Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2021/7350 E. , 2021/6350 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/7350
Karar No : 2021/6350
TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNANLAR : 1- (DAVALI) …. Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …..
2- (DAVALI YANINDA MÜDAHİL)
……
VEKİLİ : Av. …..
KARŞI TARAF (DAVACI) : …. Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …..
İSTEMİN KONUSU : …. Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin ….. tarih ve E:…., K:…. sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: :Davacı Adalet Bakanlığı tarafından, ….'in staj listesine yazılmasına dair ….. tarihli ve …. sayılı …. Barosu Yönetim Kurulu kararına …. Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yapılan itirazın reddine ilişkin …. tarihli ve E:…., K:…. sayılı Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu kararının bir daha görüşülmek üzere geri gönderilmesine ilişkin …. tarihli ve ….. sayılı işleme uyulmayarak ilk kararda ısrar edilmesine dair ….. tarihli ve E:…., K:… sayılı Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu kararının iptaline karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …. İdare Mahkemesince verilen …. tarih ve E:…., K:... sayılı kararda; …..'e isnat edilen fiilin niteliği ile staj listesine yazılması ve akabinde baro levhasına yazılması durumunda yürütülecek kamu hizmetinin önem ve özelliği de dikkate alındığında, ceza kovuşturması sonucunun beklenmesi gerektiği sonucuna varıldığından, ilgilinin bu aşamada staj listesine yazılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı ve davalı yanında davaya katılan tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :
Türkiye Barolar Birliği'nin İddiaları: Avukatlık Kanununun 5/3. maddesinde, adayın (a) bendinde yazılı cezalardan birini gerektiren suçtan kovuşturma altında bulunması halinde, avukatlığa alınması isteği hakkındaki kararın, bu kovuşturmanın sonuna kadar bekletilmesine karar verilebileceği hükmünün, avukatlığa alınma istemine ilişkin safhayı düzenlediği, kovuşturma sonucunun avukatlığa kabulde geçerli olduğu, avukatlık stajı için kovuşturma sonucunun beklenmesine dair bir hükmün bulunmadığı, avukatlık stajının bir meslek ve kamu hizmeti olmadığı, stajyer avukatların, avukatların kullandığı hak ve yetkilere sahip olmadığı, Mahkemece yapılan değerlendirmenin hatalı olduğu, öte yandan işlemin iptali yönünde verilen kararın Anayasada güvence altına alınan masumiyet karinesine aykırılık teşkil ettiği ileri sürülmüştür.
Davalı Yanında Davaya Katılanın İddiaları: Avukatlık Kanununun 5/3. maddesinde, levhaya kayıt yaptırmak isteyen kişi hakkında kovuşturma bulunması durumunda idareye takdir yetkisi tanındığı, kaldı ki müdahilin baro levhasına avukat olarak yazılmadığı, staj listesine yazıldığı, avukatlık mesleği ile staj aşamasının birbirinden farklı olduğu, mahkeme kararına dayanak alınan mevzuat hükümlerinin staj listesine kayıt esnasında kıyasen uygulanmasının hukuki bir dayanağının bulunmadığı, davacı Bakanlığın iddialarının müdahil açısından masumiyet karinesi ilkesini ihlal ettiği, müdahil hakkında henüz ceza yargılaması devam ederken sadece sanık sıfatının bulunması sebebiyle Bakanlık tarafından bakılmakta olan davanın açılmasının hukuka aykırılık oluşturduğu ileri sürülmüştür.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare ve davalı yanında davaya katılanın temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanmasına karar verilmesi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …..'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin incelenmeksizin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir.
3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.
6) Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmü yer almış; aynı Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde ise; "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir: (...) c) Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları, d) Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları" (...) hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; İdare Mahkemelerinin tek hakim sınırı dışında kalan bütün kararlarına karşı mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemesince istinaf incelemesi üzerine verilen kararlara karşı ise sadece 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde yer alan konular ile sınırlı olarak Danıştay'a temyiz başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemelerince istinaf incelemesi üzerine verilen ve 46. madde kapsamı dışında olan kararların ise kesin olduğu görülmektedir.
Uyuşmazlık, davalı yanında davaya katılanın staj listesine yazılmasına dair Ankara Barosu Yönetim Kurulu kararına Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yapılan itirazın reddine ilişkin Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu kararının bir daha görüşülmek üzere Bakanlıkça geri gönderilmesi üzerine ilk kararda ısrar edilmesine ilişkin Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulu kararının iptali isteminden kaynaklanmaktadır.
Dava konusu işlemin, ilgilinin meslekten çıkarılması sonucunu doğuran bir yönü bulunmadığı gibi uyuşmazlığın henüz staj listesine yazılma aşamasında doğduğu da dikkate alındığında temyiz istemine esas teşkil eden kararın Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu sonucuna varılmakta olup temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1- TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE,
2- Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
Kesin olarak, 15/12/2021 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY :
(X)- 2577 sayılı Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46'ncı maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde; belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında bölge idare mahkemelerince verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği kurala bağlanmıştır.
Uyuşmazlık, mesleğin icrası için yapılan zorunlu staj başvurusuna ilişkin aşamada ortaya çıkmış ise de; ilgilinin meslek icra edebilmesi, mevzuat gereği meslek odasına kayıtlı olmasını zorunlu kıldığından, dava konusu işlemin mahiyeti nedeniyle belli bir mesleği hiç yapamayacağı sonucunu doğuran işlemlerden olduğunun kabulü ile dava konusu işleme karşı açılan dava hakkında bölge idare mahkemelerince verilen kararın Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, işin esası incelenerek bir karar verilmesi gerekirken Bölge İdare Mahkemesi kararının kesin olduğu gerekçesiyle davalı Türkiye Barolar Birliği'nin ve davalı yanında davaya katılanın temyiz istemlerinin incelenmeksizin reddi yönünde oluşan çoğunluk kararına katılmıyoruz.