Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2021/6747 E. , 2022/869 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2021/6747
Karar No : 2022/869
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Vergi Dairesi Başkanlığı
(…Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Pazarlama ve Madencilik Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi …Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, takdir komisyonu kararları uyarınca re'sen tarh edilen 2010 yılı vergi ziyaı cezalı gelir vergisi ile 2010/4-6, 7-9, 10-12 dönemleri vergi ziyaı cezalı geçici vergilerin kaldırılması istenilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Danıştay bozma kararı üzerine Bölge İdare Mahkemesince; davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunun incelenmesinden, davacının İngiltere'de yerleşik …Limited Şirketi ile vadeli külçe altın alım satım sözleşmesi yaptığı, davacının anılan şirketten 2010 yılında gerçekleştirmiş olduğu 22 adet forward vadeli işleme ilişkin olarak sözleşmedeki altın ağırlığının 5.250 kg ve satın alma değerinin 213.777.669,60 Dolar olduğu, davacı şirket yetkilisinin ifadesinde, forward sözleşmelerinin ons olarak yapıldığını, bir ons altının 31,10 gram olduğunu, vade tarihindeki altının fiyatının İstanbul Altın Borsası fiyatlarından belirlendiğini, altın alımlarının yalnızca sözleşmede yer aldığını, altının gümrükten girişinin olmadığını, bu nedenle de altın alımlarının ticari mallar hesabında izlenmediğini beyan ettiği, altının sözleşmelerde yer alan sipariş fiyatları ons üzerinden yapıldığı için altın alışlarının ons fiyatı ve Doların Merkez Bankası alış değeri üzerinden Türk Lirası'na çevrilmesi sonucunda davacının 2010 yılında gerçekleştirmiş olduğu forward işlemlerinden dolayı aldığı altının kendisine maliyetinin 214.851.881,12 Dolar ve 322.617.092,56 Türk Lirası olarak hesaplandığı, satış faturalarında bulunan tutarlara ilişkin tablonun da İstanbul Altın Borsasından alınan gün içinde gerçekleşen altının ortalama ons fiyatı ve olması gereken satış tutarı esas alınarak yeniden belirlendiği, bunun sonucunda Diğer Olağan Gelir ve Kârlar Hesabında olması gereken tutar ile Diğer Olağan Gider ve Zararlar Hesabında olması gereken tutarın hesaplandığı, davacı şirketin forward işlemlerinden elde ettiği tespit edilen kambiyo kârı ile davacının 2010 yılında diğer hesaplarda yer alan döviz borçlarının da değerlemesi sonucunda oluşan 2010 yılı kambiyo kârının toplanması neticesinde elde edilen toplam kambiyo kârının 1.710.268,01 TL olduğu, davacı şirketin forward işlemlerinden elde ettiği tespit edilen kambiyo zararı ile davacının 2010 yılında diğer hesaplarda yer alan döviz borçlarının da değerlemesi sonucunda oluşan 2010 yılı kambiyo zararının toplanması neticesinde elde edilen toplam kambiyo zararının 1.836.476,78 TL olduğu, buna göre 2010 yılına ilişkin gelir tablosunun yeniden düzenlenmesi sonucunda tespit edilen matrah farkı üzerinden dava konusu cezalı tarhiyatların yapıldığı, olayda, davacının İngiltere'de yerleşik firmayla yaptığı vadeli külçe altın alım satım sözleşmesinin ons olarak yapıldığı, dava dosyasına sunulan ve hangi tarihte ve saatte işlem yapıldığını gösteren işlem teyidine ilişkin belgelerde, kilo cinsinden altın miktarı ile ons fiyatı üzerinden hesaplanan ödenecek tutarın yer aldığı, söz konusu işlem teyidine ilişkin belgelerde belirtilen ons fiyatlarının Borsa İstanbul Kıymetli Madenler ve Kıymetli Taşlar Piyasası Dönemlik Bülten kapsamında her bir işlem tarihi için belirlenen en düşük ve en yüksek değer aralığında olduğu, davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda ise işlem teyidi belgelerinde yer alan söz konusu ons fiyatlarının belirlenen değer aralığında olduğu hususu dikkate alınmaksızın, gün içinde gerçekleşen altının ortalama ons fiyatı dikkate alınarak olması gereken satış tutarının hesaplandığı görülmekle, vergi tekniği raporunda belirlenen kambiyo kâr ve zararı üzerinden tespit edilen matrah farkına ilişkin incelemenin, ödenecek verginin doğru biçimde saptanması amacına uygun ve hukuki yeterlilikte olmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, idarece yapılan işlemlerin hukuka uygun olduğu, aksi yöndeki kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, …Bölge İdare Mahkemesi …Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararına karşı yöneltilen temyiz istemi Vergi Dava Daireleri Kurulunun 23/06/2021 tarih ve E:2021/772, K:2021/960 sayılı kararı ile bozmaya uygunluk yönünden reddedilerek bozma kapsamı dışında kalan hüküm fıkrasının temyiz incelemesinin yapılması için Kurulca Dairemize gönderilen dosyada Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi …Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 17/02/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.