T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/6039
Karar No : 2024/40
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN KONUSU: … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Artvin ili … İlçe Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacı, Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun … günlü, … sayılı kararıyla "hizmet içinde resmi sıfatının gerektiği saygınlığı ve güven duygusunun sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiilinden dolayı 16 ay süreli durdurma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : Rize İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; dava dosyası kapsamında yer alan bilgilere göre davacıya isnat olunan çevresinde görüştüğü kişilere dikkat etmemesi fiilinin sübuta erdiği anlaşılmakla birlikte davacı eyleminin, ceza verilen maddede belirtilen eyleme uygun olması gerekmekte olup, davacının olayda kanıtlanan ve disiplin suçu oluşturan eyleminin Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 7/B-1 maddesinde belirtilen hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak nitelikte bir davranış olmayıp, aynı Tüzük'ün 6/B-5 maddesinde belirtilen; “... hizmet dışı...eylem ve davranışlarda bulunma" eylemine uygun olduğu kanaatine varıldığından, davacının subuta eren eylemine uygun olarak Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü’nün 6/B-5 maddesi uyarınca 6 ay süreli durdurma cezası ile cezalandırılması gerekirken, davacı fiiline uygun olmayan anılan Tüzük'ün 7/B-1 maddesi uyarınca 16 ay uzun süreli durdurma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde bu yönüyle hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata uyugun olarak tesis edildiği, suçun işleniş biçimi, niteliği ve mesleğin özelliği dikkate alındığında Tüzük'ün 15. maddesinin tatbik edilmediği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının genekçe değiştirerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince tarafından; Danıştay (Kapatılan) Onaltıncı Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 01/08/2016 günlü, K:2016/32 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 1. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Danıştay Beşinci Dairesine, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından ise Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından, davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
… Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından ... isimli şahsın liderliğindeki "Silahlı Suç Örgütüne" yönelik yürütülen … sayılı soruşturma kapsamında "Rüşvet Almak ve Suç Örgütüne Yardım ve Yataklık" suçlarından davacının aralarında bulunduğu kamu görevlileri hakkında … Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından … sayılı iddianame düzenlendiği, iddianamede davacı hakkında isnat edilen fiillerle ilgili olarak hakkında disiplin soruşturması açıldığı, anılan iddianame ve disiplin soruşturma raporunda özetle; … isimli şahsın kendisine bağlı hareket eden suç örgütünde kamu bağlantısı stratejisi olarak örgüt üyeleri veya 3. şahıslar üzerinden kamu görevlileri ile bağlantı sağlandığı, bu amaçla hareket eden ...'nin tahsilat eylemlerine katılan ve tanıdığı kamu görevlileri sayesinde örgüt hakkında yapılan soruşturmalara karşı tedbir alınmasında sorumlu kişi olduğu, ...'nin güvendiği adamlarından olan ...'nin işyerinde zaman zaman toplantılar yaptığı ve burayı örgüt için kullandığı, yine ...'nin soruşturmanın başladığı dönemlerde bünyesinde kamuoyunda bilinen tabiri ile elektronik "böcek arama cihazını" bulunduran Başbakanlık Koruma Şube Müdürlüğünde görevli 4. sınıf Emniyet Müdürü … ve davacı ile irtibatlı olduğu, …'nin kendisine yönelik iletişimin dinlenmesi ve kayıt altına alınması çalışması yapıldığından şüphelendiği, bu nedenle ofisinde dinleme cihazı olup olmadığını öğrenebilmek için dedektör ile arama yaptırmak istediği, bu durumu irtibatlı olduğu davacıya anlatması üzerine davacı tarafından …'nin telefonuna 18/08/2011 günü saat:10.52'de gönderdiği mesajda;"Abi günaydın arayıp rahatsız etmeyim dedim. ... Müdür gelirken böcek taramayı getirirse gece tepeden tırnağa tararız. Müsait olunca telden detaylı anlatırım abi" şeklinde yazdığı, ...'den dedektör temin etmesi ve arama yapılması olayının ortaya çıkarılabilmesi amacıyla yapılan sinyal analiz çalışması sonucu; belirtilen HTS tarih aralığında ...'nin ... ile karşılıklı irtibatının olduğu, ... ile ... isimli şahısların baz bilgilerine bakıldığında 18/08/2011 günü yaklaşık olarak 15.00-16.00 arası Levent Nispetiye Caddesi üzerinde bulunan birbirlerine çok yakın baz istasyonlarından sinyal verdikten sonra ...'nin işyerine yakın baz istasyonlarında yaklaşık olarak saat 16:45-22:30 arası birbirlerine çok yakın muhtelif baz istasyonlarından sinyal verdikleri, bu zaman zarfında bahse konu yerde böcek arama işlemini yaptığının anlaşıldığı, sonuç olarak davacının, ... liderliğindeki organize suç örgütü üyesi ... ile irtibatlı olduğu ve aralarındaki ilişkinin lokantacı-müşteri diyaloğu dışında resmi sıfata yakışmayacak samimiyette olduğu belirtilerek davacının dava konusu disiplin cezası ile cezalandırılması üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 7/B-1 maddesinde yer alan, "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiili, 16 ay uzun süreli durdurma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmış; anılan Tüzük'ün 15. maddesinde ise kararın verildiği güne kadar geçmiş hizmetleri olumlu ve sicilleri iyi olan memurlara Tüzük'te gösterilen cezanın bir derece aşağısının uygulanabileceği kurala bağlanmıştır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Zamanaşımı" başlıklı 127. maddesinde,
"Bu Kanunun 125 inci maddesinde sayılan fiil ve halleri işleyenler hakkında, bu fiil ve hallerin işlendiğinin öğrenildiği tarihten itibaren;
a) Uyarma, kınama, aylıktan kesme ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezalarında bir ay içinde disiplin soruşturmasına,
b) Memurluktan çıkarma cezasında altı ay içinde disiplin kovuşturmasına,
başlanmadığı takdirde disiplin cezası verme yetkisi zamanaşımına uğrar.
Disiplin cezasını gerektiren fiil ve hallerin işlendiği tarihten itibaren nihayet iki yıl içinde disiplin cezası verilmediği takdirde ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrar." hükmü yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Disiplin cezaları, kamu hizmetinin gereği gibi yürütülmesi bakımından kamu görevlilerinin mevzuat uyarınca yerine getirmek zorunda oldukları ödev ve sorumlulukları ifa etmemeleri veya mevzuatta yasaklanan fiillerde bulunmaları durumunda uygulanan yaptırımlar olup, memurların özlük hakları üzerinde doğrudan ve önemli sonuçlar doğurmaları sebebiyle subjektif ve bireysel etkileri bulunduğu gibi kamu görevinin gereği gibi sürdürülmesi ve kamu düzeninin sağlanması bakımından objektif ve kamusal öneme sahiptirler.
Bu bakımdan disiplin soruşturmalarının yapılmasında izlenecek yöntem, ceza verilecek fiiller ve ceza vermeye yetkili makam ve kurullar mevzuatta belirlenmekte, doktrin ve yargısal içtihatlarla da konu ile ilgili disiplin hukuku ilkeleri oluşturulmaktadır.
Yukarıda aktarılan hükümle, disiplin cezasını gerektiren fiil ve hallerin işlendiği tarihten itibaren iki yıl içinde ceza verilmediği takdirde disiplin cezası verme yetkisinin zamanaşımına uğrayacağı açık bir şekilde düzenlenmiştir.
Soruşturma dosyası kapsamında yer alan tape kayıtlarında davacı ile … arasında en son görüşmenin ... kayıt sırasında yer alan 22/11/2011 tarihli görüşme olduğu, bunun dışında bir kaydın soruşturma kapsamında yer almadığı; dava konusu disiplin cezasının ise, iki yıllık zamanaşımı süresi dolduktan sonra, … günlü, … sayılı Emniyet Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulu kararıyla tesis edildiği görülmüştür.
Bu durumda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Zamanaşımı" başlıklı 127. maddesinde öngörülmüş olan iki yıllık ceza verme zamanaşımı süresi içinde tesis edilmeyen işlemin hukuka ve mevzuata aykırı olduğu açıktır.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yolundaki temyize konu İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın yukarıda yer verilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştayda karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 02/01/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.