Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2021/7139 E. , 2022/2694 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/7139
Karar No : 2022/2694
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALILAR)
: 1- … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …, Av. …
: 2- … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …'i temsilen … Sendikası
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem : İzmir ESHOT Genel Müdürlüğünde görev yapan davacının, davalı idareler ile … Sendikası arasında imzalanan 01/01/2020-31/12/2020 dönemi Toplu İş Sözleşmesinin 5. maddesinin (B) bendinin (f) alt bendinde yer alan, Sözleşmenin tarafı olan sendikaya üye olmayanların sözleşmeden yararlanmasının, memur taban aylığının %1,5 katı kadar aidat ödemeleri koşuluna bağlı olduğuna dair düzenlemenin iptali ile bu düzenleme uyarınca yapılan kesintilerin yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla; sendika üyesi olan ve sendika üyesi olmayan kamu görevlileri arasında ayrım yapılamayacağı, aksine bir yorumun adaletli bir ücret dağılımı yoluyla ekonomik ve sosyal barışı sağlama amacına ve Anayasa'nın eşitlik ilkesine aykırı olduğu, sözleşmeye taraf olan sendikanın dışında kalan sendikaların üyesi olan veya hiç bir sendikaya üye olmayan kamu görevlilerinden sosyal denge sözleşmesi aidatı veya başka adlar altında farklı oranlar üzerinden ödenti (aidat) alınmasına ilişkin hükümlerin kanuni bir dayanağının bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu Toplu İş Sözleşmesi'nin (Sosyal Denge Sözleşmesi) ''Sözleşmenin Kapsamı ve Yararlanma Koşulları'' başlıklı 5.maddesinin (B) bendinin (f) alt bendinin iptaline, Sözleşme hükmü nedeniyle davacının maaşından kesilen tutarların, her bir kesinti açısından ayrı ayrı olmak üzere kesinti tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının, esasa ve vekalet ücreti dışındaki yargılama giderlerine ilişkin kısmının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idareler tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın bu kısmının kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine, davacı lehine …-TL vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkin kısmı yönünden ise istinaf isteminin kabulü ile kararın bu kısmının kaldırılmasına, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen …-TL vekalet ücretinin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Elektrik, Su, Havagazı, Otobüs ve Troleybüs Genel Müdürlüğü tarafından; meşru, güncel ve kişisel menfaate sahip kişi ve kurumlar tarafından dava çılabileceğinden, ehliyet unsuruna aykırılıktan davanın reddi gerektiği, idareye yapılmış herhangi bir başvuru olmadığı, yasal süresi içinde dava açılmadığı, düzenlemenin hukuka uygun olduğu, Kanun'da aidat alınmasını kısıtlayan bir hüküm bulunmadığı, alınan üyelik aidatının sözleşme özgürlüğünün gereği olduğu, meşru bir amaç taşıdığı ve ölçülü olduğu ileri sürülmektedir.
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından; 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu'nun 43. maddesinin yollamada bulunduğu 2821 sayılı Sendikalar Kanunu'nun 61. maddesi uyarınca anılan aidatın kesilerek sendikaya verilmesinin Kanun'un amir hükmü gereği olduğu, dayanışma aidatı ödemek suretiyle toplu iş sözleşmesinden yararlanmanın ya da sendikaya üye olarak toplu iş sözleşmesinden yararlanmanın çalışanların insiyatifinde olduğu, bu tercihlerin doğuracağı sonuçlardan idarelerinin sorumlu tutulamayacağı belirtilerek, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararının, istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın esasa ve vekalet ücretine ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Mahkeme kararının, yapılan kesintilerin, her bir kesinti tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" ilişkin kısmına gelince:
İdare Mahkemesince; davacının aylığından kesilen tutarların,"yasal faizin başlangıç tarihi"nin, dava tarihi esas alınarak, bu tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte idarece davacıya ödenmesine karar verilmesi gerekirken; " ... söz konusu Sözleşme hükmü nedeniyle davacının aylığından kesilen tutarların her bir kesinti tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine" şeklinde hüküm kurulmasında hukuka ve Danıştay içtihatlarına uygunluk bulunmamakta ise de; bu yanlışlık; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan eksiklik ve yanlışlık kapsamında olduğundan, kararın, "...söz konusu Sözleşme hükmü nedeniyle davacının aylığından kesilen tutarların, dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine" şeklinde düzeltilerek onanması gerektiği sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarelerin temyiz istemlerinin reddine,
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle, dava konusu Toplu İş Sözleşmesinin 5. maddesinin (B) bendinin (f) alt bendinin iptali ile tazmin isteminin kabulü ve söz konusu Sözleşme hükmü uyarınca davacının aylığından kesilen tutarların, her bir kesinti tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kısmen reddine, kısmen kabulü ile İdare Mahkemesi kararının vekalet ücretine ilişkin kısmının kaldırılması, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen …-TL vekalet ücretinin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, ".... söz konusu Sözleşme hükmü nedeniyle davacının aylığından kesilen tutarların, dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine" şeklinde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 18/05/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.