Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2021/6397 E. , 2022/4147 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/6397
Karar No : 2022/4147
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Valiliği
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:… , K:… sayılı kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Davacı; … Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yaptığı dönemde hakkında yürütülen disiplin soruşturması sonucunda "hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiilini işlediğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/B-1 maddesi uyarınca "16 ay uzun süreli durdurma cezası" ile cezalandırılmasına ilişkin İzmir Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun … günlü, … sayılı kararının iptali istemiyle dava açmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : … İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; davacının üzerine atılı eylemi nedeniyle hakkında açılan ceza davasında … Ağır Ceza Mahkemesinin … günlü, E:… , K:… sayılı kararı ile “rüşvet almak" suçundan mahkûmiyetine karar verildiği, dava konusu disiplin cezasının ise … Ağır Ceza Mahkemesinde E:… sayılı dosyanın halen derdest olması nedeniyle rüşvet suçunun unsurlarının oluşmadığından bahisle 16 ay uzun süreli durdurma cezası şeklinde verildiği, söz konusu mahkumiyet kararından sonra davacının borç para almak olarak nitelendirilen eyleminin yeni bir nitelik kazandığı ve bu nedenle tekrar disiplin cezası ile cezalandırılması halinde tek eylemi karşılığında mükerrer olarak cezalandırılması sonucunun ortaya çıkacağı ve eylemin hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak olarak değerlendirilemeyeceği dikkate alındığında dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline hükmedilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Süresinde cevap verilmemiş, beyan dilekçesi sunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay (Kapatılan) Onaltıncı Dairesi tarafından Danıştay Başkanlık Kurulunun 01/08/2016 günlü, K:2016/32 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 1. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Danıştay Beşinci Dairesine, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından ise Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
… Cumhuriyet Başsavcılığının Sor:… sayılı esasına kayıtlı olarak "Suç işlemek amacı ile örgüt kurmak, yönetmek ve üye olmak, fuhuşa aracılık yapmak ve yer temin etmek, yolunu kolaylaştırmak" suçlarından dolayı yürütülen soruşturma kapsamında İzmir Emniyet Müdürlüğü Asayiş Şube Müdürlüğü Ahlak Büro Amirliğinde polis memuru olarak görev yapan davacının suç örgütü üyelerinin rahatlıkla fuhuş yaptırmalarına, fuhuş için yer temin etmelerine, örgüt faaliyetlerini rahatlıkla sürdürmelerine yardımcı olduğu, suç örgütü liderlerinden M.E'den para alarak menfaat temin ettiği isnadı ile hakkında işlem yapılması üzerine, davacı hakkında disiplin soruşturmasına başlanılmıştır.
… Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun … günlü, … sayılı kararıyla davacıya isnat edilen rüşvet almak suçunun unsurları itibarı ile oluşmadığı, ancak hakkında fuhuşla ilgili işlem yapılan şahıstan borç para alarak hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunduğunun anlaşıldığı gerekçesiyle eylemine uyan Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/B-1 maddesi uyarınca "16 ay uzun süreli durdurma" cezasıyla cezalandırılmasına karar verilmiştir.
Bunun üzerine davacı, … Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun … günlü, … sayılı kararının iptali istemiyle temyizen incelenen davayı açmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan Mülga Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 7/B-1 maddesinde yer alan, "Hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak" fiili, 16 ay uzun süreli durdurma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Kamu görevlilerinin disipline aykırı fiilleri nedeniyle disiplin cezası ile cezalandırılmaları sonrasında, söz konusu fiillerinin niteliğinin değiştiği gerekçesiyle ikinci kez disiplin cezasına muhatap olmaları, aynı fiilden dolayı iki kez cezalandırılmamama (cezaların tekliği) ilkesine aykırılık oluşturacaktır.
Bununla birlikte, ilgililer hakkında verilen disiplin cezaları sonrasında disiplin cezasına konu fiilin hukuki niteliğinin değiştiğinden bahisle aynı fiile yönelik olarak ilgili disiplin otoritesince yeniden bir disiplin cezasının verilmediği durumlarda, disiplin cezasına konu fiilinin hukuki niteliğinin değiştiği ve ilgilinin aynı fiili nedeniyle ikinci kez cezalandırılabileceği varsayımdan hareket ederek mevcut disiplin cezasının hukuka aykırı olduğunun kabulü de mümkün değildir. Ancak ilgili disiplin otoritesince aynı fiile yönelik ikinci bir ceza verildiğinde aktarılan hukuki irdeleme yapılabilecektir.
Temyize konu kararda davacının üzerine atılı eylemi nedeniyle hakkında açılan ceza davasında “rüşvet almak" suçundan mahkûmiyetine karar verildiği, söz konusu mahkumiyet kararından sonra davacının dava konusu disiplin cezasında borç para almak olarak nitelendirilen eyleminin yeni bir nitelik kazandığı, bu nedenle tekrar disiplin cezası ile cezalandırılması halinde tek eylemi karşılığında mükerrer olarak cezalandırılması sonucunun ortaya çıkacağı ve eylemin hizmet içinde resmi sıfatının gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışlarda bulunmak olarak değerlendirilemeyeceği dikkate alındığında dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de, halihazırda dava konusu uyuşmazlığın davacının borç para almak olarak nitelendirilen fiilinden kaynaklandığı, her ne kadar davacının fiilinin ceza yargılaması neticesinde "rüşvet almak" olarak nitelendirildiği görülmekte ise de davalı idarece davacının fiilinin niteliğinin değiştiğinden bahisle ikinci kez disiplin cezasıyla cezalandırıldığı yönünde dava dosyasında herhangi bir bilgi ve belgenin veya bu yönde bir beyanın bulunmadığı görülmektedir.
Bu durumda, İdare Mahkemesince, davacının disiplin cezasına konu fiilinin sübut bulup bulmadığı, sübut bulmuş ise eylemine uyan disiplin cezasıyla cezalandırılıp cezalandırılmadığı değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekirken, söz konusu fiilin hukuki niteliğinin değiştiği, bu nedenle tekrar disiplin cezası ile cezalandırılması halinde tek eylemi karşılığında mükerrer olarak cezalandırılması sonucunun ortaya çıkacağı varsayımından hareketle dava konusu işlemin iptali yolunda verilen kararda hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:… , K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştayda karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 14/09/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.