T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/5971
Karar No : 2023/5036
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
2- …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:…, Temyiz No:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Hakim olarak görev yapmakta iken Hakimler ve Savcılar Kurulunun … tarih ve … sayılı kararı ile meslekten çıkarılan davacı tarafından, baro levhasına yeniden yazılma talebinin reddine ilişkin Antalya Barosu Yönetim Kurulunun … tarihli ve … sayılı kararına karşı yapmış olduğu itirazın reddine yönelik Türkiye Barolar Birliği'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı işlemi ile bu işlemin onaylanmasına dair … tarih ve … sayılı Adalet Bakanlığı işleminin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:2019/2406 sayılı kararda; yargılamanın amacı olan hukuk düzeninin korunması ve adaletin gerçekleştirilmesinin bir kamu hizmeti olduğu ve bu amacın gerçekleştirilmesinde görev alan avukatların da kamu hizmetini yerine getirdiği, diğer yandan avukatlık mesleğinin adalet hizmetinin düzgün ve sağlıklı bir şekilde işleyebilmesi adına önem ve etkinlik arz ettiği, avukatlık mesleğini icra edecek olan kişilerin toplum tarafından kendilerine duyulması beklenen güven veya saygıyı engelleyici nitelikteki durumlardan arî bir şekilde bulunmaları gerektiği, devletin de bu görevi ifa edecek olan kişilerden özel bir sadakat ve güven bağlılığı talep etmekte meşru bir menfaati bulunduğu hususları göz önüne alındığında, 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 3/1. maddesi uyarınca Hakimler ve Savcılar Kurulu kararı ile meslekten çıkarılmasına karar verilen ve aynı zamanda ... Ağır Ceza Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı dosyasında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan mahkumiyetine karar verilen davacının, baro levhasına yazılma isteminin reddine ilişkin Türkiye Barolar Birliği işlemi ile bu işlemin onaylanmasına dair Adalet Bakanlığı işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacının Hakimler ve Savcılar Kurulunun … tarih ve … sayılı kararıyla meslekten çıkarılmasının, Anayasa Mahkemesinin 2018/37392 başvuru numaralı ve 23.07.2020 tarihli Genel Kurul kararı dikkate alındığında baro levhasına avukat olarak yazılmasına engel olmayacağı, ancak davacının 1136 sayılı Kanunun 5/1-a maddesi kapsamında olan ''Silahlı Terör Örgütüne Üye Olma'' suçundan yargılanması sonucu … Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile mahkumiyetine karar verildiği, istinaf talebi üzerine … Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesi'nin esastan ret kararı üzerine Yargıtay'da temyiz aşamasında olduğu anlaşıldığından adı geçene isnat edilen fiilin niteliği ve baro levhasına yazılması durumunda yürütülecek kamu hizmetinin önemi ve özelliği karşısında söz konusu kovuşturmanın sonucunun beklenilmesinin yerinde olacağı, baro levhasına avukat olarak yazılması talebinin reddine ilişkin işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığından İstinaf başvurusuna konu kararın açıklanan gerekçeyle hukuka ve usule uygun olduğu, ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine, kesin olarak karar verilmiştir.
Davacı tarafından anılan kararın temyiz edilmesi üzerine, … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:…, Temyiz No:… sayılı kararıyla; temyiz istemine konu kararın 2577 sayılı Kanunun 46. maddesinde sayılan kararlar arasında yer almadığı ve Bölge İdare Mahkemesince verilen kararın kesin nitelikte olduğu gerekçesi ile temyiz isteminin reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Antalya Barosu'na kayıtlı olarak 2002-2012 yılları arasında serbest avukatlık yaptığı, baro levhasından silinmesini gerektiren herhangi gerçek ve yasal bir nedenin bulunmadığı, hakimlik mesleğine atanması nedeniyle kendi isteğiyle ve herhangi bir müktesep hakkından feragat etmeksizin baro levhasından silindiği, yeniden baro levhasına yazılma talebinin reddine ilişkin kararların kazanmış olduğu serbest avukatlık yapma hakkını engellediği, bu kararlar avukatlık mesleğinden çıkarma kararları olmasa da sonuç olarak avukatlık mesleğinden çıkarılma sonucunu doğuran kararlar olduğu, bu nedenle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46/1-c bendi uyarınca temyiz yolunun açık olduğu belirtilerek temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI :
Adalet Bakanlığının Savunması: Temyize konu edilen Bölge İdare Mahkemesi kararı kesin nitelikte olup temyiz yolu kapalı olduğundan, davacının temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerektiği savunulmuştur.
Türkiye Barolar Birliğinin Savunması: Dava konusu işlemin yasal mevzuata uygun olduğu, ilgili hakkında Avukatlık Kanununun 5/1-a maddesinde belirtilen bir suçtan kamu davası açıldığı ve davanın derdest olduğu anlaşıldığından, Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde, "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir: (...) c) Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları. (...)"; "Temyiz dilekçesi" başlıklı 48. maddesinin 6. fıkrasında, "(...) Temyizin kanuni süre geçtikten sonra yapılması veya kesin bir karar hakkında olması halinde de kararı veren merci, temyiz isteminin reddine karar verir. İlgili merciin bu kararları ile bu maddenin 2 nci fıkrasında belirtilen temyiz isteminde bulunulmamış sayılmasına ilişkin kararlarına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren yedi gün içinde temyiz yoluna başvurulabilir."; aynı maddenin 7. fıkrasında ise, "Temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin ödenmemiş olduğu, dilekçenin 3 üncü madde esaslarına göre düzenlenmediği, temyizin kanuni süre içinde yapılmadığı veya kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşıldığı hallerde, 2 ve 6 ncı fıkralarda sözü edilen kararlar, dosyanın gönderildiği Danıştayın ilgili dairesi ve kurulunca, kesin olarak verilir." hükmü yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden, belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma işlemlerinin ilgili meslek, görev veya statü ile ilişkiyi süresiz olarak kesme niteliğine sahip işlemler olduğu, Kanun metninden maddede sayılanlar ile birlikte Baroya yazılmadıkça mesleğini serbestçe hiç bir şekilde yapamayacak olmaları gözetildiğinde; çıkarılma ile aynı sonucu doğuran işlemlerin de temyize tabi olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.
Dava dosyasında yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, 23.01.2002 tarihli staj bitim belgesine istinaden davacının baro levhasına kaydının yapıldığı, bilahare Antalya Barosu Başkanlığına hitaben düzenlenen 11.01.2012 tarihli dilekçe ile 23.10.2011 tarihli Avukatlıktan Hakim-Savcı adaylığına geçiş sınavını kazanması sebebiyle staja başlayabilmek için baro levhasından kaydının silinmesini talep ettiği, talebi doğrultusunda Baro Yönetim Kurulunun … tarih ve … sayılı kararı ile 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 72/1-(e) bendi uyarınca baro levhasından kaydının silindiği, davacı Bozkır Hakimi iken Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Genel Kurulu'nun … tarih ve … sayılı kararı ile 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 3/1. maddesi uyarınca meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına karar verildiği, bu karara karşı davacının yeniden inceleme talebinin … tarih ve … sayılı kararı ile reddedildiği ve kararın bu tarihte kesinleştiği, öte yandan davacı hakkında FETÖ/PDY Silahlı Terör Örgütüne Üye Olma suçundan ... Ağır Ceza Mahkemesinin … esasına kayden ceza davasının açıldığı, davacının 10.04.2018 tarihinde kayda giren dilekçesi ile Antalya Barosu levhasına yeniden kayıt talebinde bulunduğu, bu talebin … tarih ve … sayılı Baro Yönetim Kurulu kararı ile avukatlığın kamu hizmeti ve serbest meslek olarak tanımlanması, 669 ve 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamelerde "görevine son verilenler bir daha kamu hizmetinde istihdam edilemez, doğrudan veya dolaylı olarak görevlendirilemezler." hükmünün yer alması sebebiyle reddedildiği, bu karara karşı yapılan itiraz üzerine Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunun … tarih ve E:… K:… sayılı kararı ile avukatlığın kamu hizmeti ve serbest meslek olması sebebiyle istihdam olarak değerlendirilemeyeceği, bu sebeple ilgili KHK hükmünün kişinin baro levhasına yazılmasına engel teşkil etmediği, ancak ilgili hakkında ... Ağır Ceza Mahkemesinin E:… kayıtlı dosyası ile FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan kamu davası açıldığı, isnat edilen suçun 1136 sayılı Kanunun 5/1-a maddesinde belirtilen avukatlığa engel hallerden olduğundan bahisle itirazın reddine karar verildiği, anılan kararın Bakanlığın 15.08.2018 tarihli Oluru ile onaylanması üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Olayda; Bölge İdare Mahkemesince davacının istinaf başvurusunun kesin olarak reddine karar verildiği görülmekte ise de; davacının 2002 ila 2012 yılları arasında Antalya Barosu levhasına kayıtlı olarak avukatlık yaptığı, daha sonra hakim adaylığı sınavını kazanması sebebiyle 1136 sayılı Kanunun 72/1-e bendi gereğince kendi isteğiyle baro levhasından silindiği, bilahare HSYK Genel Kurulu kararı ile hakimlik mesleğinden çıkarılması üzerine yeniden baro levhasına yazılma talebinde bulunduğu, bu itibarla davacının daha önceden baro levhasına yazılmak suretiyle mesleğe ait unvan ve yetkileri kullanma hakkı elde ettiğinden ilk kez baro levhasına yazılma talebinin reddi aşamasında doğan uyuşmazlıklardan farklı değerlendirilmesi gerektiği, buna göre; davacının yeniden baro levhasına yazılma talebinin reddi işleminin iptali istemiyle açılan davada, 2577 sayılı Kanunun 46/1-c bendi gereği ilgilinin baro levhasına yazılamamasının avukatlık mesleğinin icrasını olanaksız hale getireceği, bu durumun da belli bir meslekten çıkarılma ile aynı sonucu doğuracağı açıktır.
Bu durumda; Bölge İdare Mahkemesi kararına karşı temyiz yolunun açık bulunduğu sonucuna varıldığından … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen kararın kesin olduğundan bahisle davacının temyiz isteminin reddine ilişkin kararda hukuki isabet görülmemiştir.
Öte yandan, dosyanın Danıştay tarafından temyizen incelenebilmesi için, … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce dosya tekemmül ettirildikten sonra tekrar Danıştaya gönderilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:…, Temyiz No:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Dosyanın tekemmül ettirilmek üzere … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak 20/10/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.