T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/543
Karar No : 2023/196
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR): 1- …
2- ….
8- ….
VEKİLLERİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; davacılar tarafından, Bursa ili, ... ilçesi, … Köyü, … Mevkii, ...pafta, …. parsel sayılı taşınmaz üzerinde etlik piliç tesisi faaliyeti için ...'a verilen ... günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : …. İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; Bursa 2020 yılı 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planına göre tespitli köy yerleşik alanında kalan taşınmaz üzerinde etlik piliç tesisi kurmak amacıyla … isimli kişi tarafından sunulan tesis inşaat projelerinin … İl Bayındırlık ve İskan Müdürlüğünce incelendiği ve … Köyü Muhtarlığına hitaben yazılan … günlü, … sayılı yazıyla uygun bulunduğunun belirtildiği, … Köyü Muhtarlığı tarafından … günlü, … sayılı inşaat izin belgesinin ve inşaatın tamamlanmasından sonra da yine muhtarlık tarafından 20/02/2012 günlü yapı kullanma izin belgesinin düzenlendiği, … tarafından yapılan müracaat üzerine dava konusu … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının düzenlendiği, söz konusu ruhsattan sonra tesise yönelik olarak …Müdürlüğü görevlilerince düzenlenen … günlü çevre denetim tutanağında; tesisin Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliğinde yer alan esasları sağladığı yönünde tespitte bulunulduğu, … Kaymakamlığı Toplum Sağlığı Merkezi görevlilerince düzenlenen … günlü raporda ise tesisin çevre ve insan sağlığı yönünden sakıncalı olmadığının belirtildiği görülmekle, dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının mevzuata uygun olarak düzenlendiği ve ruhsat sonrasında tesise yönelik olarak gerçekleştirilen denetimlerde de hukuka aykırı bir durumun mevcut olmadığı anlaşıldığından etlik piliç tesisi faaliyeti için … isimli kişiye verilen … günlü, … sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davacılar tarafından, talep edilen inceleme ve denetimin idarece yapılmadığı, şikayete konu olan koku ve emisyon raporlarının aldırılmadığı, yapılan başvurulara cevaben idarece sadece işletmeye ait ruhsat alınması öncesi yapılan bazı yazışma ve evrakların gönderilmesiyle yetinildiği, tesisin açılmasından sonra başvurular ile idareden istenilen çevre ve insan sağlığına olumsuz etki eden hava kirliliği ve kötü koku şikayetlerine istinaden davalı idare tarafından herhangi bir inceleme ve koku değer ölçümü yapılmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ….
DÜŞÜNCESİ :Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının açıklama eklenmek suretiyle onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Sekizinci Dairesi tarafından, Danıştay Onyedinci Dairesine, anılan Daire tarafından Danıştay Onuncu Dairesine, Onuncu Daire tarafından ise Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkün olup, davacı tarafından ileri sürülen hususlar bunlardan hiçbirisine uymamaktadır.
Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinde, bu Kanunda hüküm bulunmayan hususlarda ...davanın ihbarı, bilirkişi, keşif, delilerin tespiti... hallerinde Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulanacağı, ancak, davanın ihbarının Danıştay, mahkeme veya hâkim tarafından re'sen yapılacağı hükme bağlanmış, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "İhbar ve şartları" başlıklı 61. maddesinin 1. fıkrasında da, "Taraflardan biri davayı kaybettiği takdirde, üçüncü kişiye veya üçüncü kişinin kendisine rücu edeceğini düşünüyorsa, tahkikat sonuçlanıncaya kadar davayı üçüncü kişiye ihbar edebilir." düzenlemesine yer verilmiştir.
Temyizen incelenmekte olan davada, etlik piliç tesisi faaliyeti için ... isimli kişiye verilen ... günlü, ... sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptalinin istenildiği göz önünde bulundurulduğunda; ... açısından, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun ihbar ve şartlarını düzenleyen 61. maddesindeki şartların gerçekleştiği görülmekte ise de; davada verilen ret kararı temyiz incelemesi neticesinde hukuka uygun bulunduğundan, bu aşamada davanın ihbar edilmesine gerek görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACILARIN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. …. İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın yukarıda yer verilen AÇIKLAMANIN EKLENMESİ SURETİYLE ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davacılar üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren (15) onbeş gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 17/01/2023 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Bursa ili, … ilçesi, … Köyü, … Mevkii, … pafta, … parsel sayılı taşınmaz üzerinde etlik piliç tesisi faaliyeti için … verilen …. günlü, ….sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptali istemiyle dava açılmıştır.
Davacılar tarafından, işletmenin fen ve sağlık kurallarına uygun olmadığı, Sanayi Kaynaklı Hava Kirliliğinin Kontrolü Yönetmeliği uyarınca işletmenin denetlenerek, koku ve emisyon ölçüm raporu alınması, rapor içeriğine göre koku ve emisyon ölçüm değerlerinin mevzuatta belirlenen asgari sınır değer üzerinde çıkması durumunda işletme hakkında yaptırım niteliğinde işlem tesis edilmesi yönünde ... Kaymakamlığı İlçe Özel İdaresi Müdürlüğü ve ... Çevre Şehircilik İl Müdürlüğüne başvurular yapıldığı halde, dosya içeriğinden; işletmeye işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesinden sonraki süreçte işletmede koku ve emisyon ölçüm değerlerinin mevzuatta belirlenen asgari sınır değer üzerinde olup olmadığı tespitine yönelik davalı idare tarafından herhangi bir inceleme yapılmadığı anlaşılmıştır.
.... piliç tesisi faaliyeti için ...'a verilen dava konusu işyeri açma ve çalışma ruhsatının hukuka uygunluğunun denetiminde Mahkemece mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılarak, koku ve emisyon ölçümü sonucuna göre işletmenin sağlık kurallarına uygun olup olmadığının tespiti için bu kapsamda bilirkişilerce düzenlenen raporundaki tespitler dikkate alınarak karar verilmesi gerekirken, keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmaksızın eksik inceleme ile karar verildiği sonucuna varıldığından, İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlılık bulunmadığı, davacıların temyiz isteminin kabulü ile anılan kararın bozulması gerektiği oyu ile kararın açıklamalı onanması yönündeki çoğunluk kararına katılmıyoruz.