Danıştay 5. Daire Başkanlığı 2021/8519 E. , 2021/3927 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/8519
Karar No : 2021/3927
Temyiz İsteminde Bulunan (Davacı): …
Karşı Taraf (Davalı) : … Bakanlığı
Vekili : Huk. Müş. …
İstemin Özeti : Davalı idare bünyesinde görev yapmakta iken 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılan davacı tarafından, göreve iade talebiyle OHAL İşlemleri İnceleme Komisyonuna yaptığı başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle açılan davanın reddi yolunda verilen … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Temyiz İsteminde Bulunan Davacının İddialarının Özeti: Davacı tarafından; soruşturma yapılmadan ve savunma hakkı tanınmadan tesis edilen kamu görevinden ihraç işleminin hukuka aykırı olduğu, OHAL Kanun Hükmünde Kararnameleri ile kalıcı olarak kamu görevinden çıkarma işlemi tesis edilemeyeceği, FETÖ/PDY ile herhangi bir ilişkisinin olmadığı, Bank Asya'ya talimatla para yatırmadığı, savunma hakkının, silahların eşitliği ilkesinin, özel hayata ve aile hayatına saygı hakkının, mülkiyet hakkının ihlal edildiği iddia edilmektedir. Öte yandan, 672 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2. maddesinin Anayasaya aykırı olduğu iddia edilerek, anılan hükmün iptali için Anayasa Mahkemesine başvurulması talep edilmiştir.
Davalı İdarenin Savunmasının Özeti: Davalı idare tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hakimi : …
Düşüncesi : İdare Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesi uyarınca Bölge İdare Mahkemesi tarafından adli yardım talebinin kabulüne karar verilmesine rağmen, davacı tarafından temyiz aşamasında yeniden adli yardım talebinde bulunulmuş ise de aynı Kanun'un 335. maddesinin 3. fıkrasında yer alan "adli yardım, hükmün kesinleşmesine kadar devam eder." düzenlemesi gereğince davacının temyiz aşamasındaki adli yardım talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildikten sonra, davacının Anayasaya aykırılık itirazı yerinde görülmeyerek işin gereği görüşüldü:
Bölge idare mahkemesi idare dava daireleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
Her ne kadar İdare Mahkemesi kararının gerekçesinde davacının hapis cezası ile cezalandırıldığı belirtilerek hüküm kurulmuş ise de, davacının mahkumiyet kararı kesinleşmemiş olduğundan, yargılama süreci devam eden ceza davasının davacı aleyhine bir durum olarak değerlendirilmesi; masumiyet karinesi gereğince mümkün değildir.
Öte yandan, davacı hakkında yürütülen ceza yargılaması neticesinde, … Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında yer alan;
''... Dosya kapsamında beyanı alınan tanıklardan ..., talimat mahkemesince usulüne uygun olarak alınan beyanında; " ... sanık …'yi tanıyorum, ben 2013-2016 yılları arasında Bitlis İl Merkezinde İngilizce öğretmeni olarak görev yapıyordum, bu yıllarda Bitlis'te Milli Eğitim'e bağlı Fetö içerisinde bulunan öğretmenlerden sorumluydum, sanık … ile 2014 yılında İl İmamı …'nin tertiplemiş olduğu büyük toplantıda tanıştık, sanıkta Bitlis'te memurlardan sorumluydu, memurlardan sorumlu sanık haftanın belirli günlerinde memurları toplar, onlara sohbet verir, sohbet hocalığı yapar, ya da sohbet hocalığı yapacak birisini bulur, kendisinin bir üstünde il imamı vardı, benim de bir üstümde il imamı vardı, doğrudan il imamından talimat alırdık, kendisinin birebir ne tür faaliyetler gerçekleştirdiğini bilmiyorum, fakat örgüte adam kazandırma, örgüt için himmet toplama, örgüt adına gezi v.s. organizasyonlar tertipleme şeklinde görevleri olur, 2014 yılı Mart ayında yapılan yerel seçimlerden sonra bildiğim kadarıyla sanığın grubundaki memurlardan dağılmalar oldu, kendisi de son zamanlarda çekinceli yaklaşıyordu, 2014 yılı yaz aylarında da bu yapıdan tamamen bağını kopardığını duydum, il imamının tertiplemiş olduğu büyük aylık toplantılarda bir daha da hiç görmedim, bilgim ve görgüm bundan ibarettir." şeklinde beyanda bulunmuştur. Tanık …'nin soruşturma aşamasında müdafi huzurunda yaptığı teşhis işlemi ve beyanları da aynı doğrultudadır.
Tanık … talimat mahkemesince usulüne uygun olarak alınan beyanında; "Ben 2013-2016 yılları arasında … Köyünde İlkokul Öğretmeni olarak çalıştım, 2014 yılında ise … Derneğine üye oldum, dernek binasında çeşitli etkinlikle düzenlenir ve dernek ile ilgili işler görüşülürdü, dernek üyeleri bu binada toplanırdı, sanığı 2014-2016 yılları arasında tanıdım, kendisi derneğin üyesiydi, biz sanığın da katıldığı bazı günler evlerimizde toplanır, Kur'anı- Kerim okunur, hadisler üzerinde tartışır, dini sohbetler yapardık, bazen de Fethullah Gülen'e ait kitaplar okurduk, himmet alıp verme olayı yoktu, sanığı bu nedenlerle tanıyorum, 15 Temmuz'dan sonra kendisiyle hiç görüşmedim, benim anlattığım faaliyetler 15 Temmuz'a kadar sürdü, fakat 17/25 ten sonra evlerde yapılan toplantılar artık yapılmamaya başlandı, 17/25 ten sonra sadece dernek işleri görüşülürdü." şeklinde beyanda bulunmuştur. Tanığın soruşturma aşamasında müdafi huzurunda yaptığı teşhis işlemi ve beyanları da aynı doğrultudadır.
Tanık … mahkememizce usulüne uygun olarak alınan beyanında; "Ben huzurdaki sanığı tanıyorum, ismi … diye biliyorum. Kendisi ilçe tarım müdürlüğünde çalışıyordu. Çocukları … lisesinde okuyordu. Ben duyduğum kadarıyla memurlardan sorumlu olan kişiydi. Ben bu duyumu 17/25 Aralık'tan önce duydum. Memurlara baktığı için abonelik işi ile ilgilendiğini ve sohbetler yaptığını düşünüyorum. Memurlarla ilgilenmek bunu gerektirir ancak ben görmedim. " şeklinde beyanda bulunmuştur.
... tanıklar … ve …'nin beyanlarının birbirlerini destekler ve doğrular nitelikte olduğu, ... sanığın memurlardan sorumlu kişi olduğu ..." tespitleri, bakılmakta olan dava dosyasında yer alan diğer tespitler ile birlikte değerlendirildiğinde davacının FETÖ/PDY ile iltisak ve irtibatının bulunduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin yukarıda belirtilen kararı ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın yukarıda belirtilen gerekçenin eklenmesi suretiyle ONANMASINA, temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, davacının adli yardım istemi kabul edildiğinden, adli yardım kararından dolayı tahsili ertelenmiş olan temyiz aşamasındaki yargılama giderlerinin, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 339. maddesi, 1. fıkrası uyarınca, davacıdan tahsili için Mahkemesince müzekkere yazılmasına, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 23/11/2021 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.