Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2021/5550 E. , 2021/6586 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/5550
Karar No : 2021/6586
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Viranşehir Belediye Başkanlığında 14/05/2016-31/12/2016 tarihleri arasında … pozisyonunda sözleşmeli olarak çalışan davacının, güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlanması nedeniyle 2017 yılı için sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin … tarih ve E… sayılı Viranşehir Belediye Başkanlığı işleminin iptali ile yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının işlem tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla; uyuşmazlık konusu olayda, davacı hakkında yapılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasında, "2007 yılında Bıçakla Yaralama ve Darp olayından Viranşehir'de göz altına alındığı, 2009 yılında Viranşehir'de Kasten Yaralama olayına karıştığı, 21.11.2011 tarihinde Yakındoğu Üniversitesi'nde ülkemizdeki terör olaylarının kınanması amacıyla yürüyüş yapanlarla çatıştığı, öğrencisi olduğu Yakındoğu Üniversitesi'nden ilişiğinin kesildiği, sınır dışı işlemlerinin yapıldığı, açık kaynak ve çevre araştırmalarında Yakındoğu Üniversitesi PKK/KCK yanlısı öğrenciler içerisinde olduğu, 2008 yılında PKK/KONGRA-GEL terör örgütünün gençlik yapılanması YDGM'nin düzenlemiş olduğu konferanslara katıldığı, 2010 yılında PKK/KCK operasyonlarında açlık grevlerine katıldığı, 09.01.2013 tarihinde Fransa'da öldürülen 3 (üç) PKK/KCK terör örgütü üyelerinden F. D'nin Kahramanmaraş'ın Nurhak İlçesi'ne bağlı Barış Beldesi Hançıplak Köyü'nde bulunan mezarda anma etkinliklerine katıldığı, bahse konu şahsın PKK/KCK silahlı terör örgütüne müzahir olduğu değerlendirilmektedir." bilgi notuna yer verildiğinin görüldüğü, bu durumda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu uyarınca Devlet memuru olabilme şartları arasında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılmış olmak koşuluna yer verildiğinden, bilgi notunun değerlendirilmesi neticesinde, PKK/KCK terör örgütü ile irtibatlı ve iltisaklı olduğu tespit edilen davacının güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz olduğu anlaşıldığından, davacının sözleşmesinin 2017 yılı için yenilenmemesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; öte yandan, hukuka aykırı bulunmayan işlem nedeniyle davacının özlük haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine hükmedilmesi isteminin de reddi gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; Anayasa'nın 153. maddesinde yer alan ve Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararlarının geriye yürümezliğine ilişkin bulunan kural, iptal edilen hükümlere göre kazanılmış olan hakların ortadan kaldırılmasına veya toplum huzurunun bozulmasına yol açacak sonuçları önlemek amacıyla kabul edilmiş olup, bu kuralın mutlak anlamda anlaşılıp uygulanamayacağı, özellikle bir davaya bakmakta olan Mahkeme tarafından itiraz yoluyla Anayasa Mahkemesi'ne götürülen konularda uygulanmasının mümkün olmadığı, aksi halde Anayasa'nın 152. maddesinde düzenlenmiş olan "Anayasa'ya aykırılığın diğer mahkemelerde ileri sürülmesi" (itiraz) yolunun hukuk ve uygulama yönünden sonuçsuz kalacağının yargısal içtihatlarla kabul edilmiş bulunduğu, nitekim Anayasa'nın, itiraz yoluna başvurulan kanun ya da KHK ile ilgili Anayasa Mahkemesi kararının beş ay içinde gelmemesi halinde mahkemenin davayı yürürlükteki kanun hükümlerine göre sonuçlandıracağına işaret edilen 152. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "Ancak, Anayasa Mahkemesinin kararı, esas hakkındaki karar kesinleşinceye kadar gelirse, mahkeme buna uymak zorundadır." yolundaki kural da, Anayasa Mahkemesinin verdiği iptal kararlarının, bu karardan önce açılmış bulunan ve bakılmakta olan davalarda uygulanması gerektiğini açıkça ortaya koyduğu, bu durumda, Viranşehir Belediye Başkanlığı bünyesinde 14/05/2016-31/12/2016 tarihleri arasında psikolojik danışman ve rehber pozisyonunda sözleşmeli olarak çalışan davacının, 2017 yılı için sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin dava konusu işlemin hukuki sebebi olan 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48. maddesinin 1/A bendinin 8. fıkrasının Anayasa Mahkemesi kararıyla iptal edildiği anlaşıldığından, dava konusu işlemde sebep yönünden hukuka uygunluk bulunmadığı; öte yandan, hukuka aykırılığı saptanan dava konusu işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının, Anayasa'nın 125. maddesi gereği idarece yasal faiziyle birlikte tazmini gerektiği gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davanın süresinde açılmadığı, davacının sözleşmesinin 31/12/2016 tarihinde kendiliğinden sona erdiği, davacı hakkında yapılan güvenlik soruşturmasının olumsuz sonuçlanması üzerine sözleşmesinin yenilenmediği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Bununla birlikte, Anayasa Mahkemesince verilen iptal kararı, ilgililer hakkında güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılamayacağı yönünde olmayıp, aksine, kararda; kamu görevinde çalıştırılacak kişiler hakkında, Anayasanın 129. maddesi uyarınca kamu hizmetinin etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini teminen güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması yönünde düzenlemeler getirilmesinin kanun koyucunun takdir yetkisinde olduğu hususu açıkça belirtilmiştir.
Nitekim, dava konusu uyuşmazlık temyiz aşamasında iken 17/04/2021 tarih ve 31457 sayılı Resmi Gazete'de, 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu yayımlanarak yürürlüğe konulmuş olup, davalı idarece; davacı hakkında, anılan kanunun 3. maddesi hükümleri çerçevesinde yeniden bir değerlendirme yapılabileceği de kuşkusuzdur.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin … İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü, İdare Mahkemesi kararının kaldırılması, dava konusu işlemin iptali ile davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi, özlük haklarının iadesi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda belirtilen açıklama ile ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Kullanılmayan … TL yürütmenin durdurulması harcının istemi halinde davalıya iadesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi … Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesine gönderilmesine, 13/12/2021 tarihinde, kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.