemesinin uyuşmazlığın görüm ve çözümünde Van İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna ilişkin … tarih ve E:… K:… sayılı kararı üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2577 sayılı Kanunun 43. maddesi uyarınca incelenerek gereği görüşüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 36. maddesinde, "İdari sözleşmelerden doğanlar dışında kalan tam yargı davalarında yetkili mahkeme, sırasıyla: a) Zararı doğuran idari uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili, b) Zarar, bayındırlık ve ulaştırma gibi bir hizmetten veya idarenin herhangi bir eyleminden doğmuş ise, hizmetin görüldüğü veya eylemin yapıldığı yer, c) Diğer hallerde davacının ikametgahının bulunduğu yer, İdari mahkemesidir.'' kuralına yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; davacının 30/09/2020 tarihinde Van İli Başkale Askerlik Şubesince askere sevk edildiği, 30/03/2021 tarihinde İstanbul İli, Silivri Cezaevi Jandarma Tabur Komutanlığı'ndan terhis olarak askerlik yükümlülüğünü yerine getirdiği, sağlık açısından askerliğe elverişli olmadığı ve muaf tutulması gerektiği halde askere alındığından bahisle ortaya çıkan zararlarına karşılık olarak 24.000,00 TL maddi ve 60.000,00 TL manevi olmak üzere toplamda 84.000,00 TL tazminatın idareye başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı, dava dilekçesi incelendiğinde, davacının tazminat talebinin, askerlik hizmetini gerçekleştirdiği İstanbul İlinde uğradığı muamele veyahut sağlık yönünden bakımsızlıktan kaynaklandığı iddiasına ilişkin olmadığı, askere alım aşamasında gerekli özenin gösterilmediği, belli rahatsızlıklarının olmasına rağmen askerlik vazifesini yapmak amacıyla askere çağrıldığı, askere alım aşamasında sağlık durumu itibari ile yükümlülükten muaf tutulması gerekirken askerliğe alınarak durumunun daha da kötüleşmesine sebebiyet verildiği hususlarının ileri sürüldüğü anlaşılmaktadır.
Bu durumda, davacının sağlık sorunları nedeniyle askere alınmaması gerekirken idarece gerekli muayene ve tetkikler yapılmaksızın askere alındığının iddia edildiği, tazminat isteminin, idarenin, askere alma ve alım sırasında verilen sağlık muayenesi hizmetinin iyi işlememesine dayandırıldığı, tazminat istemine konu olan zararın Van ilinde bulunan Başkale Askerlik Şubesi Başkanlığının askeralma işlemlerinden kaynaklandığı görüldüğünden, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde 2577 sayılı Kanun'un yukarıda aktarılan hükmü uyarınca ileri sürülen zararı doğuran idari uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili yer mahkemesi olan Van İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, davanın görüm ve çözümünde Van İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna, dosyanın Van 1. İdare Mahkemesine gönderilmesine, kararın İstanbul 5. İdare Mahkemesine ve taraflara bildirilmesine, 07/09/2021 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.