T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2021/8608
Karar No : 2024/1645
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Dava, Iğdır ili, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın park alanı olarak ayrılmasına ilişkin … tarih … sayılı Iğdır Belediye Meclisi Kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli ilave revizyon nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama revizyon imar planlarının iptali istemi ile açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor ve dosyanın birlikte değerlendirilmesinden; Iğdır ili, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmaz için getirilen park alanı kararının; planlama sahasında parkların sürekliliğinin olmadığı, küçük parçalar halinde konumlandırılmaya çalışıldığı, belirli bir sistem dahilinde kurgulanmadığı, park alanlarının büyüklüğü hususunda bir standardın bulunmadığı ve hangi kullanıcılara hitap edeceğinin belli olmadığının anlaşıldığı, yer seçimi, ulaşım, bölgede yer alan park alanlarının miktarı gibi ölçütler dikkate alındığında … tarih …-a sayılı Iğdır Belediye Meclisi kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli ilave revizyon nazım imar planı ile 1/1000 ölçekli uygulama revizyon imar planlarının imar mevzuatına, şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına ve hukuka aykırı olduğu sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen kararda; … tarih … sayılı Iğdır Belediye Meclisi kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli ilave revizyon nazım imar planı ile 1/1000 ölçekli uygulama revizyon imar planlarının 13.05.2015 tarihinde askıya çıkarılarak 12.06.2015 tarihinde askıdan indirildiği, yapılan itirazların … tarihli ve … sayılı belediye meclis kararı ile sonuçlandırıldığı, davacı tarafından imar planlarına askı süresi içerisinde itiraz edilmemesi nedeniyle askı süresinin bitim tarihi olan 12.06.2015 tarihinden itibaren 60 gün içinde, süresinin son gününün adli tatile rastlaması nedeniyle en son 07.09.2015 tarihinde açılması gerekmekte iken, bu tarihten çok sonra 13.07.2016 tarihinde açılan davanın süreaşımı nedeniyle incelenmesine olanak bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemin Yalova ilinde görev yaptığı esnada tesis edildiğini ve tarafına herhangi bir bildirim yapılmadığı, taşınmazının park olarak belirlendiğini öğrenmesi üzerine Iğdır Belediye Başkanlığı ve BİMER'e yaptığı başvuru ile taşınmazı üzerindeki park tahsis kararının kaldırılmasını talep ettiğini, anılan başvurunun reddi üzerine de bakılan davayı süresinde açtığını belirterek Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının temyizen bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: … tarih ve … sayılı belediye meclis kararı ile Iğdır ili, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmaz üzerindeki park alanı fonksiyonunun kaldırıldığı dolayısıyla davanın konusuz kaldığı belirtilerek temyiz istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, tetkik hakiminin açıklamaları dinlenildikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
… tarih … sayılı Iğdır Belediye Meclisi Kararı ile kabul edilerek 13.05.2015 - 12.06.2015 tarihleri arasında askıya çıkarılan 1/5000 ölçekli ilave revizyon nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama revizyon imar planları ile sosyal donatı alanında kalan Iğdır ili, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın maliki olan davacı tarafından, 13.07.2016 tarihli taşınmaz üzerindeki park tahsis kararının kaldırılması istemi ile yapılan başvurunun, askı sürecinin tamamlanarak alanın plan bütünlüğüne uygun olarak sosyal donatı alanında kaldığı bu nedenle talebinin karşılanamayacağı belirtilmek sureti ile 29.06.2016 tarihli imar ve şehircilik müdürlüğü işlemin ile reddi üzerine Iğdır Belediye Meclisinin … tarih … sayılı kararının iptali istemi ile bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 7. maddesinin 1. fıkrasında, "Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gündür." ve aynı maddenin 4. fıkrasında, ''İlanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresi, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlar. Ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililer, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilirler. Düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olması bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmaz'' hükmüne, yine aynı yasanın 10. maddesinde, ilgililerin haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilecekleri, otuz gün (İşlem tarihinde yürürlükte bulunan "altmış" ibaresi 08/07/2021 tarih ve 7331 sayılı Kanunun 2. maddesiyle "otuz" olarak değiştirilmiştir.) içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı, ilgililerin otuz günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştay'a idare ve vergi mahkemelerine dava açabilecekleri kurala bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davacı tarafından yapılan, park alanına ayrılan taşınmazının bulunduğu caddenin hemen yanında park alanı olarak ayrılan iki dönümlük bir yerin daha olduğu, bölgenin park ihtiyacının karşılandığı dolayısıyla maliki olduğu taşınmazının park olarak ayrılmasına ihtiyaç bulunmadığı ileri sürülerek park tahsis kararının kaldırılması yönündeki 31/05/2016 tarihli başvurusunun imar plan değişikliği talebi mahiyetinde olduğunun kabulü gerekmektedir.
Bu durumda, ilgililerin idari davaya konu olabilecek bir işlemin tesis edilmesi istemiyle 2577 sayılı Kanunun 10. maddesi kapsamında her zaman idareye başvuruda bulunabileceği, bu başvurunun reddi üzerine ret işleminin yanı sıra değiştirilmesi istenen imar planlarının iptali istemiyle dava açılabileceği gibi sadece imar planları veya istemin reddine yönelik işlem dava konusu edebileceğinden davacılar tarafından bu kapsamda yapılan 31/05/2016 tarihli başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin tesis edilmesi üzerine altmış günlük dava açma süresi içinde açılan davada süre aşımı bulunmadığından, davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamıştır.
Diğer taraftan yeniden karar verilirken, kanunda aksine düzenleme bulunmadıkça "yetkide paralellik ilkesi" uyarınca, bir idari işlemi tesis etmeye yetkili olan idarenin, aynı işlemin geri alınması, kaldırılması, değiştirilmesi veya düzeltilmesinde de yetkili olduğunun, bu ilkeye uyulmadan tesis edilen işlemlerin ise yetki unsuru itibariyle hukuka aykırı olacağının kabulü ile davacının imar planı değişikliği talebinin imar planlarının yapılması konusunda yetkili olan belediye meclisi tarafından değerlendirilmesi gerektiği hususunun göz önünde bulundurulması gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Dava konusu işlemin iptali yolundaki idare mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile anılan kararının kaldırılarak yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın süre aşımı yönünden reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 07/03/2024 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.