Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2021/6723 E. , 2022/492 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/6723
Karar No : 2022/492
TEMYİZ EDEN TARAFLAR :
1- (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
2- (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DİĞER DAVALI): … Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu Başkanlığı / …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ... Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu tarafından yapılan Ceza İnfaz Kurumu Sözleşmeli Şoförlüğü sınavını kazanan davacının, "istihdam edilmesinin uygun görülmediğine" ilişkin ... Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu Başkanlığı'nın … tarihli ve … sayılı kararının iptali istemiyle açılan davanın … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla reddedildiği, anılan kararın temyiz aşamasında onandığı ve kararın düzeltilmesinin reddine karar verilerek kesinleştiği, davacının bireysel başvurusunun Anayasa Mahkemesinin … başvuru numaralı ve … tarihli kararıyla kabul edilmesi ve "özel hayata saygı hakkının ve masumiyet karinesinin ihlal edildiğine" ve ihlal sonuçlarının ortadan kaldırılması amacıyla yeniden yargılama yapılmak üzere İdare Mahkemesine gönderme kararı verilmesi üzerine, davanın reddi yolunda verilen kararın yargılamanın yenilenmesi yoluyla kaldırılması ve işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; Anayasa Mahkemesi kararı doğrultusunda yeniden yapılan yargılama neticesinde; Adalet Komisyonu tarafından yapılan Ceza İnfaz Kurumu Sözleşmeli Şoförlüğü sınavını kazanan davacının anılan kurumda "istihdam edilmesinin uygun görülmediğine" ilişkin işlemin dayanağını oluşturan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması formunda belirtilen fiilleri işlediğine yönelik olarak; "yasadışı silahlı … örgütünün sair efradı olmak ve bu örgüte yardım" suçlarından hakkında kamu davası açıldığı, yaklaşık bir yıl üç ay tutuklu kaldığı, 11/04/2001 tarihinde serbest bırakılarak yargılanmasının tutuksuz olarak devam ettiği, yapılan yargılama neticesinde … nolu Devlet Güvenlik Mahkemesinin … tarih ve … esas, … sayılı kararı ile fiilinin "örgüte yardım ve yataklık" türünde olduğu, süre itibariyle koşulları oluştuğundan 4616 Sayılı Yasa'nın 1/4 md. gereğince davanın kesin hükme bağlanmasının ertelenmesine ilişkin kararın, … Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih E:…, K:… sayılı kararı ile ortadan kaldırıldığı; öte yandan, mezkûr karar uyarınca, davacı tarafından, hakkında düzenlenen bilgi formunun iptal edilmesi talebiyle 10/04/2007 tarihinde İçişleri Bakanlığı'na başvuruda bulunulduğu, anılan idarenin … tarih … sayılı kararı ile davacı hakkında oluşturulan bilgi formunun iptaline karar verildiği, dolayısıyla davalı ... Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu Başkanlığı'nın, dava dışı Hatay Valiliğine davacıya yönelik yaptırmış olduğu güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması kaydında belirtilen ve davacı tarafından işlenildiği iddia edilen fiillerin gerek yargı kararı ile gerek İçişleri Bakanlığı'nca idari işlem tesis edilmesi sonucu ortadan kaldırıldığı, güvenlik soruşturması raporunda belirtilen bilgilerin herhangi bir yasal dayanağının bulunmaması hasebiyle işlemin tesisi hususunda dayanak olarak alınamayacağı anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddi yolunda verilen … tarihli ve E:…, K:… sayılı kararın kaldırılmasına, davacının Hatay Adli Yargı Adalet Komisyonu Başkanlığında istihdam edilmesinin uygun görülmemesine ilişkin dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu … İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :
1- Davacı tarafından; 2012 yılında sözleşmeli şoför olarak atamasının yapılması planlanmış ise de 02/08/2013 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6495 Sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile sözleşmeli personelin kadroya geçirildiği ve Adalet Bakanlığı Unvan Değişikliği sınavı göz önünde bulundurularak atamasının sosyal çalışmacı olarak yapılması gerektiği belirtilerek İdare Mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
2- Davalı idarelerden … Bakanlığı tarafından; davacının, hakkında usulüne uygun olarak yaptırılan güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması sonucunda elde edilen bilgilere göre, ataması teklif edilen kadroya atanabilmesi için Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yöntmeliğinin 6. maddesinin 18. fıkrasının (b) bendinde belirtilen "güvenlik soruşturması olumlu olmak" şartını taşımadığı, davacı hakkında verilen davanın kesin hükme bağlanmasının ertelenmesine dair kararın davacının üzerine atılı suçu işlemediği anlamına gelmediği, bu konuda verilmiş bir beraat kararının da bulunmadığı, öte yandan, davacı hakkında kamu davası açılmasa bile güvenlik soruşturması sonucunda elde edilen bilgiler ve davacının atanmak istediği görevin nitelikleri ve hassasiyeti göz önüne alındığında, atama yapıp yapmamak konusunda takdir yetkisine sahip olduğu belirtilerek İdare Mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
TARAFLARIN SAVUNMASI :
Davacı tarafından; savunma verilmemiştir.
Davalı idareler tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararı kaldırılarak, temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
... Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu tarafından yapılan Ceza İnfaz Kurumu Sözleşmeli Şoförlüğü sınavını kazanan davacının "istihdam edilmesinin uygun görülmediğine" ilişkin Hatay Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu Başkanlığı'nın … tarihli ve … sayılı kararının iptali istemiyle açılan davanın …İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla reddedildiği, anılan kararın temyiz aşamasında onandığı ve kararın düzeltilmesinin reddine karar verilerek kesinleştiği, davacının bireysel başvurusunun Anayasa Mahkemesinin … başvuru numaralı ve … tarihli kararıyla kabul edilmesi ve "özel hayata saygı hakkının ve masumiyet karinesinin ihlal edildiğine" ve ihlal sonuçlarının ortadan kaldırılması amacıyla yeniden yargılama yapılmak üzere İdare Mahkemesine gönderme kararı verilmesi üzerine, davanın reddi yolunda verilen kararın yargılamanın yenilenmesi yoluyla kaldırılması ve işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 18/06/2014 tarih ve 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesiyle eklenen Geçici 8. maddesinde, bu Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin getirilen hükümlerin, 2576 sayılı Kanun'un, bu Kanunla değişik 3. maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları tarihten sonra verilen kararlar hakkında uygulanacağı, 2577 sayılı Kanun'un 18/06/2014 tarih ve 6545 sayılı Kanun'un 19. maddesiyle değişik 45. maddesinin 1. bendinde ise, idare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabileceği kurala bağlanmıştır.
Anılan Kanun'un Geçici 8. maddesinde belirtilen bölge idare mahkemeleri İstanbul, Bursa, İzmir, Ankara, Konya, Samsun, Erzurum ve Gaziantep illerinde kurulmuş olup, anılan Bölge İdare Mahkemeleri, Adalet Bakanlığı tarafından 07/11/2015 günlü, 29525 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Bölge Adliye Mahkemeleri ve Bölge İdare Mahkemeleri'nin Tüm Yurtta Göreve Başlayacakları Tarihe İlişkin Kararı uyarınca 20/07/2016 tarihinde göreve başlamışlardır.
2577 sayılı Kanun'un, … İdare Mahkemesince kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan ve 6352 sayılı Yasa ile değişik “İtiraz” başlıklı 45. maddesinde sayılan uyuşmazlıklarla ilgili olarak, idare ve vergi mahkemelerince verilen nihai kararlar ile tek hakimle verilen nihai kararlara, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemelerin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine itiraz edilebileceği hüküm altına alınmış olup, 46. maddesinde ise, itiraz yolu öngörülmeyen idare mahkemelerinin nihai kararlarının Danıştay'da temyiz edileceği belirtilmiştir.
Öte yandan; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanun'un "Temyiz İncelemesi Üzerine Verilecek Kararlar" başlıklı 49. maddesi, 1. fıkrasında, "Temyiz incelemesi sonunda Danıştay;
a) Kararı hukuka uygun bulursa onar. Kararın sonucu hukuka uygun olmakla birlikte gösterilen gerekçeyi doğru bulmaz veya eksik bulursa, kararı, gerekçesini değiştirerek onar.
b) Kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onar.
2. fıkrasında Temyiz incelemesi sonunda Danıştay;
a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,
b) Hukuka aykırı karar verilmesi,
c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması, sebeplerinden dolayı incelenen kararı bozar.
3. fıkrasında kararların kısmen onanması ve kısmen bozulması hâllerinde kesinleşen kısım Danıştay kararında belirtilir.
4. fıkrasında Danıştayın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davaların temyizen incelenmesinde bu madde ile ısrar hariç 50. madde hükümleri kıyasen uygulanır." kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yukarıdaki açıklamalar ve yürürlükteki mevzuat göz önüne alındığında; … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, 20/07/2016 tarihi öncesinde verilmiş bulunduğu ve 2577 sayılı Kanun'a göre temyize tabi bir karar olduğu ve bu nedenle, bahsi geçen kararlara karşı yargılamanın yenilenmesi isteminde bulunulması üzerine verilen … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının da, doğrudan temyize tabi olduğu ve temyiz incelemesinin de yine doğrudan Danıştayda yapılacak olması karşısında, Bölge İdare Mahkemesince görevsizlik kararı verilerek, dosyanın Danıştaya gönderilmesi gerekirken, istinaf başvurusunun reddine karar verilmesinde usul kurallarına uygunluk görülmemiştir.
Nitekim; Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 20/01/2021 tarih ve E:2020/916, K:2021/67 sayılı kararı da bu yöndedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan tarafların temyiz isteminin kabulüne,
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle yargılamanın yenilenmesi isteminin kabulüne, dava konusu işlemin iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 14/02/2022 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
... Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu tarafından yapılan Ceza İnfaz Kurumu Sözleşmeli Şoförlüğü sınavını kazanan davacının "istihdam edilmesinin uygun görülmediğine" ilişkin ... Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu Başkanlığı'nın … tarihli ve … sayılı kararının iptali istemiyle açılan davanın …İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla reddedildiği, anılan kararın temyiz aşamasında onandığı ve kararın düzeltilmesinin reddine karar verilerek kesinleştiği, davacının bireysel başvurusunun Anayasa Mahkemesinin … başvuru numaralı ve … tarihli kararıyla kabul edilmesi ve "özel hayata saygı hakkının ve masumiyet karinesinin ihlal edildiğine" ve ihlal sonuçlarının ortadan kaldırılması amacıyla yeniden yargılama yapılmak üzere İdare Mahkemesine gönderme kararı verilmesi üzerine, davanın reddi yolunda verilen kararın yargılamanın yenilenmesi yoluyla kaldırılması ve işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle bakılan dava açılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davanın reddi yolunda verilen .. tarih ve E:…, K:… sayılı kararın kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline karar verildiği, anılan karara karşı yapılan temyiz başvurusu üzerine, Danıştay Onikinci Dairesinin 15/01/2020 tarih ve E:2020/23, K:2020/149 sayılı kararıyla, uyuşmazlığın istinaf kanun yoluna tabi olması nedeniyle, karara karşı önce istinaf kanun yoluna başvurulması, istinaf istemi hakkında karar verildikten sonra Danıştay'da temyizen incelenmesine olanak bulunduğu gerekçesiyle, İdare Mahkemesince verilen kararın temyizen incelenmesi isteğinin reddine karar verildiği; bu şekilde dosya kendisine gönderilen Bölge İdare Mahkemesince uyuşmazlık incelenerek istinaf başvurusunun reddine karar verildiği ve davalı idarece Bölge İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenmesi isteminde bulunulduğu anlaşılmıştır.
Bu durumda; Bölge İdare Mahkemesince, Danıştay Onikinci Dairesince verilen temyiz isteminin reddi kararına uyulmak suretiyle, dosya incelenerek verilen kararda hukuki isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle çoğunluk kararına katılmıyorum.