T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/6366
Karar No : 2022/6760
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Çimento Fabrikaları Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU :… Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, birleşme sonucu devraldığı şirketlere ait ruhsatlara ilişkin olarak ödemiş olduğu ruhsat devir bedellerinin iadesi istemiyle yapmış olduğu başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararında; dava konusu işlemin (ruhsat bedeli istemi/iadesi) en geç ödemenin yapıldığı 04/11/2020 tarihinde öğrenildiği, dava açma süresini başlatan bu öğrenme tarihinden itibaren dava açma süresi olan 60 günlük süre içinde dava açılması veya yine aynı süre içerisinde 11.madde kapsamında başvuru yapılması, başvuru üzerine ret/zımnen ret işlemi üzerine de kalan dava açma süresi içerisinde dava açılması gerekirken; bu tarih geçirildikten sonra (yaklaşık 20 gün) 22/01/2021 tarihinde ödemenin iadesi istemiyle yapılan başvurunun reddi üzerine 25/02/2021 tarihinde (dava açma süresi yaklaşık 2 ay geçirildikten sonra) açılan iş bu davanın esasının süre aşımı nedeniyle incelenme olanağı bulunmadığı sonucuna varıldığı, öte yandan; davacı tarafından, 22/01/2021 tarihinde ruhsat bedel ödemesinin iadesi istemiyle başvuru yapılmış ise de; söz konusu başvuru 2577 sayılı Kanunun 10.maddesi kapsamında değil, 11.madde kapsamında yapılmış bir başvuru olduğu ve bu kapsamda yapılan başvuruların dava açma süresi içerisinde yapılması gerektiği, söz konusu başvurunun dava açma süresini canlandırmayacağı gerekçesiyle davanın süre aşımı sebebiyle reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı şirketin ticari faaliyetlerinin kesintiye uğramaması adına devir bedellerini yatırmak durumunda kaldığı, devir bedellerinin yatırılmasına sebebiyet veren bir idari işlemin tesis edilmediği, bu nedenle idareye yapılan başvurunun 2577 sayılı Kanunun 11. maddesi kapsamında bulunmadığı, süre ret kararının hukuka aykırı olduğu; esas yönünden de dava konusu işlemin yasal düzenlemelere ve amaç yönünden hukuka aykırı olduğu ileri sürülmüştür.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'IN DÜŞÜNCESİ : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… sayılı ilk incelemeye esas ara kararı üzerine dosyaya sunulan Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün … tarih ve E… sayılı; … tarih ve E… sayılı yazılarının davacı şirketin birleşme işlemi neticesinde maden arama, işletme ve izin ruhsatları ile ilgili Genel Müdürlük nezdinde yapılması ve hazırlanması gereken işlem adımları konusunda bilgi verilmesi istemiyle yapılan başvuruya Bilgi Edinme Hakkı Kanunu çerçevesinde verilen yanıtlar olup; devir bedeli istenmesine yönelik icrai ve kesin niteliği bulunmamaktadır.
Buna göre, davacı şirketin yersiz ödeme iddiasında bulunduğu bedele yönelik başvurusunun reddedilmesine ilişkin işleme karşı açılan davada süre aşımı bulunup bulunmadığının tespiti için re'sen araştırma ilkesi gereği davalı idare tarafından davacıdan devir bedeli talep edildiğine ilişkin kesin ve icrai bir işleminin bulunup bulunmadığı hususunun ara kararla sorulması davalı idareden gelecek yanıta göre Bölge İdare Mahkemesi kararının temyiz incelemesinin yapılması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. Kesin olarak, 22/11/2022 tarihinde oybirliği ile karar verildi.