T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2021/8702
Karar No : 2023/3675
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ İSTEYEN (DAVALI) : ... Valiliği
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın onanmasına ilişkin Danıştay Beşinci Dairesinin 11/11/2019 günlü, E:2016/17122, K:2019/5865 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Davacı, Eskişehir ili, Alpu İlçe Emniyet Amirliğinde komiser yardımcısı olarak görev yaptığı dönemdeki fiili nedeniyle hakkında yürütülen disiplin soruşturması sonucunda "Astlarına, aynı rütbedeki arkadaşlarına, söz, yazı ya da eylemle hakaret etmek" fiilini işlediğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/A-10 maddesi uyarınca "4 ay kısa süreli durdurma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Eskişehir Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle dava açmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : .. İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; dava konusu işlemin dayanağı mevzuat hükmünde yer alan ancak tanımlanmayan hakaret eyleminin aynı zamanda 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu kapsamında şerefe karşı işlenen suçlar arasında sayıldığı, anılan Kanun'da hakaret suçunun "bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat etmek veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldırmak" olarak tanımlandığı; somut uyuşmazlıkta, soruşturma kapsamında alınan ifadeler çerçevesinde davacıya izafe edilen sözlerin hakaret olarak nitelendirilip nitelendirilemeyeceğinin önem kazandığı, bu kapsamda, bahsi geçen sözlerin hoş olmayan, küfürlü sözler olduğunda şüphe bulunmamakla birlikte, davacı tarafından kullanılan bu sözlerin bir kişiyi hedefleyerek sarf edilmediği dikkate alındığında, söz konusu fiilin, 5237 sayılı Kanun'da tanımlanan, bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat etmek veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldırmak fiili olarak nitelendirilemeyeceği sonucuna ulaşıldığı; bu durumda, "astlarına, aynı rütbedeki arkadaşlarına söz, yazı ya da eylemle hakaret etmek" eylemi sübuta ermediğinden davacının 4 ay kısa süreli durdurma disiplin cezası ile tecziyesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline hükmedilmiştir.
Daire Kararının Özeti : Davalı idarenin temyiz başvurusu üzerine, Danıştay Beşinci Dairesinin 11/11/2019 günlü, E:2016/17122, K:2019/5865 sayılı kararıyla, temyize konu karar onanmıştır.
KARAR DÜZELTME TALEBİNDE
BULUNANIN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, disiplin cezasına konu suçun Türk Ceza Kanunu'ndaki benzer bir suçun birebir karşılığı olarak görülerek karar verilmesinin yerinde olmadığı, Mahkemece davacının sözlerinin hoş olmayan, küfürlü sözler olduğu kabul edilmekle birlikte bu sözlerin bir kişiyi hedefleyerek sarf edilmediği şeklinde hatalı bir tespit üzerine iptal kararı verildiği, dava konusu işlemde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı ileri sürülerek Danıştay Beşinci Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde öne sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesinin 1/c fıkrasına uygun bulunduğundan, davalı idarenin karar düzeltme istemin kabulü ile Danıştay Beşinci Dairesinin 11/11/2019 günlü, E:2016/17122, K:2019/5865 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlığın esası yeniden incelendi:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı tarafından; Eskişehir ili, Alpu İlçe Emniyet Amirliğinde komiser yardımcısı olarak görev yaptığı dönemdeki fiili nedeniyle hakkında yürütülen disiplin soruşturması sonucunda "Astlarına, aynı rütbedeki arkadaşlarına, söz, yazı ya da eylemle hakaret etmek" fiilini işlediğinden bahisle Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/A-10 maddesi uyarınca "4 ay kısa süreli durdurma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Eskişehir Valiliği İl Polis Disiplin Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararının iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Mülga Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün -dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle- 6/A-10 maddesinde yer alan, "Astlarına, aynı rütbedeki arkadaşlarına, söz, yazı ya da eylemle hakaret etmek ya da dövme girişiminde bulunmak" fiili, 4 ay kısa süreli durdurma cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.
08/03/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/3-b-1 maddesinde ise, "Kendisi ile aynı rütbede çalışanlara, astlarına veya mesai arkadaşlarına karşı onur kırıcı söz söylemek, davranışta bulunmak veya söz, yazı ya da eylemle hakaret etmek" fiili, dört ila on günlüğe kadar ayıktan kesme cezasını gerektiren eylem, işlem, tutum ve davranışlar arasında sayılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Uyuşmazlık konusu olayla ilgili disiplin soruşturması kapsamında alınan tanık ifadeleri ile davacının ifadesi ve dosyada yer alan diğer bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde, davacının üzerine atılı astlarına sözle hakaret etmek fiilinin sabit olduğu ve bu eyleminin Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün 6/A-10 maddesi kapsamında bulunduğu açıktır.
Dava devam ederken, davacının fiiline uygulanacak disiplin cezasına ilişkin mevzuatta değişiklik olması nedeniyle uyuşmazlığın çözülebilmesi için davacının işlediği fiile hangi mevzuat hükmünün uygulanması gerektiğinin de belirlenmesi gerekmektedir.
Ceza hukuku kökenli bir ilke olan; ancak zaman içinde hukukun tüm dallarında geçerli bir ilke olarak benimsenen "lehe olan hükmün uygulanması ilkesi"; işlendiği zamanın hukuki normları uyarınca suç sayılan bir fiilin sonradan yürürlüğe giren bir düzenleme ile suç olmaktan çıkarılmış bulunması veya sonradan yürürlüğe giren düzenlemenin, suçun işlendiği zaman mevcut olan düzenlemeye göre suçlunun lehine sonuçlar doğurması durumunda, failin lehine olan sonraki normun daha önce işlenmiş olan fiillere uygulanmasını öngörmektedir.
İdare hukuku alanında, kural olarak idari işlemlerin yargısal denetimi tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılmaktadır. İdari işlem niteliğindeki disiplin cezasının da tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre yargısal denetiminin yapılması gerekmekte ise de, lehe olan normun uygulanması ilkesinin disiplin cezaları yönünden de geçerli olduğunun kabulü gerekmektedir.
Dolayısıyla fiilin işlendiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuat ile daha sonra yürürlüğe giren mevzuat hükümleri farklı ise, disiplin cezası ile cezalandırılacak olan kişilerin lehine olan mevzuat hükmü dikkate alınmalıdır.
Uyuşmazlıkta, Mülga Emniyet Teşkilatı Disiplin Tüzüğü'nün -dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle- 6/A-10 maddesinde düzenlenen disiplin cezası, 08/03/2018 günlü, 30354 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve emniyet teşkilatı mensuplarına ilişkin disiplin kurallarını yeniden düzenleyen 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanun'un 8/3-b-1 maddesinde belirtilen disiplin cezası ile karşılaştırıldığında, 7068 sayılı Kanun ile uyuşmazlık konusu olayda davacı tarafından işlenen fiile uygulanacak temel ceza bakımından davacı lehine bir düzenleme getirildiği görüldüğünden, dava konusu işlemin iptali yolundaki temyize konu İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. ... İdare Mahkemesince verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararın yukarıda yer verilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Karar düzeltme giderlerinin istemde bulunan davalı idare üzerinde bırakılmasına, 20/06/2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.