T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/7439
Karar No : 2024/925
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : 1. Hukuk Müşaviri Yrd. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; emekli 1. sınıf emniyet müdürü olan davacı tarafından; "yetkisini veya nüfusunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla veya kin veya dostluk nedeniyle kötüye kullanmak" suçunu işlediğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/7. maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun … günlü, … sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla; mihmandar olarak görevlendirilen personelin 31/08/2013 - 09/09/2013 tarihleri arasında yabancı bir heyete refakat ettiği, bu heyete refakat için mihmandara 6.500,00-TL avans verildiği ve fakat 5.599,00-TL araç kiralama bedelinden başka herhangi bir harcama gösterilmeden düzenlenen harcama belgesinin davacı tarafından onaylandığı, refakat edilen yabancı heyetin konuk edildiği on gün boyunca araç kiralamadan başkaca ihtiyaçları bulunduğu ve mutlaka bunlar için de harcama yapıldığının refakat görevinin gereği olduğu, fakat bu refakate ilişkin yalnızca araç kiralama bedelinin faturalandırıldığı, davacının 5.599,00-TL araç kiralama bedelinden başka herhangi bir harcama gösterilmeden düzenlenen harcama belgesini onaylamak suretiyle yetkisini ve nüfuzunu kendisine veya başkasına çıkar sağlamak amacıyla kötüye kullandığından bahisle meslekten çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı temyize konu kararla; anılan İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek, davacının istinaf isteminin reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; hiçbir kimseye menfaat sağlanmadığı, yabancı heyetin masraflarının Birleşmiş Milletler (UNODC Afganistan Ofisi) tarafından karşılandığı ve ülkemizden sadece yurt içi ulaşım giderlerinin karşılanmasını talep ettiklerini iddia etmesine rağmen bu iddialarının görmezden gelinerek araştırılmadığı, sadece araç kiralama harcaması yapılarak aslında bütçeden tasarruf edildiği, araç kiralama bedelinin piyasa rayiç bedelinin çok üstünde olduğunun ve yapılan bu ödeme ile kim veya kimlere çıkar sağlandığının delilleriyle birlikte ortaya konulması gerektiği, adil yargılanma hakkının ihlal edildiği, işlemin sebebinin somut olarak ortaya konulamadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Davalı idare tarafından; davacının 675 sayılı KHK ile rütbelerinin alındığı, temyize konu kararın onanması gerektiği ileri sürülmektedir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Beşinci Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY:
Dava dosyasının incelenmesinden; davacı ve soruşturma kapsamındaki diğer kişilerin Dış İlişkiler, Kriminal, Terörle Mücadele, Kom Daire Başkanlıkları ile Antalya ve İstanbul Emniyet Müdürlüklerinde görevli bulundukları sırada, ülkemize gelen yabancı polis teşkilatlarının ağırlanması kapsamında 2013 yılı içinde Dışilişkiler Dairesi Başkanlığınca yapılan 28 satın alma dosyasında ve 26 mihmandar avans dosyasında olmak üzere toplam 54 dosyada usulsüzlük tespit edildiği ve kamu zararına sebebiyet verildiği, görevin kötüye kullanıldığı iddiaları üzerine başlatılan soruşturma sonucunda mihmandar 2013/163 no'lu dosyada; ülkemiz ile Afganistan arasında yürütülen güvenlik işbirliği faaliyetleri kapsamında Afganistan Kanun Uygulama birimlerinde görevli 14 üst düzey görevlinin ve 4 Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi (UNODC) yetkilisinden oluşan heyet tarafından Uyuşturucu Suç Soruşturmaları Teknik Takip Çalıştayına katılmak üzere, 31/08/2013 - 09/09/2013 tarihleri arasında ülkemize ziyaret gerçekleştiği, bahse konu heyete eşlik etmek üzere … Dairesi Başkanlığı emrinde görevli polis memuru H.K. 'nin 6.500,00-TL avans ile konuk 18 kişilik heyet ile heyete refakat edecek 1 mihmandarın iaşe, ibate, yurt içi ulaşım giderlerinin karşılanması; ayrıca konuğa eşlik edecek 1 tercüman, 1 büyükelçilik görevlisi ve 4 Türk tarafı olmak üzere toplam 25 kişinin iaşe, yurt içi ulaşım giderleri, müze ve ören yeri giriş ücretleri ile konuk onuruna verilecek 30 kişilik yemeklere ilişkin masraflar ve ağırlamaya ilişkin olabilecek diğer giderlerin (öngörülmeyen ve ani gelişen giderler, hastane giderleri, anlık ikram vb.) karşılanması için 23/08/2013 tarihli Başkanlık Makamı Onayı ile mihmandar olarak görevlendirildiği, mihmandarın iş bitiminde hazırlamış olduğu mihmandar hesap cetveli incelendiğinde; mihmandar hesap cetvelindeki tek fatura olan araç kiralama hizmet alımını, … tarihinde ve … no'lu fatura ile 5.599,00-TL bedelle … Turizm Firmasından yaptığı, çalıştay için gelen heyete eşlik ettiği 10 gün boyunca yemek, ikram vb. alımları yapmadığı, sadece araç kiralama hizmeti yaptığı, ancak yapılan araç kiralama yetkisinin de Başkanlık Makam Onayında verilmediği, yetkisi dışında alım yaptığı, yetki devri ile harcama yetkilisi olan davacının ödeme emri belgesinde imzasının bulunduğu, davacın ödeme emri belgesi ve ekindeki mihmandar avansı evrakları üzerinde denetim ve kontrol görevlerini yerine getirmediği, mihmandarın yetkisi dışında alım yapmasına göz yumduğu, bu eylem ve davranışlarıyla "yetkisini veya nüfusunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla veya kin veya dostluk nedeniyle kötüye kullanmak" suçunu işlediğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 8/7. maddesi uyarınca meslekten çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin İçişleri Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun … günlü, … sayılı kararının iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün "Meslekten çıkarma" başlıklı 8.maddesinin 7. fıkrasında; "Yetkisini veya nüfusunu kendisine veya başkalarına çıkar sağlamak amacıyla veya kin veya dostluk nedeniyle kötüye kullanmak," fiili meslekten çıkarma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Kamu görevlilerinin disiplin cezasıyla cezalandırılabilmeleri için, disipline aykırı eylem veya işlemlerin sübut bulup bulmadığının usulüne uygun olarak yapılacak soruşturma ile ortaya konulması, soruşturma aşamasında kamu görevlisinin lehinde ve aleyhinde olan her türlü bilgi ve belgenin toplanması, bilahare disipline aykırı davranış olarak tespit edilen eylemin hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde ispatlanarak eylemine uygun olan disiplin cezası maddesinin tayini ve uygulanması gerekmektedir.
Bu bağlamda, soruşturma sonucunda disiplin cezası verilebilmesi için, suça esas fiilin sübuta erdiğine ilişkin tespitin, hukuken geçerli, her türlü şüpheden uzak, kesin ve somut delillerle (yer, zaman, oluş şekli vs.) ortaya konulması, yani ispat edilmesi gerektiği açıktır.
Dava konusu disiplin cezasına konu fiillerle ilgili olarak, davacı ve diğer kişiler hakkında …Cumhuriyet Başsavcılığı Memur Suçları Soruşturma Bürosunca yürütülen soruşturma dosyasında yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu hazırlanan bilirkişi raporunda; "… nolu mihmandar dosyasında, ... mihmandar hesap cetvelinde yer alan harcamalar değerlendirildiğinde; 5.599,00-TL ulaşım bedelinin yer aldığı, mihmandar görevlendirilmesine ilişkin Başkanlık Oluru ile harcama talimatında yurt içi ulaşım gideri yapmak üzere mihmandara yetki verildiği, yapılan ulaşım gideri harcamasının mihmandarın yetkisi dahilinde yapıldığı, mihmandar tarafından yapılan harcamaların Merkezi Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliğinin 47. maddesine uygun olarak yapıldığı, mihmandar H. K. tarafından yapılan hizmet alımında mali mevzuat hükümlerine açıkça aykırılık teşkil edecek bir husustan bahsetmenin mümkün olmadığı, bu nedenle belgelerde parafı bulunan, harcama yetkilisi olan davacı ve diğer şüphelilere suç isnat edilmesinin mümkün olmadığı" değerlendirilmesinin yapılması üzerine, ödeme emrini paraflayan davacıya suç isnat edilmesinin mümkün olmadığı belirtilerek görevi kötüye kullanma suçunun yasal unsurları oluşmadığından … günlü, Soruşturma No:…, Karar No:… sayılı kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, işbu karara Emniyet Genel Müdürlüğünce yapılan itiraz sonucunda … Sulh Ceza Hakimliğinin … günlü, Değişik İş: … sayılı kararıyla itirazın reddine kesin olarak karar verildiği görülmektedir.
Bu durumda, dava dosyasında yer alan soruşturma raporu ve ekleri ile …Cumhuriyet Başsavcılığı Memur Suçları Soruşturma Bürosunca yürütülen soruşturma dosyasında yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporu ve … Cumhuriyet Başsavcılığının kovuşturmaya yer olmadığı kararı birlikte değerlendirildiğinde; … no'lu mihmandar dosyasında yapılan harcamanın mihmandarın yetkisi dahilinde olduğu, yapılan harcamada usulsüzlük olmadığı, herhangi bir kamu zararının oluşmadığı anlaşıldığından, davacının üzerine atılı disiplin suçunu işlediği hususunun her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı biçimde ispat edilememesi nedeniyle dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı davacının yapmış olduğu istinaf başvurusunun reddedilmesine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVACININ TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 15/02/2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.