T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/6276
Karar No : 2022/4214
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
2- … Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığı Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğünde 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun 49. maddesine istinaden sözleşmeli personel statüsünde "…" olarak görev yapan davacının, hizmetinin gerektirdiği pozisyona ihtiyaç kalmadığından bahisle, 31/12/2019 tarihi itibarıyla sözleşmesinin feshedilmesi ve 2020 yılında yenilenmemesine ilişkin Adana Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Yönetim Kurulu'nun … tarih ve … sayılı işlem ile Adana Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü İnsan Kaynakları ve Eğitim Dairesi Başkanlığı'nın … tarih ve … sayılı işleminin iptali ve yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla; 09/01/2020 tarihli ara kararı ile davalı idarelerden, davacının görev yaptığı süreçle ilgili ödül, başarı, ceza bilgileri, görev yaptığı kadronun cetveli ile hizmetine ihtiyaç kalmadığını ortaya koyan somut verilerin gönderilmesinin istendiği, davalı idare tarafından verilen cevaptan, davacı hakkında herhangi bir disiplin soruşturması, başarısız/yetersiz olduğuna veya hizmetine ihtiyaç kalmadığına yönelik idarece yapılmış hukuken geçerli ve itibar edilebilir somut bir tespit veya tutanak bulunmadığının anlaşıldığı; bu durumda, dosya kapsamında davacının başarısız veya yetersiz olduğuna ya da hizmetine ihtiyaç kalmadığına yönelik davalı idarece yapılmış somut bir tespit bulunmaması karşısında, davacının hizmet sözleşmesinin yenilenmemesinin haklı bir nedene dayanmadığı, dolayısıyla dava konusu işlemde idareye tanınan takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda kullanılmadığı anlaşılmakla dava konusu işlemlerde hukuka uyarlık bulunmadığı; öte yandan, Anayasa'nın 125. maddesinin son fıkrasında yer alan ''idare, kendi eylem ve işlemlerden doğan zararı ödemekle yükümlüdür.'' hükmü uyarınca, hukuka aykırılığı saptanan işlemler nedeniyle, davacının yoksun kaldığı parasal haklarının sözleşmesinin yenilenmediği 01/01/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline, yoksun kaldığı parasal haklarının sözleşmesinin yenilenmediği 01/01/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idareler tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
DAVALI … BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE
BAŞKANLIĞININ İDDİALARI : 5393 sayılı Kanun'un 49. maddesinde Belediyelerin sözleşmeli personel çalıştırabileceği belirtilmekle sözleşmenin yapıldığı yılla sınırlı olduğu, mevzuatta sözleşme süresinin sonunda hizmet sözleşmesinin yenilenerek devam edeceği hususunda bir hükmün bulunmadığı, sözleşme bitiminde ihtiyaç bulunmaması durumunda personel ile yeniden sözleşme imzalamanın idarenin takdirinde olduğu, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
DAVALI … SU VE KANALİZASYON İDARESİ
GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN İDDİALARI: Kamu hizmetinin devamlılığının sağlanması için yeterli miktarda memur personeli bulunduğu, Mahkeme kararı gerekçesinde yer aldığının aksine davacının hizmet sözleşmesinin disiplinsizlik ya da başarısızlık gibi sair sebepler nedeniyle değil hizmetine ihtiyaç bulunmadığından feshedildiği, yıllık olarak yapılan sözleşme bitiminde ihtiyaç bulunmaması durumunda personel ile yeniden sözleşme imzalamanın idarenin takdirinde olduğu, idarenin Mahkeme kararı ile sözleşme imzalamaya zorlanamayacağı, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz istemlerinin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın esasa ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Mahkeme kararının, "davacının yoksun kaldığı parasal haklarının davacının sözleşmesinin yenilenmediği 01/01/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" ilişkin kısmına gelince;
İdare Mahkemesince, davacının yoksun kaldığı parasal hakların "yasal faiz başlangıç tarihinin", dava tarihi 30/12/2019 esas alınarak bu tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle ödenmesine karar verilmesi gerekirken, "davacının yoksun kaldığı parasal hakların davacının sözleşmesinin yenilenmediği 01/01/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine..." şeklinde hüküm kurulmasında Danıştay içtihatlarına uygunluk bulunmamakla birlikte bu yanlışlık 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan eksiklik ve yanlışlık kapsamında olduğundan; kararın, "...davacının yoksun kaldığı parasal hakların dava tarihinden (30/12/2019) itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine..." şeklinde düzeltilerek onanması gerekmekte ise de; kararın sadece davalı idarelerce temyiz edilmesi, davacı tarafından ise temyiz yoluna başvurulmamış olması ve temyize gelen tarafın aleyhine hüküm kurulamayacağı (aleyhe bozma yasağı) ilkesi karşısında, bu hususla ilgili olarak hüküm kurulmasına hukuken olanak bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarelerin temyiz istemlerinin reddine,
2. Dava konusu işlemlerin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline, yoksun kaldığı parasal haklarının sözleşmesinin yenilenmediği 01/01/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda yapılan açıklama ile ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
4. Yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmediğinden …-TL harcın istemi halinde davalı idarelere ayrı ayrı iadesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın …. İdare Mahkemesine gönderilmesine, kesin olarak, 27/06/2022 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Dava dosyasının incelenmesinden; Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmeliğe göre Adana Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğünün 1054 adet memur norm kadrosunun bulunduğu, 2019 yılında bu kadronun 501'inin fiilen kullanıldığı ve 219 memur, 193 sözleşmeli personel istihdam edildiği, 2019 yılı sonu itibarıyla yapılan değerlendirmede, daha önceki yıllarda yapılan kadro değişiklikleri ile, belli kadro unvanlarında, hizmetin yürütülmesine yetecek sayıdan fazla sözleşmeli personel çalıştırıldığının tespit edildiği, bu kapsamda "biyolog" kadrosu değerlendirildiğinde; 2 memur, 8 sözleşmeli personel olmak üzere 10 dolu, 1 boş biyolog kadrosu bulunduğunun saptandığı, ASKİ Genel Müdürlüğünde, sözleşmeli biyologlar eliyle yürütülen hizmetlerin kendilerinden daha kıdemli ve deneyimli 2 memur biyolog ve 7 kimyager ile yürütülebileceğinden bahisle, 8 sözleşmeli biyoloğun sözleşmesinin 31/12/2019 tarihi itibariyle feshedilmesine; 2020 yılında yenilenmemesine ilişkin karar alındığı, sözleşmeli … olan davacının sözleşmesinin de bu nedenle yenilenmediği anlaşılmaktadır.
Bu itibarla, uyuşmazlığın çözümlenebilmesi için; davalı idarenin, ASKİ Genel Müdürlüğünde biyolog fazlalığı olduğu ve … olarak görev yapan davacının hizmetine ihtiyaç bulunmadığına ilişkin gerekçesinin irdelenmesi gerekmektedir.
Buna karşın İdare Mahkemesince; işlemin tesis nedeni olmadığı halde, davacının başarısız ve yetersiz olduğuna ilişkin bir tespit olmadığı gerekçesine yer verilmiş ve ASKİ Genel Müdürlüğü tarafından dosyaya sunulan belgelerde ve savunma dilekçesinde açık bir şekilde belirtilen, sözleşmeli biyologların yapacağı işi yürütecek nitelikte ve yeterli sayıda personeli olduğu ve davacının hizmetine ihtiyaç bulunmadığı yolundaki savunmaya yönelik somut bir inceleme ve değerlendirme yapılmamıştır.
Bu durumda; hatalı ve eksik incelemeye dayalı olarak dava konusu işlemin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının sözleşmesinin yenilenmediği 01/01/2020 tarihinden itibaren hesaplanarak davacıya ödenmesi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığından, İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşüncesiyle, karara katılmıyoruz.