Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2021/7834 E. , 2022/3841 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/7834
Karar No : 2022/3841
İSTEMDE BULUNAN : ... Valiliği
KARŞI TARAF : ...
DAVANIN KONUSU : Şanlıurfa İli, .... Meclis Üyesi olan ...'ın seçilme yeterliliğini kaybettiğinden bahisle 5393 sayılı Kanun'un 29. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca meclis üyeliğinin düşürülmesi istenilmektedir.
İSTEMDE BULUNANIN İDDİALARI : Şanlıurfa İli,... Üyesi olan ...'ın Şanlıurfa .... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:.. sayılı kararıyla "silahlı terör örgütüne üye olma" suçundan dolayı 9 yıl hapis cezası ile cezalandırıldığı, söz konusu kararın ... Bölge Adliye Mahkemesi .... Ceza Dairesinin ... tarih ve E:..., K:.. sayılı kararıyla kesinleştiği 5393 sayılı Kanun'un 29. maddesinin 3. fıkrası gereğince adı geçenin Belediye Meclis Üyeliğinden düşürülmesi gerektiği belirtilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Şanlıurfa İli, ... Meclis Üyesi olan ...'ın Şanlıurfa .... Ağır Ceza Mahkemesinin .... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla "silahlı terör örgütüne üye olma" suçundan dolayı 9 yıl hapis cezası ile cezalandırıldığı, davalı idare tarafından dosyaya sunulan kesinleşme şerhine göre; .... Ceza Dairesinin ... tarih ve E..., K:... sayılı onama kararı ile .... tarihinde kesinleştiği anlaşıldığından, seçilme yeterliliğini kaybettiği anlaşılan ....'ın Belediye Meclis Üyeliğinden düşürülmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : ...
DÜŞÜNCESİ : İstem; Şanlıurfa İli, ... Meclis Üyesi olan ...'ın "silahlı terör örgütüne üye olma" suçundan 9 yıl hapis cezası ile cezalandırılmış olması nedeniyle, 5393 sayılı Yasanın 29. maddesi uyarınca meclis üyeliğinden düşürülmesine ilişkindir.
2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 24. maddesinin 2. fıkrasında; Danıştayın, belediyeler ile il özel idarelerinin seçimle gelen organlarının organlık sıfatlarını kaybetmeleri hakkındaki istemleri inceleyip, karara bağlayacağı hükme bağlanmıştır.
2972 sayılı Mahalli İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanunun "seçilme yeterliliği" başlıklı 9. maddesinde; 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanununun 11 inci maddesinde belirtilen sakıncaları taşımamak şartıyla, on sekiz yaşını dolduran her Türk vatandaşının belediye başkanlığına, il genel meclisi ve belediye meclisi üyeliğine seçilebileceği hükmü yer almaktadır.
2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanununun "milletvekili seçilemeyecek olanlar" başlıklı 11. maddesinin (f) fıkrasında ise; "Affa uğramış olsalar bile;
1. (Değişik: 2/1/2003-4778/15 md.) Basit ve nitelikli zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlar ile istimal ve istihlak kaçakçılığı dışında kalan kaçakçılık suçları, resmî ihale ve alım satımlara fesat karıştırma veya Devlet sırlavurma suçlarından biriyle mahkûm olanlar,
2. Türk Ceza Kanununun İkinci Kitabının, birinci babında yazılı suçlardan veya bu suçların işlenmesini aleni olarak tahrik etme suçundan mahkum olanlar,
3. (Değişik: 2/1/2003-4778/15 md.) Terör eylemlerinden mahkûm olanlar,
4. Türk Ceza Kanununun 536 ncı maddesinin birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarında yazılı eylemlerle aynı Kanunun 537 nci maddesinin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralarında yazılı eylemleri siyasi ve ideolojik amaçlarla işlemekten mahkum olanlar." milletvekili seçilemeyecekler arasında sayılmıştır.
5393 sayılı Belediye Kanununun "meclis üyeliğinin sona ermesi" başlıklı 29. maddesinin üçüncü fıkrasında; belediye meclisi üyeliğine seçilme yeterliliğinin kaybedilmesi durumunda, valinin bildirmesi üzerine Danıştay tarafından üyeliğin düşmesine karar verileceği kuralı yer almıştır.
Dosyanın incelenmesinden, Şanlıurfa İli, ... Üyesi olan ....'ın; Şanlıurfa .... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile "silahlı terör örgütüne üye olma" suçundan 9 yıl hapis cezası ile cezalandırıldığı, bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun ise, ... Bölge Adliye Mahkemesi .... Ceza Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla reddedildiği anılan kararın da Yargıtay .... Ceza Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla onanarak kesinleştiği, ... Valiliğinin ... tarihinde Danıştay kaydına giren ... gün ve ... sayılı yazısıyla 5393 sayılı Yasanın 29. maddesi gereği bahse konu şahsın belediye meclis üyeliğinden düşürülmesinin istenildiği; Danıştay Sekizinci Dairesinin 1702/2022 tarihli yazısına cevaben Adalet Bakanlığınca gönderilen belgelerden tespit edilen vasiye ise Şanlıurfa Valiliğinin dilekçesinin gönderilmiş olduğu anlaşılmıştır.
Bu durumda, ... üyesi olan ....'ın; kesinleşmiş hapis cezası nedeniyle 2839 sayılı Yasanın 11.maddesinin (f) fıkrasının 3. bendinde yer alan "terör eylemlerinden mahkum olanlar" kapsamında, seçilme yeterliliğini kaybettiği açıktır.
Açıklanan nedenlerle, Birecik Belediye Meclisi üyesi ....'ın 5393 sayılı Belediye Kanununun 29. maddesi uyarınca, belediye meclis üyeliğinden düşürülmesi isteminin kabulüne karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ SÜREÇ :
2972 sayılı Mahalli İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanunun "Seçilme Yeterliliği" başlıklı 9. maddesinde; 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanununun 11 inci maddesinde belirtilen sakıncaları taşımamak şartıyla, onsekiz yaşını dolduran her Türk vatandaşının belediye başkanlığına, il genel meclisi ve belediye meclisi üyeliğine seçilebileceği hükmü yer almaktadır.
2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu'nun "Milletvekili Seçilemeyecek Olanlar" başlıklı 11. maddesinin (f) fıkrasında ise; "Affa uğramış olsalar bile;
1. (Değişik: 2/1/2003-4778/15 md.) Basit ve nitelikli zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlar ile istimal ve istihlak kaçakçılığı dışında kalan kaçakçılık suçları, resmî ihale ve alım satımlara fesat karıştırma veya Devlet sırlarını açığa vurma suçlarından biriyle mahkûm olanlar,
2. Türk Ceza Kanununun İkinci Kitabının, birinci babında yazılı suçlardan veya bu suçların işlenmesini aleni olarak tahrik etme suçundan mahkum olanlar,
3. (Değişik: 2/1/2003-4778/15 md.) Terör eylemlerinden mahkûm olanlar,
4. Türk Ceza Kanununun 536 ncı maddesinin birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarında yazılı eylemlerle aynı Kanunun 537 nci maddesinin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralarında yazılı eylemleri siyasi ve ideolojik amaçlarla işlemekten mahkum olanlar." milletvekili seçilemeyecekler arasında sayılmıştır.
5393 sayılı Belediye Kanununun "Meclis Üyeliğinin Sona Ermesi" başlıklı 29.maddesinin üçüncü fıkrasında; belediye meclisi üyeliğine seçilme yeterliliğinin kaybedilmesi durumunda, valinin bildirmesi üzerine Danıştay tarafından üyeliğin düşmesine karar verileceği kuralı yer almıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Şanlıurfa İli, ... Üyesi olan ... Şanlıurfa .... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla "silahlı terör örgütüne üye olma" suçundan dolayı 9 yıl hapis cezası ile cezalandırıldığı, ... Valiliği'nin ... tarih ve E-... sayılı yazısıyla 5393 sayılı Kanunun 29. maddesi gereği adı geçenin Belediye Meclis Üyeliğinden düşürülmesinin istenildiği anlaşılmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden; Şanlıurfa İli, Birecik İlçe Belediye Meclis Üyesi olan ...'ın ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:...., K:... sayılı kararıyla "silahlı terör örgütüne üye olma" suçundan dolayı 9 yıl hapis cezası ile cezalandırıldığı, davalı idare tarafından dosyaya sunulan kesinleşme şerhine göre; bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun ... Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla reddedildiği, anılan kararın da ....Ceza Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı onama kararı ile ... tarihinde kesinleştiği, .... Sulh hukuk Mahkemesinin .... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile cezaevinde bulunan ....'a kardeşi ...'ın vasi olarak atanmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Yukarıda aktarılan Kanun hükümleri incelendiğinde, terör eylemlerinden mahkum olanların, belediye meclis üyesi olarak seçilmesine imkan bulunmadığı, ....'ın ise 9 yıl hapis cezası ile cezalandırılması nedeniyle kanunen aranan seçilme yeterliğini kaybettiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda, "silahlı terör örgütüne üye olma" suçundan 9 yıl hapis cezasına mahkum olan ...'ın seçilme yeterliğini kaybetmesi nedeniyle belediye meclisi üyeliğinin düşürülmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. İstemin kabulü ile Şanlıurfa İli, ... Meclis Üyesi olan ...'ın belediye meclis üyeliğinin düşürülmesine,
2. Bu kararın tebliğini izleyen 15 (onbeş) gün içerisinde, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na itiraz yolu açık olmak üzere, 07/06/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.