Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2021/8959 E. , 2022/1611 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2021/8959
Karar No : 2022/1611
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
DAVALI YANINDA MÜDAHİL : … Turizm Yatırım A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Mimarlar Odası
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi Ankara …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Ankara İli, Gölbaşı İlçesi, …, …. ve … Mahalleleri ile Etimesgut İlçesi … Mahallesini kapsayan alanda yer alan ''Yavuz Sultan Selim Toplu Konut Alanı 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli ölçekli uygulama imar planı revizyonu teklifinin onayına ilişkin … Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve … sayılı kararının iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; mahallinde yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen bilirkişi raporu ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden; dava konusu işlemin dayanağı Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Proje Alanı ilanına ilişkin Bakanlar Kurulu kararının iptaline karar verildiği, söz konusu kararda ve yapılan keşif sonrası düzenlenen bilirkişi raporunda da yer verildiği üzere kentin oldukça önemli bir gelişme alanının analitik yaklaşımdan uzak biçimde hiçbir tespit, analiz, sentez, bütüncül etki analizi ve mekansal politikaya bağlı olmadan planlanmış olmasının bütüncül yaklaşımlara aykırı olduğu ve Ankara kentinin planlı gelişme tarihine aykırı olarak bir gelişme yönü belirlendiği, alanın Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Proje Alanı olarak ilanına bağlı olarak üst ölçekli imar planlarıyla yapılan müdahalenin parçacı bir yaklaşımı yansıttığı hususları dikkate alındığında, ''Yavuz Sultan Selim Toplu Konut Alanı 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli ygulama imar planı revizyonunda şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararı yönünden hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: Ankara İli, Sincan, Gölbaşı ve Etimesgut İlçeleri kapsamında, Güneybatı Ankara Planlama Bölgesi 1/25.000 ölçekli nazım imar planı revizyonunun kabulüne ilişkin … Büyükşehir Belediye Meclisi'nin … tarih ve … sayılı kararının … İdare Mahkemesi'nce verilen …. tarihli, E:…, K:… sayılı kararıyla iptaline karar verildiği, bu karara yönelik istinaf başvurusunun … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarihli ve E:…, K:… sayılı kararıyla istinaf başvurusunun reddedildiği ve planın dayanaksız kaldığı, ayrıca ilave nüfus için getirilen sosyal ve teknik altyapı alanlarının da yetersiz olduğu belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacının dava açma ehliyetinin olmadığı, dava konusu planın şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararı yönünden hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Ankara İli, Gölbaşı İlçesi, …, … ve … Mahalleleri ile Etimesgut İlçesi … Mahallesini kapsayan alanda yer alan ''Yavuz Sultan Selim Toplu Konut Alanı 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli ölçekli uygulama imar planı revizyonu teklifinin onayına ilişkin … Büyükşehir Belediye Meclisinin …tarih ve … sayılı kararının iptali istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
İşlem tarihinde yürürlükte olan 5393 sayılı Belediye Kanununun "Kentsel dönüşüm ve gelişim alanı" başlıklı 73. maddesinde; "Belediye, belediye meclisi kararıyla; konut alanları, sanayi alanları, ticaret alanları, teknoloji parkları, kamu hizmeti alanları, rekreasyon alanları ve her türlü sosyal donatı alanları oluşturmak, eskiyen kent kısımlarını yeniden inşa ve restore etmek, kentin tarihi ve kültürel dokusunu korumak veya deprem riskine karşı tedbirler almak amacıyla kentsel dönüşüm ve gelişim projeleri uygulayabilir. Bir alanın kentsel dönüşüm ve gelişim alanı olarak ilan edilebilmesi için yukarıda sayılan hususlardan birinin veya bir kaçının gerçekleşmesi ve bu alanın belediye veya mücavir alan sınırları içerisinde bulunması şarttır. Ancak, kamunun mülkiyetinde veya kullanımında olan yerlerde kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanı ilan edilebilmesi ve uygulama yapılabilmesi için ilgili belediyenin talebi ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca bu yönde karar alınması şarttır." düzenlemesi getirilmiştir.
3194 sayılı İmar Kanunu’nun 5. maddesi ile 14.06.2014 tarih ve 29030 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren “Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği”nin tanımlar başlıklı 4. maddesinin birinci fıkrasının (i) bendinde, Nazım İmar Planı; mevcut ise Çevre Düzeni Planının genel ilke, hedef ve kararlarına uygun olarak, arazi parçalarının genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, çeşitli kentsel ve kırsal yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, kentsel, sosyal ve teknik altyapı alanlarını, ulaşım sistemlerini göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere, varsa kadastral durumu işlenmiş olarak 1/5000 ölçekte, büyükşehir belediyelerinde 1/5000 ile 1/25000 arasındaki her ölçekte, onaylı halihazır haritalar üzerine, plan notları ve ayrıntılı raporuyla bir bütün olarak hazırlanan plan; “Uygulama İmar Planı"; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak Nazım İmar Planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden; … Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararı ile "… Mahalleleri …. Etap Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Proje Alan Sınırı" teklifinin kabul edildiği, 11.06.2015 tarihli, 5143 sayılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Altyapı ve Kentsel Dönüşüm Hizmetleri Genel Müdürlüğü yazısı ile Gölbaşı İlçesi … Mahallesi içinde bulunan yaklaşık 496 hektarlık alanın Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Proje Alanı olarak ilan edilmesi talebine ilişkin bilgi ve belgelerin, Bakanlar Kurulu kararı alınmak üzere Başbakanlığa sunulduğu, 15.06.2015 tarihli, 7741 sayılı dava konusu Bakanlar Kurulu kararı ile "Ankara İli, Gölbaşı İlçesi …, … Mahalleleri 4. Etap Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Proje Alanı" ilan edildiği, bahsi geçen Bakanlar Kurulu kararının Danıştay Altıncı Dairesinin E:2015/6650 sayılı dosyasında açılan davada 16.05.2019 tarihli, K:2019/4391 sayılı karar ile iptaline karar verildiği ve kararın Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 21.10.2021 tarihli E:2019/3455, K:2021/1725 sayılı kararı ile onandığı anlaşılmıştır.
Bu durumda, dayanağını oluşturan Bakanlar Kurulu Kararının yargı kararı ile iptaline karar verilerek dayanaksız kalan dava konusu işlemde mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşılmış ve Bölge İdare Mahkemesince verilen kararda sonucu itibariyle isabetsizlik görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin REDDİNE,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun yukarıda yer verilen gerekçe eklenmek suretiyle reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi Ankara …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda yer alan gerekçe ile ONANMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesine gönderilmesine, 15/02/2022 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.