Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2021/7078 E. , 2022/1408 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/7078
Karar No : 2022/1408
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... vasisi ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av....
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : ... İl Emniyet Müdürlüğü emrinde Başkomiser olarak görev yapan davacı, denetim görevini yerine getirmediğinden bahisle Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğü'nün 6/A-3 maddesi uyarınca "4 Ay Kısa Süreli Durdurma" cezası ile cezalandırılmasına dair Emniyet Genel Müdürlüğü, Yüksek Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faizi ile birlikte tazminine hükmedilmesi istemiyle dava açmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : ... İdare Mahkemesince verilen temyize konu kararla; davacı hakkında görevi kötüye kullanma, özel hayatın gizliliğini ihlal etme, özel hayata ilişkin görüntü ve sesleri ihlal etme, suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olmak suçlamasıyla İzmir Cumhuriyet Başsavcılığınca yapılan ... numaralı soruşturma dosyasında 17/06/2015 tarihinde, 2012 yılında gerçekleştirilen bahse konu operasyona hedef olan şüphelilere 30 ayrı eylem ile ilgili suçlamalar yöneltildiği, işlem yapılan eylemlerin müşteki ifadeleri, teknik takip verileri ve tanık ifadeleri ile desteklendiği, müşteki iki hakimin iddialarının ise HSYK Başmüfettişliğince tahkik edildiği tespitlerine yer verilerek, davacı ile birlikte diğer şüpheliler hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş ise de, bahse konu soruşturma süresince davacının KOM Şube Müdürlüğü Organize Suçlar Büro Amirliğinde Büro Amiri olduğu, dolayısıyla 2012 yılında yürütülen adli soruşturma kapsamında şüphelilere sorulan soruların hazırlanmasından sorumlu olduğu hususu dikkate alındığında, davacının algı yaratmaya yönelik 6 soruyla ilgili denetim görevini yerine getirmeme fiili nedeniyle 4 ay kısa süreli durdurma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu ... günlü, ... sayılı işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, adli soruşturmalar aşamasında yapılan işlemlerin her aşamasının Cumhuriyet Savcılarınca denetlendiği ve herhangi bir hukuka aykırılık olsaydı kendisi hakkında suç duyurusunda bulunması gerektiği, bu anlamda hakkında İzmir Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen Soruşturma No:..., Karar No:... sayılı dosyada kovuşturmaya yer olmadığı kararı verildiği, Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün dayanağı olan Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 83. maddesinin Anayasa Mahkemesince iptal edildiği, bu kapsamda dava konusu işlemin anılan düzenleme kapsamında karara bağlanmasının hukuka aykırılık teşkil ettiği, Tüzük'ün 15. maddesinde yer alan cezada indirim hükmünün kendisine uygulanması gerektiği, kendisi ile soruşturmacılar arasında husumet olduğu, savunma yapabilmek ve Yasa'da yer alan 7 günlük süre içerisinde yazılı cevap verebilmek için talep ettiği sürenin müfettişlerce kendisine verilmediği, 4982 sayılı Kanun çerçevesinde soruşturma kapsamında yer alan bilgi ve belgelerin suretinin ücretsiz olarak kendisine verilmesi sonrasında savunma süresinin başlatılması gerektiği, soruşturmacı olarak önce ...'nün atandığı, ancak daha sonra anılan soruşturmacı görevinden alınarak aralarında husumet bulunan soruşturmacıların atandığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerektiği yolundadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile İdare Mahkemesi kararının aynen onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay (Kapatılan) Onaltıncı Dairesi tarafından Danıştay Başkanlık Kurulunun 01/08/2016 günlü, K:2016/32 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 1. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Danıştay Beşinci Dairesine, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından ise Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla davacıya vasi atandığı görüldüğünden davaya davacı adına vasi yoluyla devam edilmesine karar verilerek, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacının olay tarihinde ... İl Emniyet Müdürlüğü, KOM Şube Müdürlüğü Organize Suçlar Büro Amirliğinde Büro Amiri olarak görev yaptığı, 2012 yılı içinde ... ve arkadaşlarına yönelik suç örgütü kurmak, yönetmek suçundan yürütülen adli soruşturma kapsamında alınan ifadelerde adı geçen ... Adliyesi Hakimlerinden ... ve ... tarafından verilen şikayet dilekçeleri üzerine başlatılan soruşturma sonucu düzenlenen ... günlü, ... sayılı disiplin soruşturma raporunda özetle; "davacının Büro Amiri olarak bulunduğu KOM Şube Müdürlüğü tarafından yürütülen söz konusu soruşturmada şüphelilere sorulan 60 sorudan hırsızlıktan sabıkalı ... isimli şahsın dava konusu başlığı altında sorulan ikinci sorunun "... muhtemelen dava dosyasının Hakimi ile bizzat görüşeceğini kastederek görüşmeye çağırdığı, muhtemelen konu ile ilgili olarak davaya bakan ... ile görüşüldüğü tespit edilmiştir, iddialarla ilgili olarak ifadenizi veriniz." şeklinde sorulduğu, burada muhtemelen şeklinde kesin olmayan bilgi/veriye dayanarak "tespit edilmiştir" şeklinde kesin hüküm ifade eden bir bilgiden hareket edildiği gibi bir değerlendirme yapıldığı ve bunun algı yaratıcı ve yanıltıcı mahiyette olduğu, ... isimli şahsın dava konusu altında sorulan ikinci sorunun "... ...'nin bu süreçte ...'yi konu ile ilgilenmesi için Adliye'de görevli ...'a yönlendirdiği ve şahısları irtibatlandırdığı, böylelikle adli yargılama sürecine etki edildiği değerlendirilmektedir. İddialarla ilgili olarak ifadenizi veriniz." şeklinde sorulduğu, burada adli yargılama sürecine etki edildiğine dair somut bir veri olmamasına rağmen sorunun bu şekilde sorulduğu ve kayıtlara geçildiği, bu suretle algı yaratıcı ve yanıltıcı mahiyette olduğu, ... isimli şahsın dava konusu başlığı altında sorulan birinci sorunun "... adı geçenlerin adli yargılama sürecine etki ettikleri değerlendirilmekte olup, bu süreçte ... 'nın muhtemelen daha önceden ... 'den talep ettiği escort bayanların akıbetinin ne olduğunu sorduğu tespit edilmiştir. İddialarla ilgili olarak ifadenizi veriniz " şeklinde sorulduğu, burada adli yargılama sürecine etki edildiğine dair somut bir veri bulunmadığı dolayısıyla burada da algı yaratıcı ve yanıltıcı bir durumun söz konusu olduğu, ... isimli şahsın dava konusu başlığı altında sorulan üçüncü sorunun "... ...'nin girişimi ile ...'nın konusu belli olmayan dava ile ilgili olarak ... 'ye yardımcı olduğu anlaşılmıştır. Konu hakkında ifadenizi veriniz." şeklinde sorulduğu, yapılan incelemede ... 'nin Adliye'de katip alımı için oğlunun sınava gireceğinden ... vasıtasıyla ... ile görüştüğü, Hakim ...'nın ...'ye oğlunun çok ders çalışmasını, "Bu işler çalışarak olur. Başka türlü olmaz." şeklinde söylediği ve oğlunun sınavı kazanamadığı, şüpheli ...'nin, 02/10/2012 tarihli İfade Tutanağı'nın üçüncü sayfasında görüldüğü, burada konusu belli olmayan bir dava olmadığı, bu hususta ...'nin ifadesinin 2 gün önce alınmasına ve ...'ye cevabı bilinmesine rağmen böyle bir soru yöneltilmesinin algı yaratmaya ve yanıltmaya yönelik olduğu, ... isimli şahşın suç kaydının silinmesi konusu başlığı altında sorulan üçüncü sorunun "... ... nin Adliye'de bulunan irtibatları sayesinde ... isimli şahsın sabıka kaydının silinmesine aracılık yaparak karşılığında maddi menfaat temin edeceği anlaşılmıştır." şeklinde bir tespitte bulunarak soru yöneltildiği, burada ...'nin daha önceden karıştığı trafik kazasında yalan beyanda bulunmaktan 1 yıl 2 ay hapis cezası aldığı, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararını almak için İzmir Adliyesine başvuruda bulunulduğu, ancak eylem başlığının ve sorunun suç kaydının silinmesi karşılığı menfaat temin edildiği gibi kayıtlara geçtiği ve sorulduğu görülmüş, bu husus sonradan tanık olarak ifadesine başvurulan hükmün açıklanmasının geriye bırakılması kararını veren ...Ceza Mahkemesi Başkanı ...'nın alınan ifadesinden anlaşıldığı, burada da algı yaratmaya ve yanıltmaya yönelik olarak yazılan başlık ile içeriğinin örtüşmediği, ... isimli şahsın davası ile ilgili olarak, Hakim ...'ya sorulan üçüncü sorunun"... ... isimli şahsın işinin gereğini yaparak yapılan iş karşılığında şahıstan markası ve modeli belli olmayan ancak oğlunun kullanması için bir cep telefonu aldığı tespit edilmiştir. İddialarla ilgili ifadenizi veriniz." şeklinde sorulduğu ve soruşturma dosyası kayıtlarına da geçildiği ancak yapılan incelemede ... isimli kişinin alınan 04/10/2012 tarihli ifadesinde kendisinin telefon satışı ile ilgili işyerinin bulunduğu, askerlik konusu ile ilgili Askeri Mahkemede başlayıp Adliye Mahkemesine intikal eden çok sanıklı bir davada zamanaşımı konusu ile ilgili Hakim ... ile ... vasıtasıyla görüştüğü, sonrasında kendisinden Hakim ...nın bedelini kredi kartı ile ödeyerek taksitle cep telefonu satın aldığı, faturasının kesildiği, aynı şekilde algı yaratmaya ve yanıltmaya yönelik bir tutum içerisinde bulunulduğu ve söz konusu tespitlere istinaden getirilen teklif doğrultusunda davacıya denetim görevini yerine getirmediğinden bahisle Örgütü Disiplin Tüzüğünün 6/A-3 maddesi uyarınca "4 Ay Kısa Süreli Durdurma" cezası tecziyesine karar verilmesi üzerine temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Emniyet Teşkilatı personeli, disiplin suç ve cezaları yönünden dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla Emniyet Örgütü Disiplin Tüzüğünün 6/A-3. maddesinde, "denetim görevini yerine getirmemek" fiili, 4 ay kısa süreli durdurma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmış, 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/4-a-2 maddesinde de; ''Denetim görevini yerine getirmemek'' fiilinin, 4 ay kısa süreli durdurma cezasını gerektirdiği kurala bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Uyuşmazlık konusu olayda, davacı hakkında düzenlenen soruşturma raporunda her ne kadar davacının yapılan işlemlerin kontrolünde ve denetlenmesinde kusurlu olduğu sonucuna varılarak dava konusu işlem tesis edilmiş ise de, aynı olay dolayısıyla davacı ve soruşturma kapsamında yer alan personel hakkında görevi kötüye kullanma, özel hayatın gizliliğini ihlal etmek, özel hayata ilişkin görüntü ve sesleri ihlal etmek, suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olmak suçlamasıyla İzmir Cumhuriyet Başsavcılığınca yapılan ... soruşturma numaralı dosyada 17/06/2015 tarihinde karar verilmesine yer olmadığı kararı verildiği, soruları hazırlayan polis memurları ... ve ...'nin soruların hazırlanması aşamasında kimseden talimat almadıklarını beyan ettikleri, bunun aksini gösteren bir bilginin/belgenin soruşturma raporunda yer almadığı, davacının soruların hazırlanmasında yer aldığına dair bir bilgi/belgenin olmadığı gibi, hazırlanan soruların davacı tarafından görülmesi ve/veya denetlenmesi gerektiğine ilişkin açık bir görev tanımının da bulunmadığı, öte yandan; soruları hazırlayanlara kınama cezasının verildiği görülmüştür.
Bu durumda, yukarıda yapılan tespitler birlikte değerlendirildiğinde, İzmir KOM Şube Müdürlüğünde Organize Büro Amiri olarak görev yapan davacının, denetim görevini yerine getirmediğine dair somut bir bilgi ve belgenin olmaması nedeniyle, "denetim görevini yerine getirmemek" fiilinin sübuta ermediği sonucuna ulaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir.
Bu itibarla, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştayda karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 22/03/2022 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Temyize konu kararın dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun bulunduğundan, ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın aynen onanması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyorum.