Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2021/744 E. , 2021/1637 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/744
Karar No : 2021/1637
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Valiliği
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : ….
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; İstanbul ili, Eyüp ilçesi, … Mahallesi, … sayılı parselde bulunan mülkiyeti Hazineye ait taşınmazın 4.720,45 m²'sinin etrafı tel örgü çekilmek suretiyle 12/09/2009 - 06/02/2014 tarihleri arasındaki dönemde davacı tarafından fuzulen işgal edildiğinden bahisle, davacıdan 879.827,27 TL ecrimisil istenilmesine ilişkin … günlü, … sayılı ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin iptali ile ihtirazi kayıtla ödenen 747.853,18 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte iadesi talebiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : … İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; dava dosyasına sunulan bilirkişi raporunda, dava konusu ecrimisil istenilen taşınmazın davacı tarafından kullanılmadığı, bu taşınmazdan yarar ve menfaat sağladığına yönelik herhangi bir tespitin hem idare tarafından hem de keşif sırasında taraflarınca tespit edilemediği sonucuna varıldığı, dava konusu taşınmazın da dosyada mevcut bilgi, belge ve sunulan fotoğraflardan anlaşıldığı üzere aynı özellik ve şartları taşıdığı, etrafının çit ile çevrili olması dışında başkaca bir tespit bulunmadığı anlaşıldığından, davacının kullanımında bulunmayan bir taşınmaz nedeniyle ecrimisil istenilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığından, dava konusu işlemin iptaline, davacı tarafından 24/11/2014 tarihinde ödenen 747.853,18 TL.nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :
Davalı idare tarafından, davacının 1998 tarihinden itibaren taşınmazı kullandığı, bu durumun … Asliye Hukuk Mahkemesinin E…. sayılı dosyasında belirlendiği, işgalci olduğu açık olan davacının ecrimisil ödemesi gerektiği belirtilerek, mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : Dr. …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay Onuncu Dairesi tarafından, Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı tarafından; İstanbul ili, Eyüp ilçesi, … Mahallesi, … sayılı parselde bulunan mülkiyeti Hazineye ait taşınmazın 4.720,45 m²'sinin etrafı tel örgü çekilmek suretiyle 12/09/2009 - 06/02/2014 tarihleri arasındaki dönemde davacı tarafından fuzulen işgal edildiğinden bahisle, davacıdan 879.827,27 TL ecrimisil istenilmesine ilişkin … günlü, … sayılı ecrimisil düzeltme ihbarnamesinin iptali ile ihtirazi kayıtla ödenen 747.853,18 TL'nin yasal faiziyle birlikte iadesi talebiyle açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan haliyle 75. maddesinde, Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan malların, gerçek ve tüzel kişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9. maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, 13. maddesinde gösterilen komisyonca takdir ve tespit edilecek ecrimisilin isteneceği, ecrimisilin talep edilebilmesi için Hazinenin işgalden dolayı bir zarara uğramış olmasının gerekmediği ve fuzuli şagilin kusurunun aranmayacağı hükmüne yer verilmiştir.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 74. maddesine dayanılarak çıkarılan Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmeliğin 85. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan haliyle 1. fıkrasında, "Hazine taşınmazlarının kişilerce işgale uğradığının tespit edilmesi hâlinde, tespit tarihinden itibaren onbeş gün içinde "Taşınmaz Tespit Tutanağı"na dayanılarak, ecrimisil idarece tespit edilir ve Yönetmelikte belirtilen komisyonca karara bağlanır." hükmü; aynı maddenin 2. fıkrasında ise, "Ecrimisilin tespit ve takdirinde; İdarenin zarara uğrayıp uğramadığına, işgalcinin kusurlu olup olmadığına ve taşınmazın işgalci tarafından kullanım şekline bakılmaksızın idarenin bu taşınmazdan işgalden önceki haliyle elde edebileceği muhtemel gelir esas alınır. Ecrimisilin tespitinde aynı yer ve mahalde bulunan emsal nitelikteki taşınmazlar için oluşmuş kira bedelleri veya ecrimisiller, varsa bunlara ilişkin kesinleşmiş yargı kararları, gerektiğinde ilgisine göre belediye, ticaret odası, sanayi odası, ziraat odası, borsa gibi kuruluşlardan veya bilirkişilerden soruşturulmak suretiyle edinilecek bilgiler ile taşınmazın değerini etkileyecek tüm unsurlar göz önünde bulundurulur." düzenlemesi yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Dava dosyasının incelenmesinden; idare elemanları tarafından imzalanan 02/03/2010 tarihli tespit tutanağında taşınmazın etrafının tel örgü çekilmek suretiyle işgal edildiğinin belirtildiği, bilirkişilerce keşif sırasında taşınmazın uzun yıllardan beri üzerinde herhangi bir ekip-biçme dahil hiç bir işlem yapılmadığı, boş arsa şeklinde olduğunun görüldüğü, idare tarafından tutulan tespit tutanağında etrafının çit ile çevrili olmasının dışında davacı tarafından ne şekilde kullanıldığı, ne fayda ve gelir elde ettiğinin belirlenmediği, keşif sırasında da tel örgünün mevcut olduğu, ancak taşınmazdan herhangi bir yarar ve menfaat sağlanmadığı, dolayısı ile taşınmazın davacı tarafından kullanılmadığı kanaatine varıldığının belirtildiği anlaşılmaktadır.
Uyuşmazlıkta, dava konusu Hazine taşınmazını tel örgü ile çevirmek suretiyle zilyetliğinde bulundurduğu açık olan davacıdan ecrimisil istenilebileceği açıktır.
Bu durumda, geçmişte davacı tarafından işgal edilen ve keşif sırasında bile henüz terk edilmediği görülen dava konusu Hazine taşınmazını, kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın, parselin etrafını tel örgü ile çevirmek suretiyle zilyetliğinde bulundurduğu açık olan davacıdan ecrimisil istenilebileceği anlaşıldığından, Mahkemece gerektiğinde mahallinde yapılacak keşif ve bilirkişi incelemesi ile talep edilen ecrimisil bedelinin hukuka uygunluğunun araştırılarak neticesine göre bir karar verilmesi gerekirken, ecrimisil ihbarnamesinin belirtilen gerekçeyle iptali ve ödenen ecrimisil tutarının iadesi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE,
2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Yasa ile değişik 3. fıkrası uyarınca, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Yasa'nın (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde Danıştay'da karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 28/04/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.