T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/586
Karar No : 2022/6269
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı - …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …Holding A.Ş.
VEKİLİ : Av. …, Av….
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; İzmir ili, Konak ilçesi, … Caddesi, No:… adresinde bulunan ve tapunun …ada, … nolu parselinde kayıtlı olan taşınmazda ruhsat eki projesine aykırı imalatlar yapıldığının tespiti üzerine ruhsata aykırı imalatların bulunduğu işyeri için verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesi nedeniyle ruhsatsız hale gelen işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınıncaya kadar kapatılmasına ilişkin … günlü, … sayılı Konak Belediye Encümeni kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : … İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; uyuşmazlığa konu işyerine ait işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin 22/03/2013 günlü işlemin, … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararı ile iptaline karar verilmesi nedeniyle işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edildiğinden bahisle ruhsatsız hale gelen işyerinin ruhsat alıncaya kadar kapatılmasına ilişkin dava konusu işlemde sebep unsuru yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Sekizinci Dairesi tarafından Onuncu Dairesine, Onuncu Dairesi tarafından da Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
İzmir ili, Konak ilçesi, …Caddesi, No:… adresinde yer alan irtibat bürosu faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan davacı şirkete ait işyerinde 06/12/2012 günü yapılan denetimde, tüm binayı kapsar vaziyette tadilat ve cephe değişikliği yapıldığı ve bu haliyle kullanılıyor olduğu tespit edilerek yapı tatil zaptı düzenlendiği, bunun üzerine belediye encümenince işyerindeki imara aykırı yapıların yıkımına ve imar para cezası uygulanmasına karar verildiği, Konak Belediye Başkanlığı Ruhsat ve Denetim Müdürlüğünün 06/03/2013 günlü işlemiyle yapı tatil zaptıyla tespit edilen imara aykırılıkları giderilmesi için davacıya 15 gün süre verildiği, verilen bu sürede ruhsata aykırılıkların giderilmediğinin tespitiyle 22/03/2013 günlü işlemle davacıya ait … günlü, …sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesi nedeniyle Konak Belediye Encümeninin … günlü, … sayılı kararı ile ruhsatsız hale gelen işyerinin işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınıncaya kadar kapatılmasına karar verilmesi üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Belediyenin yetkileri ve imtiyazları" başlıklı 15. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde, gerçek ve tüzel kişilerin faaliyetleri ile ilgili olarak kanunlarda belirtilen izin veya ruhsatı verme yetkisinin Belediyelerde olduğu belirtilmiş; 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu'nun "Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumlulukları" başlıklı 7. maddesinin 2. fıkrasının (c) bendinde ise, sıhhî işyerlerini, 2 nci ve 3 üncü sınıf gayrisıhhî müesseseleri, umuma açık istirahat ve eğlence yerlerini ruhsatlandırmak ve denetlemek ilçe belediyelerinin görev ve yetkileri arasında sayılmıştır.
3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Yasa'nın 3. maddesinde, belediye sınırları ile mücavir alan içinde kalan tüm iş yerleri ve işletmelere, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı vermeye belediyelerin yetkili olduğu belirtilmiş, 4. maddesinde; "3 üncü maddede belirtilen merciler, iznin verilmesi için yapılacak beyan ve incelemelerde aşağıda öngörülen genel kriterlere göre düzenlenecek yönetmeliği esas alırlar.
a) İnsan sağlığına zarar vermemek,
b) Çevre kirliliğine yol açmamak,
c) Yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak." hükmüne, 5. maddesinde, iş yeri veya işletme açmak isteyen kişinin, işin özelliğine göre Yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olarak iş yerini düzenledikten sonra ruhsat başvuru formunu doldurarak yetkili idareye ibraz edeceği; bu başvurunun Yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun olarak doldurulduğunun tespiti halinde, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı düzenlenerek kişiye verileceği ve kişinin bu ruhsata dayanarak iş yeri açabileceği hükmüne, 6. maddesinin 2. fıkrasında ise, "Ruhsat verilmesini takiben yapılacak kontrol ve denetimlerde, 4 üncü maddede belirtilen yönetmelikte öngörülen kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde, verilmiş olan ruhsat, ilgili mevzuattaki hükümler çerçevesinde yetkili merci veya mülki idare amirince iptal edilerek işyeri kapatılır ve ilgililer hakkında ayrıca işlem yapılır.
" hükmüne yer verilmiştir.
10/08/2005 günlü, 25902 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik'in "İşyerlerinin açılması" başlıklı 6. maddesinde, "Yetkili idarelerden usulüne uygun olarak işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan işyeri açılamaz ve çalıştırılamaz. İşyerlerine bu Yönetmelikte belirtilen yetkili idareler dışında diğer kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili meslek kuruluşları tarafından özel mevzuatına göre verilen izinler ile tescil ve benzeri işlemler bu Yönetmelik hükümlerine göre ruhsat alma mükellefiyetini ortadan kaldırmaz. İşyeri açma ve çalışma ruhsatı alınmadan açılan işyerleri yetkili idareler tarafından kapatılır.
İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır; ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmaz (...)" hükmü
yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yukarıda yer verilen mevzuatın birlikte değerlendirilmesinden, bir iş yerinin faaliyette bulunabilmesi ve faaliyetine devam edebilmesi için geçerli bir iş yeri açma ve çalışma ruhsatının varlığının zorunlu olduğu, başka bir deyişle, iş yeri açma ve çalışma ruhsatı bulunmayan iş yerlerinin ilgili idarece mühürlenerek kapatılacağı anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, dava konusu işyerinin kapatılmasına yönelik işleminin dayanağı davacının işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptaline ilişkin işleme karşı açılan davada, … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararı ile işlemin iptaline karar verildiği gerekçesiyle mahkemece dava konusu işlemin iptali yolunda hüküm kurulmuş ise de; işbu kararın Danıştay Onuncu Dairesinin 17/12/2020 günlü, E:2016/8430, K:2020/6504 sayılı kararı ile bozulduğu, karar düzeltme aşamasında Dairemizin 01/03/2022 günlü, E:2021/16598, K:2022/889 sayılı kararıyla karar düzeltme isteminin reddine karar verildiği, … İdare Mahkemesince bozma kararına uyulmak suretiyle dava konusu işlemin iptali yolunda verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararının Dairemizin 06/12/2022 günlü, E:2022/3391, K:2022/6265 sayılı kararı ile bozulduğu görüldüğünden, işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesi nedeniyle ruhsatsız hale gelen işyerinin, işyeri açma ve çalışma ruhsatı alınıncaya kadar kapatılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 06/12/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.